Альберт Нейссер: Гонореяны және мәйекті ашқан неміс дәрігері

Кіріспе

Неміс дәрігері Альберт Людвиг Зигсмунд Нейсер (22 қаңтар 1855, Швайдниц – 30 шілде 1916, Бреслау) – гонореяны қоздыратын (патоген) бактерияны ашқан неміс дәрігері. Бұл бактерия штаммы оның құрметіне (Neisseria gonorrhoeae) деп аталды.

Өмір және мансап

Нейсер Силезия қаласы Швайдницде (қазіргі Польшадағы Свидница), белгілі еврей дәрігері Мориц Нейсердің ұлы болып дүниеге келді. Мюнстербергтегі бастауыш мектепті бітіргеннен кейін, Нейсер Бреслав қаласындағы (қазіргі Польшадағы Вроцлав) Әулие Мария Магдалина мектебінде оқыды. Бұл мектепте ол медицина тарихындағы тағы бір көрнекті тұлға – Пол Эрлихпен бірге оқыды. 1872 жылы Абитур емтиханын тапсырды. Нейсер Бреслау университетінде медицинаны оқыды, бірақ кейін Эрлангенге көшіп, 1877 жылы бітірді. Алғашқыда Нейсер ішкі аурулар дәрігері болғысы келді, бірақ қолайлы орын таба алмады. Алайда, ол дерматолог Оскар Симонның (1845–1892) ассистенты болып жұмысқа орналасты, жыныстық жолмен берілетін аурулар мен тері ауруларына ден қойды. Келесі екі жылда ол гонореяның қоздырғышы – Neisseria gonorrhoeae туралы тәжірибелік мәліметтер жинады және зерттеді. Нейсер сонымен қатар тері ауруының (алапес) қоздырғышын да ашты. 1879 жылы норвегиялық дәрігер Герхард Армауэр Хансен жас Нейсерге (Норвегияда 100-ге жуық алапеспен ауыратын науқастарды қарап тексеруге келген) өзінің науқастарынан алынған тіндердің үлгілерін берді. Нейсер бактерияларды сәтті бояп, 1880 жылы алапестің пайда болу механизмін ашқанын жариялады. Нейсер мен Хансен арасында дау туды, себебі Хансен микроорганизмді өсіре алмады және оның алапеске байланысты екенін нақты дәлелдей алмады, дегенмен ол бактерияны 1872 жылдан бері байқап келген. 1882 жылы Нейсер 29 жасында университетте экстраординар профессор болып тағайындалды және Бреслау университетінің ауруханасында дерматолог болып жұмыс істеді. Кейін ол аурухананың басшысы болды. Келесі жылы Тони Нейссерге үйленді. 1898 жылы Альберт Нейсер сифилиспен ауыратын науқастарда сарысу терапиясының клиникалық сынақтарын жариялады. Ол сифилиспен ауыратын пациенттерден алынған жасушасыз сарысуды басқа аурулары бар пациенттерге енгізді. Бұл пациенттердің көпшілігі – эксперимент туралы хабардар етілмеген және олардың келісімін алмаған секс-қызметкерлері болды. Кейбіреулері сифилис жұқтырғанда Нейсер бұл әйелдердің оның сарысу инъекцияларынан емес, секс-қызметкерлері ретінде жұмыс істегендіктен ауруға шалыққан деді. 1905 және 1906 жылдары Нейсер сифилистің маймылдардан адамға жұғуы мүмкіндігін зерттеу үшін Яваға сапарлады. Кейін ол Аугуст Пол фон Вассерманмен (1866–1925) бірлесіп Treponema pallidum инфекциясын анықтау үшін диагностикалық тест әзірледі, сондай-ақ оның бұрынғы оқушысы Пол Эрлих 1910 жылы ашқан сифилис үшін алғашқы химиотерапиялық препарат – Салварсанды сынады. 1907 жылы Нейсер Бреслауда дерматология және жыныстық жолмен берілетін аурулар бойынша профессор болды. Ғылыми жетекші ретінде Нейсер де өте белсенді болды. Халық денсаулығы саласында ол профилактикалық және ағарту шараларын, сондай-ақ жыныстық аурулармен күресу үшін секс-қызметкерлеріне санитарлық бақылауды күшейтуді белсенді түрде қолдады. Ол 1902 жылы "Жыныстық аурулармен күресу жөніндегі неміс қоғамы" (Deutsche Gesellschaft zur Bekämpfung der Geschlechtskrankheiten) және 1888 жылы "Неміс дерматологиялық қоғамы" (Deutsche Dermatologische Gesellschaft) құрушыларының бірі болды. Нейсер 1916 жылдың 30 шілдесінде Бреслауда 61 жасында сепсистен қайтыс болды.

