Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1099 жылы құрылған иеліктер
Seigneuries created in 1099
1099 жылы құрылған крестоносшы мемлекеттерінің бірі – Иерусалим Корольдігі бірнеше кіші иеліктерге бөлінді. 13 ғасырдағы заңгер Иоанн Ибелиннің мәлімдемесіне сәйкес, Корольдіктегі ең жоғары төрт тәждің вассалдары (барон деп аталатын) Яффа мен Аскалон графы, Галилея князі, Сидон мырзасы және Ольтрейордан мырзасы болды. Сонымен қатар, тәуелсіз иеліктер де болды, ал Иерусалим, Акра және Тир сияқты кейбір жерлер тікелей корольдік бақылауында болды.
The Kingdom of Jerusalem, one of the Crusader states that was created in 1099, was divided into a number of smaller seigneuries. According to the 13th century jurist John of Ibelin, the four highest crown vassals (referred to as barons) in the kingdom proper were the count of Jaffa and Ascalon, the prince of Galilee, the lord of Sidon, and the lord of Oultrejordain. There were also a number of independent seigneuries, and some land held under direct royal control, such as Jerusalem itself, Acre and Tyre.
Яффа және Аскалон округтері
Жерорта теңізі жағалауындағы Яффа Бірінші крест жорығынан кейін нығайтылды және 1134 жылы Ле Пуизеттің Хью II көтерілісіне дейін дербес графтық болып саналды. Содан кейін, ол көбінесе патшалық отбасының немесе олардың туыстарының тікелей билігінде болды. 1153 жылдан бастап Фатимидтердің Аскалон қамалы бағындырылғаннан кейін, Яффа және Аскалон қос графтығы құрылды. Ол патшалық билігінде кезекпен болды және 13 ғасырда графтықтар мұсылмандарға өткеннен кейін номиналды атаққа ие болды. Рамла иелігі, Ибелин иелігі және Мирабель иелігі сияқты бірнеше иеліктер Яффа графына бағынышты болды.
Jaffa, on the Mediterranean coast, was fortified after the First Crusade, and was a separate county until the revolt of Hugh II of Le Puiset in 1134. Afterwards, it was usually held directly by the royal family or one of their relatives. After 1153, it became the double County of Jaffa and Ascalon, when the Fatimid fortress of Ascalon was conquered. It passed in and out of direct royal control, and became titular after the loss of the counties to the Muslims in the 13th century A number of seigneuries were vassals to the count of Jaffa, including the Lordship of Ramla, Lordship of Ibelin and Lordship of Mirabel.
Мирабель әміршілігі
Мирабель 1134 жылғы көтерілістен кейін Яффадан бөлініп, 1166 жылы Ибелин Балдуинына берілді, бірақ ол Ибелинге қарасты болмады. Оның орнын 1186–1188 жылдары билік еткен Ибелин Томасы басты.
Mirabel was separated from Jaffa after the revolt in 1134, and given to Baldwin of Ibelin in 1166, although it was separate from Ibelin. He was succeeded by his son Thomas of Ibelin, ruling from 1186–1188.
Ғалилея княздігі
Галилея княздығы 1099 жылы Танкредпен құрылды және Галилеяның нағыз орталығы Тиберия қаласы болды. Ол кейде Тиберия княздығы немесе Тиберияд деп те аталатын. Княздық Сент-Омер, Монффокон (Фалькомберк) және содан кейін Бурес әулеттерінің иелігіне айналды. 1187 жылы Саладин княздықты жойды, бірақ одан кейін Кипр патшаларының туыстары мен кіші ұлдары (Иерусалимнің титулды патшалары) бұл атақты пайдаланды. Княздықтың Бейрут, Назарет және Хайфа иеліктері сияқты өз вассалдары болды, олардың көпшілігінің өзінің кіші вассалдары болған.
The Principality of Galilee was established by Tancred in 1099 and was centered around Tiberias in Galilee proper, and was sometimes called the Principality of Tiberias or the Tiberiad. The principality became the fief of the families of Saint Omer, Montfaucon (Falcomberques), and then Bures. The principality was destroyed by Saladin in 1187, although the title was used by relatives and younger sons of the kings of Cyprus (the titular kings of Jerusalem) afterwards. The principality had its own vassals, the Lordships of Beirut, Nazareth and Haifa, which often had their own sub vassals.
Баниас әміршілігі
Баниас (Филипп Кесариясы) 1126–1129 жылдары әссасиндердің бақылауында болды, содан кейін Тадж әл-Мөлөк Бури Дамаскідегі осы сектаны тазартудан кейін франктарға берілді. 1132–1140 жылдары Баниас Торонмен біріктірілді, осы кезде Хамфри II Торонның билеушісі болды. 1164 жылы ол Нур ад-Динге қарады, ал қайтарылып алынғаннан кейін Эдессаның Иоселин III-нің иелігінің бір бөлігіне айналды (төменде қараңыз).
