Кіріспе

Қырғыз КСР-інің туы Қырғыз КСР Жоғарғы Кеңесінің Төралқасы 1952 жылғы 22 желтоқсандағы Жарлығымен бекітілді. 1978 жылғы Қырғыз КСР-інің Конституциясында тудың ені мен ұзындығының қатынасы 1:2 деп көрсетілген, ортаңғы көк/ақ/көк жолақтар тудың биіктігінің 1/3 бөлігін, ал ақ жолақтар тудың биіктігінің 1/20 бөлігін құрайды. Қызыл, көк және ақ түстер жалпыславян түстерінен алынған. Конституцияның 168-бабында былай делінген:

"Қырғыз Совет Социалистік Республикасының мемлекеттік туы – ортасында көк жолағы бар қызыл мата. Көк жолақ тудың енінің үштен бірін құрайды. Көк жолақ бойымен ортасында тудың енінің жиырмадан бір бөлігіне тең ақ жолақ орналасқан. Тудың жоғарғы қызыл бөлігінде алтын балға мен орақ, ал олардың үстінде алтын жиекпен шеңберленген қызыл бес бұрышты жұлдыз бейнеленген. Тудың ені мен ұзындығының арақатынасы 1:2." (Қырғыз КСР Конституциясы, 1978 жылғы 20 сәуір). КСРО және КСРО республикаларының туларынан ерекшелігі – жұлдыздың үлкендігі (орақ пен балғаның бейнесімен салыстырғанда) және балға мен орақ қызыл және көк жолақтың шекарасында орналасуы. Барлық басқа республикалардың (Грузия мен Түркіменстаннан басқа) туларында бес бұрышты жұлдыз сызылған шеңбердің диаметрі орақ пен балға сызылған шаршының қабырғасының жартысына тең, ал Қырғызстан туында жұлдыздың диаметрі (тудың енінің 1/10 бөлігі) шаршының қабырғасының жартысынан асты. (тудың енінің 1/6 бөлігі).

Тарих

1936 жылы 5 желтоқсанда Қырғыз КСР құрылғаннан кейін Қырғыз КСР-нің алғашқы туы қабылданды. "Қырғыз Кеңес Социалистік Республикасының ұлттық туы – қызыл мата, оның сол жақ жоғарғы бұрышында қырғыз тілінде жоғарыда және орыс тілінде төменде "Қырғыз КСР" деген жазуы бар. Биіктігі еніне қатынасы 1:2." – Қырғыз КСР Конституциясы, 1937 жылғы 23 наурыз. Тудың алғашқы нұсқасында қырғыз әліпбиінің латын әрпі қолданылған. Бұл ту 1937 жылдан 1940 жылға дейін қолданыста болды. Кириллица әрпі қабылданғаннан кейін жаңа ту дизайны жасалды. 1952 жылғы 22 желтоқсанда қызыл тудың орнына, бүкіл тудың ортасынан өтетін көк және ақ жолақты жаңа қызыл ту енгізілді. Тәуелсіздік алғаннан кейін бұл ту 1992 жылға дейін жаңа тәуелсіз Қырғызстанның туы ретінде сақталды.