Кіріспе

Америкалық бизнесмен және спортшы (1877–1915)

Альфред Гвинн Вандербильт аға (20 қазан 1877 – 7 мамыр 1915) – американдық бизнесмен және Вандербильт отбасының мүшесі. Спортшы ретінде, ол бірқатар осымен байланысты жобаларға қатысып, бастама көтерді. Ол «Люзитания» кемесінің батып кетуі салдарынан қаза тапты.

Ерте өмір

Вандербильт Нью-Йорк қаласында Корнелиус Вандербильт II (1843–1899) және Элис Клейпул Гвинннің (1845–1934) үшінші ұлы ретінде дүниеге келді. Оның туыстары: Элис Гвинн Вандербильт (1869–1874), Уильям Генри Вандербильт II (1870–1892), Корнелиус "Нейли" Вандербильт III (1873–1942), Гертруда Вандербильт (1875–1942), Реджинальд Клейпул Вандербильт (1880–1925) және Гладис Мур Вандербильт (1886–1965) болды. Альфред Вандербильт Нью-Гэмпшир штатының Конкорд қаласындағы Сент-Полс мектебінде және Йель университетінде (1899 жылғы түлек) білім алды.

Вандербильттың көптеген меншіктерінің ішінде Нью-Йорк орталық темір жолы, Бич-Крик темір жолы, Көл жағасы және Мичиганның оңтүстік темір жолы, Мичиган орталық темір жолы, Питтсбург және Эри көлі темір жолы, сондай-ақ Пуллман компаниясы бар еді.

Жеке өмір

1901 жылдың 11 қаңтарында Вандербильт Род-Айленд штатының Ньюпорт қаласында Эллен ("Элси") Так Френчке үйленді. Ол Фрэнсис Ормонд Френчтің (1837–1893) және оның әйелі Эллен Тактың (1838–1915) қызы болды, сондай-ақ Гарри Пейн Уитниге үйленген Вандербилттің әпкесі Гертруда Вандербилт Уитнимен жақын дос болды. Сол жылдың 24 қарашасында, 1901 жылы, Элси олардың жалғыз баласын дүниеге әкелді: Уильям Генри Вандербильт III (1901–1981), кейін Род-Айленд штатының губернаторы болды. 1908 жылдың наурыз айында Элси Нью-Йорк штатының Таксидо-паркіне ағасы Амос Так Френчтің үйіне көшті. Одан көп ұзамай, 1908 жылдың сәуір айында Элси ажырасуға өтініш бергеннен кейін Вашингтондағы Куба елшілігінің қызметкерінің әйелі Агнес О'Брайен Руизбен заңсыз қарым-қатынас жасады деген айыптамаға байланысты үлкен дау шықты. Бұл жағдай көптеген адамдардың қолдауын бөлуге себеп болды, нәтижесінде Агнес Руиз 1909 жылы өзіне-өзі қол жұмсады. Элси қайтадан тұрмысқа шығып, 1948 жылдың 27 ақпанында Ньюпортта қайтыс болды. Вандербильт ажырасқаннан кейін Лондонда көп уақыт өткізді және 1911 жылдың 17 желтоқсанында бай американдық ажырасқан Маргарет Мэри Эмерсонға (1886–1960) үйленді. Ол капитан Исаак Эдвард Эмерсонның (1859–1931) және Эмили Аскеу Данннің (1854–1921) қызы және Бромо-Селтцер байлығының мұрагері болды. Маргарет 1902 жылдан 1910 жылға дейін Балтимордың бай дәрігері доктор Смит Холлинс МакКимге (1932 жылы қайтыс болған) үйленген. Альфред пен Маргареттың екі баласы болды: Альфред Гвинн Вандербильт-кіші (1912–1999), кәсіпкер және жарыс аттарын өсіруші, және Джордж Вашингтон Вандербильт III (1914–1961), яхтсмен және ғылыми зерттеуші. 1915 жылы Альфредтің "Лузитания" кемесінде қаза болғаннан кейін Маргарет Массачусетс штатының Ленокс қаласында 47 бөлмелі үйі бар 316 акр жерді сатып алды. Ол екі рет қайтадан тұрмысқа шықты, алдымен 1918 жылдың 12 маусымында Леноксте Реймонд Т. Бейкерге (1875–1935), саясаткерге, үйленді, олардан Глория Бейкер (1920–1975) дүниеге келді. Альфредтің мүлкіне талапты Маргарет өнегеледі, ол сол кезде қайтадан тұрмысқа шыққан еді. Мүліктің көлемі туралы бағалаулар әртүрлі, көптеген дереккөздер Нью-Йорк штатының Суррогат сотында 1917 жылы жасалған мүліктің бағалауын пайдаланады, ол барлық қарыздар мен жерлеу және басқару шығындары төленгеннен кейін Нью-Йорк штатындағы мүліктің таза құнын 15 594 836,32 долларға бағалады. 1964 жылы Эдвин Хойттың "Вандербильттер және олардың байлығы" кітабында Альфредтің мүлкінің жалпы көлемі 26 375 000 долларға бағаланды, оның ішінде әкесі қайтыс болғаннан кейін ағасы Корнелиус Вандербильт III-ке сыйлаған 6 000 000 доллары және ажырасқаннан кейін оның бірінші әйелі алған 10 000 000 доллары ескерілмеді. Осы сомадан 8 000 000 доллары Альфредтің екінші әйелі Маргаретке (Нью-Йоркте 5 100 930 доллары), 500 000 доллары оның інісі Реджинальдқа, 5 000 000 доллары және Оукленд фермасы Альфредтің үлкен ұлы Уильям Х. Вандербильт III-ке қалдырылды, ал қалған мүлік оның екі кіші ұлы Альфред Г. Вандербильт және Джордж Вашингтон Вандербильт III арасында бөлінді, олардың үлесі 1917 жылы 2 553 204 долларға бағаланды. 1917 жылы жасалған Альфредтің мүлігінің бағалауы туралы газеттерде жарияланған мәліметтерде Альфредтің жалпы мүлігі 16 769 314 долларға бағаланды, сонымен қатар оның сенімдік қоры 4 612 086 долларға бағаланды, оның таза құны шамамен 15 594 000 доллар болды; одан оның үлкен ұлы Уильям Х. Вандербильт III сенімдік қорынан 4 612 086 доллар, сондай-ақ өмір бойы 400 000 доллар мөлшерінде табыс алды, ал Корнелиус "Комодор" Вандербильтке Конгресс сыйлаған медаль алдымен Генри Уильям Вандербильтке, Корнелиус Вандербильт II-ге, содан кейін Альфредке берілді. Альфредтің өсиеті бойынша Маргарет пен оның үш ұлына 1 180 098,18 доллар қалдырылды. Сонымен қатар, ол жесір әйелін және балаларын асырау мен қолдау үшін жылына шамамен 300 000 доллар (1927 жылы 300 000 доллар қазіргі жылдарда шамамен <есептелген сомаға> тең) жұмсады және қаржылай көмек берді.