Banias (Caesarea Philippi) was under the control of the Assassins from 1126–1129, when it was given to the Franks following the purge of the sect in Damascus by Taj al Muluk Buri. The area was in dispute from 1132–1140 when Banias was merged with Toron under Humphrey II of Toron. It fell to Nur ad Din in 1164, and when recovered it became part of the Lordship of Joscelin III of Edessa (see below).
Шастель-Нойф әміршілігі
Шастель-Неф 1105 жыл шамасында Хью Фалькенберг салып, кейіннен Госпитальерлер орденіне берілді, бірақ 1167 жылы Нур ад-Диннің қолына түсті.
Chastel Neuf was built by Hugh of Falkenberg around 1105 but was later given to the Hospitallers, until it fell to Nur ad Din in 1167.
Маронның әміршілігі
Марон иелігі туралы көп мәлімет белгілі емес. 1229 жылы ол Тевтон орденіне Торонға қойған талаптарының орнына берілді.
Not much is known about the Lordship of Maron. It was given in 1229 to the Teutonic Knights in exchange for their claims on Toron.
Назарет әміршілігі
Назарет – Танкред құрған Латын патриархының бастапқы орны болды. 1115 жылы Галилеяда феодалдық иелік ретінде құрылды. Назарет архиепископы сонымен қатар Хайфа қаласын да басқарды.
Nazareth was the original site of the Latin patriarch, established by Tancred. It was created as a seigneury in Galilee in 1115. The archbishop of Nazareth also ruled over Haifa.
Сидонның әміршілігі
Сидон (Саэте/Сагетт) және Кесария (Кесария) қалалары крестшілер тарапынан 1101 және 1110 жылдар аралығында жаулап алынды. Иерусалимнің Балдуин І-нің сенімді кеңесшісі, ақсүйек Юстас I Гренье екі қаланың да феодалы болып тағайындалды. Ол 1260 жылдарға дейін билік еткен әулетті құрды, одан кейін олар басып келген моңғолдар мен мамлюктерге қарасты.
The cities of Sidon (Saete/Sagette) and Caesarea Maritima (Caesarea) were captured by the Crusaders between 1101 and 1110. A noblemen Eustace I Grenier, a trussed advisor of Baldwin I of Jerusalem, was granted the lordship of both cities. He founded a dynasty that ruled until the 1260s when they were lost to the conquering Mongols and Mamluks.
Шюф әміршілігі
Схуф 1170 жыл шамасында Сидон иелігінен тәуелді вассал ретінде құрылған. Оның орталығы Тирон үңгірі болды. 1256 жылы Сидондық Юлиан оны Тевтон орденіне сатты.
The Schuf was created out of the Lordship of Sidon as a sub vassal around 1170. It was centred on the Cave of Tyron. Julian of Sidon sold it to the Teutonic Knights in 1256.
Бейт-Лехемнің иелігі
Балиан II Ибелин (1316 жылғы 19 сәуірден бұрын қайтыс болған), сонымен қатар Галилеяның титулды ханзадасы.
Balian II of Ibelin (died before April 19, 1316), also titular Prince of Galilee.
Кеймонт әміршілігі
Кеймонт 1192 жылы үшінші крест жорығынан соң Саладинге өзге территорияларын жоғалтқан Ибелиннің Балианы үшін салынды. Кейіннен ол патшалыққа қарасты иелікке өтті.
Caymont was created in 1192 after the Third Crusade for Balian of Ibelin, who had lost his other territories to Saladin. It eventually passed into the royal domain.
Дераның әміршісі
Дера туралы көп мәлімет белгілі емес, тек ол 1118 жылы Иерусалимнің Балдуин II патшалығы тұсында құрылғандығы ғана белгілі.
Little is known about Dera, except that it was created in 1118, during the reign of Baldwin II of Jerusalem.
Скандалионның әміршілігі
Сканделион, қазіргі Искандаруна, Ливанның Оңтүстік Губернаторлығының Тир ауданында 1116 жылы патшалық домен ретінде салынған. Денис Прингл Уильям Тирдің айтуынша, Балдуин І 1117 жылы Сканделион қамалын салған.
Scandelion, today's Iskandarouna in the Tyre District of the South Governorate of Lebanon, was built in 1116 as a royal domain. Denys Pringle quotes William of Tyre indicating the year 1117 for the date when Baldwin I has built the castle of Scandalion.
