Мұхит суларының қалыптасу тарихы және сипаттамалары
Water mass
Мұхит су массалары: қалыптасу тарихы, температура, тұздылығы, химиялық құрамы. Теңіздердегі орны мен тереңдігіне қарай жіктеледі. Океанография терминдері.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ортақ қалыптасу тарихы бар су кеңістігі
Body of water with common formation history
Океанографиялық су массасы – физикалық қасиеттері қоршаған судан ерекшеленетін және ортақ қалыптасу тарихы бар анықталатын су кеңістігі. Бұл қасиеттерге температура, тұздылық, химиялық изотоптар арақатынасы және консервативті ағын іздеушілер ретіндегі басқа да физикалық шамалар жатады. Су массасы силикат, нитрат, оттегі және фосфат сияқты консервативті емес ағын іздеушілер арқылы да анықталады. Су массалары көбінесе олардың тиісті іздеушілерімен ғана емес, сонымен қатар әлемдік мұхиттардағы орналасуымен де ерекшеленеді. Су массалары тік орналасуы бойынша да ажыратылады, яғни беттік су массалары, аралық су массалары және терең су массалары болады.
An oceanographic water mass is an identifiable body of water with a common formation history which has physical properties distinct from surrounding water. Properties include temperature, salinity, chemical isotopic ratios, and other physical quantities which are conservative flow tracers. Water mass is also identified by its non conservative flow tracers such as silicate, nitrate, oxygen, and phosphate. Water masses are generally distinguished not only by their respective tracers but also by their location in the Worlds' oceans. Water masses are also distinguished by their vertical position so that there are surface water masses, intermediate water masses and deep water masses.
Су массаларының сипаттамалары
Судың көп түрі болғанымен, олардың бәрінің ортақ қасиеттері бар. Су массалары әртүрлі температуралы су аймақтарында пайда болады. Антарктида сияқты суық климатта мұз пайда болатын кезде, суық температура су молекулаларының байланысын үзіп, оның тығыздығын азайтады. Дегенмен, су қатып кезде көлемі шамамен 9%-ға ұлғаяды, сондықтан мұз судағыдан жеңіл болады, осы себепті мұздықтар су бетінде қалады. Бұл өз кезегінде судың тұздылығын төмендетеді. Судың тұздылығы оның қату температурасын төмендетеді, тұщы су 0 °C (32 °F) температурада қатысса, тұзды су шамамен 2 °C (28.4 °F) температурада қатады.
Although there are many types of water masses, they all share characteristics. Water Masses are formed from regions of water having different temperatures. When ice is being formed in a cold climate like Antarctica, the cold temperatures separate the molecular bonds of the water causing it to become less dense. However, because water increases its volume by about 9% when frozen, this makes the ice less dense than the water which is why glaciers float. This also in turn causes the salinity of the water to decrease. The salinity of the water makes water freeze at lower temperatures than freshwater. Freshwater freezes at the standard 0 °C (32 °F), while saltwater freezes at an average of 2 °C (28.4 °F).
Температура және тұздылық диаграммасы
Су массасын жіктеудің ең тиімді әдісі – T-S диаграммасын қолдану. Жоғарыда көрсетілген диаграммада су массасы судың температурасы және тұздылығы арқылы жіктеледі де, бір нүкте түрінде бейнеленеді. Дегенмен, су массалары өзгермейтін емес. Уақыт өте келе климат өзгеруі мүмкін, маусымдар ұзаруы мүмкін, немесе жауын-шашын мөлшері азаюы мүмкін, осының салдарынан су массаларының температурасы немесе тұздылығы өзгеруі мүмкін. Су массасын толыққанды жіктеу үшін, оның бастау көзінің су типін және температура мен тұздылықтың стандартты ауытқуларын білу қажет. Су массасының стандартты ауытқуларын анықтау көп жылдарға созылуы мүмкін және үнемі бақылауды талап етеді. Барлық қажетті өлшемдер аяқталғаннан кейін, алынған деректер судың қазіргі тығыздығын анықтайды және су массасын одан әрі жіктеуге көмектеседі.
The best method of classifying a water mass is through using a T S diagram. In the diagram pictured at the top, it categorises a water mass by the temperature and salinity of the water and is represented by a single point. However, water masses are not constant. Throughout time climates can change, seasons can drag out, or there could be less rainfall meaning that the water masses might change in temperature or salinity. To have a complete water mass classification, it requires the water type of the source and the standard deviations of the temperature and salinity. It can take many years to establish the standard deviations of the water mass and requires constant surveillance. Once all of the necessary measures are completed, the data will now determine what the current density of the water is and help further classify the water mass.