Белгілері мен симптомдары

Аорталық регургитация симптомдары жүрек жеткіліксіздігіне ұқсас және мыналарды қамтиды: Дамыған елдерде аорталық тамырдың кеңеюі аорталық регургитацияның ең көп кездесетін себебі болып табылады. Клапанға тікелей әсер ететін басқа да ықтимал себептерге Марфан синдромы, Элерс-Данлос синдромы, анкилоздық спондилит және жүйелік қызыл жегіш ауруы жатады. Аорталық регургитацияның жедел жағдайларында негізгі себептер инфекциялық эндокардит, аорталық диссекция немесе жарақат болып табылады. Катехоламиндер жүрек соғу жиілігін арттырады және қарыншалардың жиырылу күшін күшейтеді, соның салдарынан жүрек шығымын тікелей арттырады. Катехоламиндер сонымен қатар шеттік қан тамырларының тарылуына себеп болады, бұл жүйелік қан тамырларының қарсылығын арттырады және органдардың жеткілікті қанмен қамтамасыз етілуін қамтамасыз етеді. Ренин – протеолитикалық фермент, ол ангиотензиногенді ангиотензин I-ге ыдыратады, ал ол ангиотензин II-ге айналады. Созылмалы аорталық регургитация және оның нәтижесінде жүректің қайта құрылуы (ремоделинг) жағдайында жүрек жеткіліксіздігі дамиды және систолалық қысымның төмендеуі байқалуы мүмкін. Аорталық регургитация жүрекке көлемдік (көтерілген алдын ала жүктеме) және қысымдық (көтерілген кейін жүктеме) жүктеме тудырады. Көлемдік жүктеме, жоғары пульстік қысым және нейроэндокринді гормондардың жүйелік әсерінен сол қарынша гипертрофиясына (ЛҚГ) әкеледі. Физиологиялық тұрғыдан алғанда, қалыпты жұмыс істейтін аорталық клапанға ие адамдарда клапан тек сол қарыншадағы қысым аортадағы қысымнан жоғары болғанда ғана ашылады. Бұл қарыншалық систола кезінде қанның сол қарыншадан аортаға шығарылуына мүмкіндік береді. Жүрекпен шығарылатын қанның мөлшері соққы көлемі деп аталады. Қалыпты жағдайда, толған сол қарыншадағы қанның 50%-дан астамы дене пайдалануы үшін аортаға шығарылады. Қарыншалық систоладан кейін сол қарыншадағы қысым төмендейді, өйткені ол демалады және сол көкбауырдан қанмен толады. Сол қарыншаның бұл сергілуі (ерте қарыншалық диастола) оның қысымын төмендетуге әкеледі. Сол қарыншадағы қысым аортадағы қысымнан төмен түскенде, аорталық клапан жабылады, бұл аортадағы қанның сол қарыншаға кері ағуына кедергі жасайды.

Емдеу

Аорталық регюргитация аурудың жеделдігіне, симптомдар мен белгілеріне, сондай-ақ сол қарыншаның дисфункциясының дәрежесіне байланысты медициналық немесе хирургиялық жолмен емделеді. Симптомсыз науқастарға, егер эжекциялық фракция 50% немесе одан төмен болса, сол қарыншаның прогрессивті және ауыр кеңеюі байқалса, немесе симптомдары болса немесе жүктеме тестілеуіне аномальды жауап берсе, хирургиялық емдеу ұсынылады. Науқастардың екі тобында да эжекциялық фракцияның нашарлауына/сол қарыншаның кеңеюіне дейін операция жасау кенеттен өлім қаупін азайтуы күтіледі және операциядан кейінгі өлім-жітімнің төмендеуімен байланысты. Жедел жағдайларда операцияны мүмкіндігінше дереу жасау қажет. Регюргитациялық фракция едәуір өзгермеуі мүмкін, себебі емдеудің басында аорта мен сол қарынша арасындағы қысым градиенті көбінесе төмен болады. Тұрақты және симптомсыз жағдайларды емдеудің басқа да консервативті медициналық әдістеріне төмен натрийлі диета, диуретиктер, дигоксин, кальций блокаторлары және тым ауыр физикалық белсенділіктен аулақ болу жатады. Каптық ауруы бар науқастарға асқазан-ішек немесе несеп-жыныс жүйесі процедуралары алдында эндокардиттің алдын алу үшін антибиотиктерді профилактикалық түрде қолдану ұсынылмайды. Систолалық қабырғалық кернеуді есептеу және нәтижелермен салыстыру үшін радионуклидтік ангиография ұсынылады және пайдалы.

Хирургиялық операция

Аорталық клапанды ауыстыру – АР-ны емдеудің хирургиялық әдісі; қазіргі уақытта бұл ашық жүрек операциясы болып табылады. Ауыр жедел аорталық регюргитация жағдайында, егер операцияға абсолютті қарсы көрсетілімдер болмаса, барлық пациенттер операция жасауы керек. Аорталық клапан эндокардитімен және бактериемиямен ауыратын пациенттер жедел АИ-мен байланысты жоғары өлім-жітім көрсеткішіне байланысты, антибиотиктермен емдеудің нәтижесін күтпеуі керек. Мүмкін болған жағдайда, аорталық клапанды гомотрансплантация арқылы ауыстыру жүргізілуі тиіс. + Созылмалы ауыр аорталық регюргитация үшін операция жасау көрсеткіштері Симптомдар Эжекциялық фракция Қосымша анықтамалар Бар (NYHA II-IV) Кез келгені Жоқ Жоқ > 50% Аномальды жүктеме тестісі, ауыр LV кеңеюі (систолалық қарынша диаметрі >55 мм) Жоқ <= 50% Жоқ Басқа себептермен жүрек операциясы (мысалы: ИБС, басқа клапандық ауру, аортаның көтеріңкі бөлігінің аневризмасы)

Болжам

Аорталық регрюгитациясы, кеңейген қарыншасы және қалыпты эжекциялық фракциясы бар, бірақ ешқандай белгісі жоқ адамдарда өлім қаупі жылына шамамен 0,2 пайызды құрайды. Эжекциялық фракция төмендесе немесе адамда белгілер пайда болса, қауіп артады.