Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Пещералық кешен және Қытайдағы археологиялық ескерткіш.
Cave complex and archaeological site in China
Чжоукоудянь Пекин адамы орны (周口店北京人遗址), сондай-ақ Чоукоутиен деп те аталады, Пекин қаласының Фаншань ауданындағы үңгірлер жүйесі. Бұл жерде көптеген археологиялық жаңалықтар табылды, оның ішінде Пекин адамы деп аталған Homo erectus (Homo erectus pekinensis) түрінің алғашқы үлгілерінің бірі және ірі, қысқа бетті гиена Pachycrocuta brevirostris сүйектерінің мол жиынтығы. Дәлелдерді әртүрлі интерпретациялауға байланысты, Пекин адамының осы орнында қанша жыл өмір сүргені туралы ұсынылған мерзімдер әртүрлі: 700 000–200 000 жыл бұрын, 670 000–470 000 жыл бұрын, немесе кемінде 530 000 жыл бұрын. Пекин адамы орны алғаш 1921 жылы Йохан Гуннар Андерссонмен ашылды, ал алғашқы қазба жұмыстарын 1921 және 1923 жылдары Отто Зданский жүргізіп, екі адам тісін тапты. Бұл тістер кейін Дэвидсон Блэк бұрын белгісіз түрге жататындығын анықтады, содан кейін ауқымды қазба жұмыстары жүргізілді. Орта плейстоцендік шөгінділер бар әктас жарықтарында шамамен 45 адамның, сондай-ақ жануарлардың қалдықтары, тас жаңқалары және кескіш құралдары табылды. Ең көне жануар қалдықтары 690 000 жыл бұрынғыға дейін, ал құралдар 670 000 жыл бұрынғыға дейін соқталады, бірақ басқа бір ғалым табылған құралдарды 530 000 жылдан бұрынғы емес деп санайды. Бірақ 1921 жылы ол және американдық палеонтолог Уолтер В. Грэнджер жергілікті карьер жұмысшыларының көрсетуімен "Аждаһа сүйектері төбесі" деп аталатын орынға жетті. Осы аймаққа тән емес ақ кварцты байқағаннан кейін, ол бұл жерде алғашқы адамның қалдықтарын іздеуге болатынын бірден түсінді. Андерссонның ассистенті, австриялық палеонтолог Отто Зданский 1921 және 1923 жылдары қазба жұмыстарын жүргізіп, көптеген материалдарды ашты, олар одан әрі талдау үшін Швецияның Уппсала университетіне жіберілді. 1926 жылы Андерссон осы материалдың ішінде екі адамның азу тістері табылғанын хабарлады, ал келесі жылы Зданский өзінің жаңалығын жариялады, тістерді ?Homo sp. деп сақтықпен анықтады. 1934 жылы Чжоукоудянь үңгірлер жүйесінде және археологиялық ескерткіште Чжукид қасқыры деп аталатын Canis variabilis қазбалары табылды, оларды ашқан Пей Вэньчжун атайды.
Zhoukoudian Peking Man Site (周口店北京人遗址), also romanized as Choukoutien, is a cave system in suburban Fangshan District, Beijing. It has yielded many archaeological discoveries, including one of the first specimens of Homo erectus (Homo erectus pekinensis), dubbed Peking Man, and a fine assemblage of bones of the giant short faced hyena Pachycrocuta brevirostris. Due to differing interpretations of the evidence, proposed dates for when Peking Man inhabited this site vary greatly, including: 700,000–200,000 years ago, 670,000–470,000 years ago, or no earlier than 530,000 years ago. The Peking Man Site was first discovered by Johan Gunnar Andersson in 1921, and was first excavated by Otto Zdansky in 1921 and 1923, unearthing two human teeth. These were later identified by Davidson Black as belonging to a previously unknown species, and extensive excavations followed. Fissures in the limestone containing middle Pleistocene deposits have yielded the remains of about 45 individuals, as well as animal remains, and stone flake and chopping tools. The oldest animal remains date from as early as 690,000 years ago, with tools as old as 670,000 years ago, while another authority dates the tools found as no earlier than 530,000 years ago. but it was not until 1921 that he and American palaeontologist Walter W. Granger were led to the site known as Dragon Bone Hill by local quarry men. Noticing some white quartz that was foreign to the area, he immediately realised that this would be a good place to search for the remains of primitive man. Excavations were undertaken by Andersson's assistant, Austrian palaeontologist Otto Zdansky in 1921 and 1923, unearthing a great deal of material that was sent back to Uppsala University in Sweden for further analysis. In 1926, Anderson announced the discovery of two human molars amongst this material, and the following year Zdansky published his finding, cautiously identifying the teeth as ?Homo sp. Sometimes called the Zhoukidian wolf, Canis variabilis fossils were found at the Zhoukoudian cave system and archaeological site in 1934, and named by their discoverer, Pei Wenzhong:
Жоқұдай жобасы
Канадалық палеоантрополог Дэвидсон Блэк, сол кезде Пекин одағының медициналық колледжінде жұмыс істеген, Андерсон мен Зданскийдің табылған нәрсесіне қуанды және сайтты жүйелі қазба жұмыстарын жүргізу үшін Рокфеллер қорына қаржы сұрады. Қаржыландыру мақұлданды, ал Жокоудиан жобасы 1927 жылы қытай археологы Ли Цзе басшылығымен қазба жұмыстарын бастады. Сол күзде швед палеонтологы Андерс Биргер Болин бір тіс тапты, Блэк оның Sinanthropus pekinensis деп аталатын жаңа түрге жатады деп болжады. Келесі жылы Блэктің қазбалары оның жаңа түрінің тағы қалдықтарын ашты, олардың ішінде тістер, жас баланың жауырының маңызды бөлігі және үш тісі бар ересек адамның жауыры болды. Осы табыстар Блэкке Қордан қосымша 80 000 долларлық грант алуға мүмкіндік берді, ол оны зерттеу зертханасын құру үшін пайдаланды.