Neisser was born in the Silesian town of Schweidnitz (now Świdnica, in Poland), the son of a well known Jewish physician, Moritz Neisser. After he completed the elementary school in Münsterberg, Neisser enrolled in the St. Maria Magdalena School in Breslau (now Wrocław, in Poland). In this school, he was a contemporary of another great name in the history of medicine, Paul Ehrlich. He obtained the Abitur in 1872. Neisser began to study medicine at the University of Breslau, but later moved to Erlangen, completing his studies in 1877. Initially Neisser wanted to be an internist, but did not find a suitable place. He found work, however as an assistant of the dermatologist Oskar Simon (1845–1892), concentrating on sexually transmitted diseases and leprosy. During the following two years he studied and obtained experimental evidence about the pathogen for gonorrhea, Neisseria gonorrhoeae. Neisser was also the co discoverer of the causative agent of leprosy. In 1879 the Norwegian physician Gerhard Armauer Hansen gave to young Neisser (who had visited him in Norway to examine some 100 leprosy patients) some tissue samples of his patients. Neisser successfully stained the bacteria and announced his findings in 1880, claiming to have discovered the pathogenesis of leprosy. There was some conflict between Neisser and Hansen, because Hansen had failed to culture the organism and demonstrate unequivocally its link to leprosy, although he had observed the bacterium since 1872. In 1882 Neisser was appointed professor extraordinarius by the University at the age of 29, and worked as a dermatologist in the university hospital of Breslau. Later he was promoted to the head of the hospital. In the following year he married Toni Neisser, née Kauffmann. In 1898 Albert Neisser published clinical trials on serum therapy in patients with syphilis. He injected cell free serum from patients with syphilis into patients who were admitted for other medical conditions. Most of these patients were prostitutes, who were neither informed about the experiment nor asked for their consent. When some of them contracted syphilis Neisser argued that the women did not contract syphilis as a result of his serum injections but contracted the disease because they worked as prostitutes. In 1905 and 1906 Neisser travelled to Java, in order to study the possible transmission of syphilis from apes to humans. He later cooperated with August Paul von Wassermann (1866–1925) to develop the famous diagnostic test for detecting Treponema pallidum infections, and also in the testing of the first chemotherapeutic agent for syphilis, Salvarsan, which was discovered by his former school fellow Paul Ehrlich in 1910. In 1907, Neisser was promoted to professor ordinarius of dermatology and sexually transmitted diseases at Breslau. As a scientific leader, Neisser was also very active. In the field of public health, he promoted vigorously preventive and educational measures to the public, and the better sanitary control of prostitutes, in order to combat venereal diseases. He was one of the founder of the Deutsche Gesellschaft zur Bekämpfung der Geschlechtskrankheiten (German Society for the Fight Against Venereal Diseases) in 1902, and of the Deutsche Dermatologische Gesellschaft (German Dermatological Society) in 1888. Neisser died of sepsis on 30 July 1916, at the age of 61 years, in Breslau.

Альберт Найсердің лекторлығы

Альберт Найссер лекциясы 2005 жылдан бері Вроцлав университетінің дерматология кафедрасымен дерматологтарға, осы салаға маңызды клиникалық және ғылыми үлес қосқандарға табыс етіледі. Бұрынғы сыйлық иелері:

+ЖылАтыЖұрты2005Герд ПлевгМюнхен, Германия2006Вислав ГлинскиВаршава, Польша2007Эндрю Й. ФинлейКардифф, Ұлыбритания2008Томас РузицкаМюнхен, Германия2009Мариуш ВасикФиладельфия, ПА, АҚШ2010Роберт А. ШварцНЖ, АҚШ2011Мартин М. БлэкЛондон, Ұлыбритания2012Анджей ЛэнгнерВаршава, Польша2013Эрл Э. КарстенсДэвис, Калифорния, АҚШ2014Жорж Окампо КандианиМонтеррей, Мексика2015Аннегрет КухнМайнц, Германия2016Анджей КасзубаЛодж, Польша2017Мұхаммед ЖаффернайСагина, Мичиган, АҚШ2018Джордж Т. РейзнерМэдисон, ВИ, АҚШ2019Уэйн ГулливерСент-Джонс, НЛ, Канада