Кіріспе

Неміс өздігінен жүретін артиллериялық қондырғысы Hummel (немісше: "Бұрқыншақ") – Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Вермахт қолданған неміс өздігінен жүретін артиллериялық қондырғысы. Geschützwagen III/IV шассиіне негізделген және 15 см sFH 18/1 L/30 гаубицасымен қаруланған, ол 1943 жылдың басынан соғыс аяқталғанға дейін қолданылды. Оның әскери тізімдеме белгісі Sd. Kfz. 165 болды. Толық атауы – Panzerfeldhaubitze 18M auf Geschützwagen III/IV (Sf) Hummel, Sd. Kfz. 165. 1944 жылдың 27 ақпанында Гитлер "Хуммель" атауын жоюға бұйырды, себебі ол жауынгерлік машинаға лайықсыз деп саналды.

Даму

Хуммель 1942 жылы КСРО-ға басып кіргеннен кейін, Вермахт танкілеріне сол кездегіге қарағанда күштірек өздігінен жүретін артиллериялық қолдау қажеттігін көрсеткен соң жасалды. Қажет болған жағдайда, олар әдеттегі Хуммельдің 15 см гаубицасымен жабдықталуы мүмкін еді; мұндай жабдықтау тіпті дала жағдайында да жасалуы мүмкін. Соғыс аяқталғанға дейін 157 "Муниционстрегер" Хуммель құралы салынды. Ол 1946 жылғы 10 мамырда Бухарест қаласында өткен әскери шеруде румындық таңбаларымен көпшілікке таныстырылды. Румыниядағы барлық неміс бронетехникасы кейін 1950 жылы тоқтатылып, 1954 жылға қарай жойылды, армия тек совет танкілері мен бронетранспорттық құралдарды (БТК) пайдалануға шешім қабылдады. Сирия 1940 жылдардың соңы мен 1950 жылдардың басында Франциядан бес Хуммель алды. Негізгі оқ-дәрілердің шектеулі көлемі ғана берілді (кейіннен Кеңес Одағы толықтырды, ол отандық өндірісте 150 мм-ге сәйкес келетін үлкен мөлшердегі оқ-дәрілерді өндірді). Бұл құралдар 1960 жылға дейін Израильге қарсы қолданылды және барлығы дерлік содан кейін жойылды.

Тірі қалған көліктер

Алты "Хуммель" мұражайларда сақталып қалған: Германиядағы Мюнстердегі "Deutsches Panzermuseum", Идар-Оберштейндегі "Artillerie Schule" және "Sinsheim Auto & Technik мұражайы", Франциядағы Сомюрдегі "Musée des Blindés", Оклахома штатындағы Форт-Силлдегі "Fort Sill Field Artillery Museum", ал тағы біреуі Австралияның бронь және артиллерия мұражайында қайта құрастырылды және "Winterketten" табаны күтуде.