Кіріспе

Жаңа Зеландиялық жазушы

Жас шағы мен отбасы

Чиджи Оклендте туып, Хатт аңғарында өскен. Веллингтон қаласындағы Виктория университетінде психология және неміс тілі мен әдебиеті мамандықтары бойынша бакалавр дәрежесін аяқтады. 1993 жылы ол Берлин еркін университетінде оқу үшін Германия академиялық алмасу қызметінің стипендиясын алды. 1997 жылы Билл Манхайрдің жетекшілігімен шығармашылық жазу магистрі дәрежесін алу үшін Виктория университетіне қайта оралды. 2021 жылғы мәліметтер бойынша ол күйеуі мен қызымен бірге Гамильтон қаласында тұрады. Чиджи үшінші және төртінші романдары арасындағы 13 жылдық үзілістің себебін жазуға кедерлес болған бедеулік мәселелерімен түсіндірді; ол күйеуімен бірге 2015 жылы қызметке ие болды. Луи де Берньер романды «жылы, нәзік және әсерлі» деп сипаттады. «Оқып болған соң да ұзақ уақыт ойыңызға орналасады». The Sunday Express оны «тамаша, қызықты оқу» деп атады. Адамдық қарым-қатынастар мен қажеттіліктері барлық күрделілігінде зерттеледі. Чиджи өмірдің заңдылықтарын терең түсіне білетін, өте талантты авторлардың қатарында екенін дәлелдейді. The Independent on Sunday романды «сізді тартып алады, кішкентай, шиеленіскен мәселелермен жақындасады. Мен одан ойымды шығара алмадым, қолымнан түсіре алмадым. «Алтын істерді» аяқтағанда, сирек кездесетін, әдемі сезімге толымын сезіндім: мен өте ересек, өзіне сенімді әңгімешінің алдында тұрғанымды сезіндім, ол әртүрлі тәсілдерге немесе манифесттерге мән бермей, авторлық шеберлігімен және құлшынысымен өз ойын жеткізуге батыл болды». Чиджидің үшінші романы «Трансформация» 2003 жылы жарық көрді, сол жылы ол The New Zealand Listener журналының нұсқауынша, 40 жасқа дейінгі Жаңа Зеландияның ең үздік жазушысы деп танылды. Кітап 1890 жылдары Флорида штатының Тампа қаласына қашып кеткен көлеңкелі париждік парик жасаушының оқиғасын айтады. The Sunday Times газеті «Чиджи керемет түрде оңай сенсацияға құмарлық танытпайтын, алаңдатарлық және есте қаларлық қорқынышты оқиға жазады» деп жазды, ал New Zealand Herald оны «оның үшінші және ең жақсы романы» деп атады. «Чиджи кез келген тақырыпты таңдай алады және одан керемет нәрсе жасай алады. Оның қиялы бар, ол қайда қараса да метафора, байланыс және парадокс табады, сонымен қатар оқиғаларды, уақытты және тарихи деректерді біртұтас, қанағаттандырарлық сюжетке айналдыруға қабілетті». The Sunday Express газеті «Бұл шынымен де жоғалып кетуге болатын роман. Өте ерекше, әдемі де қорқынышты оқу, ешқашан шектен шықпайтын қызықты оқиға».

