Кіріспе

Латын императоры (1228–1273 ж.ж. билеген)

Балдуин II, сондай-ақ Куртенэлік Балдуин (; 1217 жылдың соңы – 1273 жылдың қазаны), Константинопольден билік еткен соңғы Латын императоры.

Өмірбаян

Балдуин II Константинопольде (онда туған жалғыз латын императоры) дүниеге келді, Фландрияның Иоландасының кіші ұлы, алғашқы екі императордың – Балдуин I мен Фландрияның Генрихтің қарындасы. Оның әйелі Пётр Куртенский Латын империясының үшінші императоры болды, одан кейін оның ұлы Роберт Куртенский биледі, ол 1228 жылы қайтыс болғаннан кейін, мұрагерлік Балдуинге, онда 11 жастағы балаға өтті. Барондар Иоанн Бриеннді өмір бойына император регенті етіп таңдады. Балдуин сондай-ақ Иоанн мен оның үшінші әйелі Леондық Беренгеланың қызы Мари Бриеннге үйленуге және Иоанн қайтыс болғаннан кейін императорлық билікке ие болуға тиіс болды. Неке шарты 1234 жылы орындалды. 1216 жылы Балдуиннің ағасы Генрих қайтыс болғаннан кейін Латын империясы құлдырап, Византия (Никея) билігі күшейді; ал Иоанн Бриенннің оны қалпына келтіре алатынына деген үміт ақталмады. Балдуин билік еткен аймақ Константинополь қаласынан аспады. Ол византиялық порфирогенет атағын қабылдады. Оның қаржы жағдайы өте қиын болды, ал өмірінің көп бөлігін еуропалық сарайларда ақша сұрап өткізді. 1236 жылы ол батысқа сапар шегіп, Рим, Франция және Фландрияға барып, жоғалған жерлерін қайтару үшін ақша мен әскер жинауға тырысты. 1237 жылы Франция королі мен Фландрия графының қолдауымен ол қарындасы Маргаретті биліктен қуғызды және Намур графы болды. Бірақ Балдуин іс жүзінде қатыспады, ал 1256 жылы Люксембург графы Генрих V Намурды басып алғаннан кейін, ол графтық құқықтарды өзінің туысы Гейге, Фландрия графына сатты. 1238 жылдың наурыз айында Балдуин II-нің регенттік кеңесі "кредиторлар консорциумынан" 13,134 гиперперра үшін Константинопольдің венециялық подстасына тікенді тәжді кепілге берді. Оның күш-жігері сәтті аяқталып, 1240 жылы ол үлкен әскердің басшылығымен Константинопольге (Германия мен Венгрия арқылы) оралды. Бірақ жағдай оған осы көмекті пайдалануға мүмкіндік бермеді. Оның болмағанда императрица Мари мен Филипп Туси билік жүргізді. Ол король Людовик IX-тен қасиетті заттар үшін ақша алғанға қуанды. 1249 жылы ол Дамиеттада король Луимен бірге болды. Оның қаржылық қиындықтары соншалыққа жетті, одан кейін ол жалғыз ұлын Филипті ақша қарыздары үшін кепіл ретінде венециялық саудагерлерге тапсыруға мәжбүр болды. Кейін Филипті Кастилияның Альфонсо X-і босатып алды. Балдуин өмірінің қалған бөлігін Батыс Еуропадағы қайыршылық сапарларда өткізді. 1261 жылдың 24 шілдесінде түнде Алексий Стратегопулос басқаратын сарбаздар тобы құпия жол арқылы Константинопольге кіріп, қаланы басып алды. Балдуин Блачерна сарайында ұйықтап жатқанда, ұрыс шуы оны оятты; византиялық әскерлердің алға жылғанын көргенде, ол соншалық асығысқандықтан тәжін және скипетрін тастап кетіп, қашқанға үлкерді. Балдуин портқа жетіп, Негропонтқа бару үшін венециялық кемеге отырды. Одан ол Афинаға, содан кейін Апулияға, ақырында Францияға барды. Титуллы император ретінде оның рөлі бұрынғыдай – батыс державаларынан көмек сұрау болды. 1267 жылы ол Италияға барды; оның үміті Анжулық Карлға байланысты болды. Карл Константинопольді жаулап алу туралы ойды қатты қарастырды, бірақ оның күш-жігері Сицилиялық кешкі намаз кезінде жойылды, бұл оқиғаны Константинопольдің Михаил VIII Палеолог ұйымдастырған болуы мүмкін. Осы мақсатта ол Балдуинмен 1267 жылдың мамырында Витербо шартын жасасты. Келесі жылы Балдуин мен оның ұлы Филипп Карлдан зейнетақы алып өмір сүрді. 1273 жылдың қазан айында Филип Фоджияда Карлдың қызы Беатриске үйленді. Бірнеше күннен кейін Балдуин Неапольде қайтыс болды. Балдуин II билігінде Константинополь халқының саны 35000-ға дейін азайды.