Кіріспе

Құс түрлері

Кашмир құс аулаушысы (Ficedula subrubra) – құс аулаушылар тұқымдасына жататын кішкентай сайрақ. Ол Солтүстік-Батыс Гималайда көбейеді және қыста Оңтүстік Үндістан мен Шри-Ланкада қыстайды. Бұрын, бұл түр қызыл кеуделі құс аулаушының (Ficedula parva) бір түрі деп есептелген, ол оның ең жақын туысы болып табылады. Еркектерінің қызғылт жұмбағының шеті қара түсті болып келеді, ал мекеңдерін F. parva-мен шатастыру оңай.

Сипаттама

Кашмирлік ұшқышы 13 см ұзындықты құс, жәндіктермен қоректенеді және қызыл кеуделі ұшқышқа жақын түр. Тұрғанда құйрығын жоғары қарай сілкіп отыруға бейімделген. Еркегінің арқасы сұр қоңыр, ал тамағы, кеудесі және қабырғалары қызыл-қоңыр түсті, тамағы мен кеудесі қара жиектелген. Аналықтары мен алғашқы қыстағы құстардың үстіңгі жағы сәл қоңыр, ал төменгі жағының қызыл түсі тек қызғылт реңге айналуы мүмкін. Аналықтарының құйрығы арқасынан қараңғырақ, ал сыртқы қауырсындарының төменгі жартысы ақ түсті. Бұл құс Үндістанның Батыс Гатында да кездеседі. Кашмирлік ұшқыш Гималайда 1800–2400 м биіктіктегі ормандарда көбейеді, көбінесе Perrottetia және Corylus ағаштары бар аралас жапырақты ормандарда. Мамыр және маусым айларында жерден бір метрден төмен биіктіктегі ағаш қуысына ұя салады. Ұясы мүк, қабық және түкпен төселген. 3-5 жұмыртқа салады, олар ашық жасыл түсті және қызғылт қоңыр реңде, кең бөлігінде тығыз нүктелі. Жұмыртқаларды аналық басып шығарады. Көпшілігі қыркүйек айында көбейіп, қазан айында Шри-Ланкаға ұшып келіп, наурыздың соңында қайтадан кетеді. Бұл сирек кездесетін құсты көруге ең жақсы орындардың бірі – Нувара-Элиядағы Виктория паркі. Әні қысқа, мелодиялы, «тәмді-ит, тәтті-ит» деп естіледі, ал дауысы өткір «чак» және қатал «тррр» дыбыстарынан тұрады, сонымен қатар қанатты қозғап, құйрығын сілкіп отырады. Бұл түрдің популяциясы және көбейетін аймағы азайып барады, сондай-ақ коммерциялық ағаш өндіру, егіншілік және мал жаю арқасында орташа белдеудегі аралас жапырақты ормандардың жойылғандығына байланысты өте фрагменттенген. Популяциясы 2500–10000 құсқа жетеді деп есептеледі.