Кейінгі романдары

Оның төртінші романы, нацистік Германияда орналасқан «Түлекті бала» 2016 жылы Жаңа Зеландияда жарық көрді және бестселлер болды, 2017 жылы Окхэм Жаңа Зеландия кітап сыйлығында Acorn Foundation Fiction Prize сыйлығын жеңіп алды – елдің ең бай әдеби сыйлығы. Жаңа Зеландия радиосы оны «керемет, керемет роман, шедевр» деп атады. «New Zealand Herald» газетінде «мұқият жасалған және керемет жазылған, ой қозғаушы, әсерлі, ақылды және лирикалық, соңғы бетін аяқтағаннан кейін де сізбен бірге қалады» деп жазылған. «The Sunday Star Times» газетінде былай деп жазылған: «Алғашқы сөздерден бастап-ақ жазудың талғампаздығына баура болдым: музыкалық, анық, мейіріммен күтімделген. Ешнәрсе күшпен жасалғандай сезілмейді. Мен осы кітапты, оның құпияларын және өткір мәселелерін жақсы көрдім. Әлемдегі осы қиын кезеңде, адамзаттың негізгі құндылықтары бұзылған кезде, «Түлекті бала» кітабының бізге әдемілік пен сырлы даналықпен барлық жақсылыққа ұмтылу қажеттігін еске салатындығын жақсы көремін. Оқығанда жаным ауырып кетті. Бұл романды жіберіп алмау керек». Ол Ұлыбританияда 2017 жылдың шілдесінде Chatto & Windus баспасында жарық көрді, «The Times» оны «көрнекті кітап» деп атады. 2018 жылдың қазан айында Counterpoint оны АҚШ-та күздің басты кітабы ретінде жариялады. Оның бесінші кітабы 2017 жылдың қарашасында жарық көрді. «The Beat of the Pendulum» атты «табылған» роман 2016 жылы жазылды, Чиджи газет мақалалары, Facebook жазбалары, электрондық хаттар, радио хабарлары, кітаптар, көше белгілері және әңгімелер арқылы жылдың әр күніне жазба жасады. Жаңа Зеландия радиосы оны 2017 жылдың ең үздік кітабы деп атады, «мазмұнымен қатар формасы да маңызды, өте білікті жазушы, ол өнерді толыққанды меңгерген» деді. Ол Окхэм Жаңа Зеландия кітап сыйлығының ұзақ тізіміне енді және 2019 жылы Ұлыбританияда Lightning Books баспасында жарық көрді. Чиджидің алтыншы кітабы «Remote Sympathy» 2020 жылы жарық көрді және «Түлекті бала» сияқты нацистік Германияда орналасқан. Ол 2021 жылғы Окхэм Жаңа Зеландия кітап сыйлығына үміткер болды. Ол «Sunday Times» айлық кітабы болды және «The Guardian» оны «көңілді, терең және әдемі сюжеттелген» деп сипаттады. «Publishers Weekly» журналы Чиджидің бұрынғы нацистер мен Холокосттан аман қалғандардың оқиғаларын зерттеуін мақтап, «көптеген тіркелімдері мен адамзаттың күрделі көрінісімен бұл Холокост әдебиетіндегі маңызды өзгеріс» деп қорытындылады. 2021 жылы Жаңа Зеландиядағы ең көп сатылған он кітаптың бірі болды, 2022 жылғы Халықаралық Дублин әдеби сыйлығының қысқа тізіміне енді және 2022 жылғы әйелдер әдебиет сыйлығының тізіміне кірді. 2022 жылы «The Guardian» оны жылдың ең жақсы кітаптарының бірі деп атады. 2022 жылдың қазан айында оның жетінші романы «The Axeman's Carnival» жарық көрді. Роман Орталық Отагода орналасқан, шаруа отбасының қарым-қатынасын баяндайды және Тама есімді қарғадан айтылады. Чиджи романды жазуда күйеуінің отбасының шаруашылық тәжірибесіне сүйенді. Рейчел Кинг «Newsroom» журналына жазған мақаласында оны «көрнекті, керемет, классикалық туынды» деп сипаттады, ал Таманың дауысы «қара поэзия, драмалық ирония, таңғажайып даналық және қулықшылық» сыйлайды. Ол 2023 жылғы Окхэм Жаңа Зеландия кітап сыйлығының ең жоғары сыйлығы – Янн Медликотт Акорн сыйлығын жеңіп алды. 2023 жылы оның сегізінші романы, 12 жасар қыз бен оның мектеп мұғалімі арасындағы қарым-қатынас туралы триллер, «Pet» Жаңа Зеландияда, Ұлыбританияда және АҚШ-та жарық көрді. Рут Франклин «The New York Times» газетінде оны «ұзаққа созылатын, әсерлі кітап» деп атады және «өздерімен және айналасындағы әлеммен санасатын ерекше қыздар туралы қазіргі романдардың шағын, бірақ күшті канонындағы маңызды туынды» деді.