Мүдделер

Вандербильт спортшы еді, әсіресе түлкі аулау мен жаттықтыруды ұнататын. Ол табиғатта болуды жақсы көретін. 1902 жылы ол Адирондак тауларындағы Сагамор көлінде орналасқан Ұлы Камп Сагаморды Уильям Уэст Дюранттан сатып алды. Ол мүлікті кеңейтіп, жаңартты, оған сумен жуылатын әжетханалар, кәріз жүйесі және ыстық және суық су құбырлары орнатты. Кейіннен ол гидроэлектр стансасын және доптарды қайтаруға арналған ерекше жүйесі бар ашық ауадағы боулинг алаңын қосты. Басқа да ыңғайлылықтарға теннис корты, крокет алаңы, 100 000 галлондық су резервуары және жұмыс істейтін ферма кірді. 1908 жылы ол Ньюпорт, Род-Айлендтегі Мэри-стрит YMCA (қазіргі Вандербильт қонақ үйі) салуға 100 000 доллар сыйлады, бұл әкесі Корнелиус Вандербильт II (1843 – 1899) есіне арналған еді. Құрылыс жұмысы 1908 жылдың 31 тамызында басталды, ал негізгі тас 19 қарашада Вандербильтпен қаланды. Салтанатты ашылу 1910 жылдың 1 қаңтарында өтті.

RMS Lusitania кемесі

1915 жылдың 1 мамырында Вандербильт бірінші сыныптық жолаушы ретінде Ливерпульге бағытталған кемеге отырды. Бұл іссапар болғандықтан, ол тек жеке қызметшісі Рональд Деньермен бірге сапар шекті, отбасын Нью-Йоркте қалдырды. 7 мамырда Ирландияның Корк округі жағалауында неміс суасты қайығы кемеге торпедамен шабуыл жасап, одан кейін болған жарылыс алып океан лайнерін 18 минут ішінде батырды. Вандербильт пен Деньер басқаларды құтқару шалкектеріне көтерілуге көмектесті, содан кейін Вандербильт әйел жолаушыны құтқару үшін өзінің құтқару жилетін берді. Вандербильт кішкентай сәбиі бар анаға қосымша құтқару жилетін табуға уәде берген еді. Ол оны таба алмағандықтан, өзінің құтқару жилетін ұсынды және ол оны өзі байлап берді, себебі ана қолында нәрестесін ұстап тұрған болатын. Көптеген адамдар оның бұл әрекетін өте құрметті деп санады, өйткені ол жүзе алмайтын еді және басқа құтқару жилеттері мен шалкектері жоқ екенін білді. Оның танымал болуына байланысты, "Люзитания" кемесіндегі апаттан аман қалған бірнеше адам оның іс-қимылдарын оқиғалар орын алғанда бақылап тұрды, сондықтан олар оның әрекеттерін жазып алды. Ол және Деньер оқиғадан аман қалмаған 1199 жолаушының арасында болды. Оның денесі табылған жоқ. 1912 жылы "Титаникке" Вандербильт отбасының кімнің билет алғанын анықтауда тарихи шатасушылықтар болды және соңғы зерттеулер оның інісі Джордж Вашингтон Вандербильт II әйелі Эдит және қызы Корнелиямен бірге "Титаникке" саяхаттағанын көрсетті, Альфред Вандербильт емес.

Мұра

Лондоннан Вортингке дейінгі A24 жолында, Доркингтен оңтүстікке қарай Холмвудта Вандербильтке ескерткіш орнатылды. Онда былай жазылған: "Альфред Гвинн Вандербильттің жарқын есіміне, 1915 жылғы 7 мамырда "Лузитания" кемесінде қаза тапқан батыл азамат және көрнекті спортшы. Бұл тасты оның британдық жаттықтырушы достары мен сыйластырушылары оның сүйікті жолына орнатты". Вандербильттің ескерткіш су добы Ньюпорттағы Бродвейдегі Вандербилд саябағында, Род-Айленд штатында орналасқан – осы жерде Вандербильд отбасының көптеген мүшелері жаздарын өткізген. Ескерткіште былай деп жазылған: "1915 жылғы 7 мамырда "Лузитания" кемесінде өмірін қырқынан бір жасқа жетпей қаза тапқан Альфред Гвинн Вандербильттің есіміне. Оның елу досы орнатқан".