Иерусалим патшалығында мұрагерлік
Иерусалим Корольдігінің иеліктері әдетте мұрагерлік болып келсе де, іс жүзінде жағдай олардың иелерінің ұзақ, үзіліссіз мұрагерлік желісін құруына мүмкіндік бермейтін, Еуропадағы дәстүрлі мұрагерлік үлгілеріне қайшы келетін жағдайлар жиі кездесетін. Біріншіден, корольдіктің алғашқы жылдарында иелер өздеріне тиесілі аумақтарды іздеп, иеліктер жиі қожайынын ауыстырды. Екіншіден, Палестинадағы ер адамдардың өмір сүру ұзақтығы соғыс пен зорлық-зомбылықтың үнемі қалыптасуына байланысты өте төмен болды, бұл әйелдердің мұрагерлікке ие болуына және тіпті тұтас отбасылардың жойылуына әкеп соқты. Әкеден балаға мұрагерлік Еуропаның бейбіт елдерімен салыстырғанда сирек орын алды. Әйелдердің мұрагерлікке ие болуы монархқа немесе жоғары тұрған феодалға адалдығымен, қабілетімен және жетістіктерімен көзге түскен "жаңа адамға" мұрагер әйелдің қолын беру арқылы сыйлық беруге мүмкіндік берді. Типик мұрагерлік үлгісі – әкеден кейін қыз, әпке немесе немере қыз мұрагерлікке ие болып, одан кейін лайықты сыйлыққа ие болуға татымал адамға үйлендіріліп, ол аталған аумақтың иесіне айналатын. Бұл мұрагерлікті болжау мүмкін емес ететін және белгілі бір аумақты иеленген отбасының бір ұрпақ ішінде бірнеше рет ауысуына себеп болатын. Кейде отбасылар жойылып немесе Сириядан қашып кететін, ал алыс туыстары жерді талап етуге келсе, көбінесе олардың жоғары тұрған феодалы иелікті басқа отбасыға беріп тастаған. Кейде лордтар сатқындық, бүлік немесе басқа да қылмыстар үшін айыпталып, олар және олардың ұрпақтары иеліктен айырылатын. Бос қалған иеліктер кейде патшалық доменіне қосылатын, бірақ көбінесе басқа адамға берілетін. Сырттай қарағанда, олар мұрагерлік емес сияқты көрінуі мүмкін, бірақ мұрагерлік құқықтары бойынша, мұрагер әйелдердің салыстырмалы түрде көп болуын пайдалана отырып, мұрагерлік процесі әдетте феодалдық заңдарға сәйкес жүзеге асырылатын. Осы иеліктердің көпшілігі 1187 жылы Иерусалимнің түсуінен кейін, ал қалғандары 1291 жылы Акрының түсуінен кейін жойылды, бірақ олар ондаған жылдар немесе ғасырлар бойы кипрлік немесе еуропалық талапкерлердің назарында болды; әрине, құрлықтағы корольдік жойылғаннан кейін бұл талапкерлер Сирияда нақты аумаққа иелік етпеді.
Lordships in the Kingdom of Jerusalem were usually hereditary, in principle, but in practice the circumstances were such that their holders did not form long uninterrupted lines of inheritance, which was contrary to the usual patterns of succession in Europe. Firstly, in the early years of the kingdom, lords sought out their own territories, and lordships changed hands often. Secondly, the average lifespan of male lords in Palestine was rather low, due to the constant state of warfare and violence, which led to inheritances by females and/or extinction of whole families. Succession from father to son happened more rarely than in more peaceful countries in Europe. Female succession opened up the option for the liege or the monarch to reward services, loyalty and capability, as well as achievements, by giving an heiress' hand in marriage and her inherited lordship to a "new man". A typical succession pattern was a father followed by a daughter, sister, or niece, who was then married to a man worthy of some reward, who then himself succeeded to the territory. This made the succession unpredictable and caused the family holding a particular territory to change once or perhaps even more often in a generation. Sometimes families became extinct, or escaped from Syria, and either a distant relative came to claim their land, or more usually, their liege gave the lordship to another family. Sometimes a lord was condemned for treason, rebellion or some other reason, and he and possibly his descendants were disinherited from the lordship. Occasionally, vacant lordships were put into the royal domain, but more often, another person received the lordship. A less careful observer may think that they were not hereditary, but almost always their succession took place according to feudal rights of inheritance, utilizing the relatively high number of heiresses. Many of these seigneuries ceased to exist after the loss of Jerusalem in 1187, and the rest of them after the fall of Acre in 1291, yet they often had Cypriot or European claimants for decades or centuries afterwards; these claimants, of course, held no actual territory in Syria after the mainland kingdom was lost.