Canadian paleoanthropologist Davidson Black, who was working for the Peking Union Medical College at the time, was excited by Andersson and Zdansky's find, and applied to the Rockefeller Foundation for funding to undertake a systematic excavation of the site. Funding was granted, and the Zhoukoudian Project commenced excavations in 1927 under the supervision of Chinese archaeologist Li Jie. That fall, a tooth was unearthed by Swedish paleontologist Anders Birger Bohlin, which Black proposed belonged to a new species dubbed Sinanthropus pekinensis. The following year, Black's excavations uncovered more fossils of his new species, including teeth, a substantial part of a juvenile's jaw, and an adult jaw complete with three teeth. These finds allowed Black to secure an additional $80,000 grant from the Foundation, which he used to establish a research laboratory.
Кенозойлық зерттеу зертханасы
Қытай Геологиялық сарбезінің кенозойлық зертханасы 1928 жылы Пекин Медициналық одағының колледжінде қытай геологтары Дин Вэньцзян мен Вэн Вэньхаоның көмегімен, қазбалардан табылған қазбаларды зерттеу және бағалау мақсатында құрылды. Блэк зертханада құрметті директор болып қалды, ал қазба жұмыстары қытай палеонтологы Ян Чжунцзян, антропологтар Пей Вэньчжун және Цзя Ланпо басшылығымен жалғасты. Жергілікті жағдай қиын болды, ғалымдар қазбаға қашырлармен жетіп, жол бойындағы керуендерде тұруға мәжбүр болды. 1929 жылы алғашқы бас сүйек табылды, оны Пей 40 метрлік жарықта, суық ауа райында, бір қолында балға, екіншісінде шаммен тапқан. 1930 жылы бірінші бас сүйектің жанынан екіншісі табылды, ал 1932 жылға қарай күніне 100-ге жуық жұмысшы жұмыс істеді. Жағдайға қарамастан, көрнекті зерттеушілер келуді жалғастырды. Француз палеонтологы Пьер Тейяр де Шарден 1926 жылдан бері үнемі келіп тұратын. 1931 жылы француз археологы Анри Брейль келіп, тас құралдардың бар екенін растады. Сол жылы үңгірде от қолданғандығының дәлелі де мойындалды. Еңбекқор Блэк 1934 жылы кеңсесінде қайтыс болды, оның үстелінде қазбадан табылған бас сүйектерінің бірі тұрды. Неміс-еврей антропологы Франц Вайденрайх оны зертхананың құрметті директоры етіп алмастырды, қазба жұмыстары жалғасты, 1936 жылы тағы үш бас сүйек табылды. Барлығы қазба жұмыстарынан 40-тан астам адамға тиесілі 200 адамның қазба қалдықтары, оның ішінде 5 дерлік толық бас сүйек табылды, бірақ 1937 жылы Жапонияның Қытайға басып кіруі салдарынан тоқтатылды. Жапондықтардың жасаған зұлпымдары туралы хабарларға жұмысшыларды азаптап өлтіру кірді, үшеуі штыкпен өлтірілді, ал төртіншісі аштықтан өлгенше рикша тартты. 1941 жылы табылған заттардың көп бөлігі қауіпсіз жерге тасымалдау кезінде жоғалып, қайта табылмады. Әйгілі Вайденрайх қазбалардың физикалық ерекшеліктерін сақтау үшін олардың көшірмелерін жасаған еді.
The Cenozoic Research Laboratory of the Geological Survey of China was established at the Peking Union Medical College in 1928 with the assistance of Chinese geologists Ding Wenjiang and Weng Wenhao, for the research and appraisal of the fossils unearthed. Black stayed on at the Laboratory as honorary director, while excavations continued at the site under Chinese paleontologist Yang Zhongjian, anthropologists Pei Wenzhong, and Jia Lanpo. Conditions at the site were primitive, with scientists having to ride out to the excavation on mules and staying at caravansaries along the way. When the first skullcap was unearthed at the site in 1929, it was done by Pei, working in a 40 meter crevasse in frigid weather, with a hammer in one hand and a candle in the other. A second skullcap was discovered close to the first in 1930, and by 1932 nearly 100 workers were deployed at the site each day. Despite the conditions at the site, eminent researchers continued to visit. French palaeontologist Pierre Teilhard de Chardin had been a regular visitor to the site since 1926. French archaeologist Henri Breuil visited in 1931 and confirmed the presence of stone tools. That same year, evidence of the use of fire at the cave was accepted. The ever industrious Black died one night at his office in 1934, with one of the skullcaps unearthed at the site on his desk. German Jewish anthropologist Franz Weidenreich replaced him as honorary director of the Laboratory, and excavations continued, uncovering a further three skullcaps in 1936. Altogether, excavations uncovered 200 human fossils from more than 40 individuals, including 5 nearly complete skullcaps, before they were brought to a halt in 1937 by the Japanese invasion of China. Reports of Japanese atrocities include the torture and murder of workers at the site, with three bayoneted to death, and a fourth forced to pull a rickshaw until dying of starvation. In 1941, the bulk of the finds were lost, never to be recovered, while in transport to safety. Fortunately, Weidenreich had made copies of the fossils to preserve their physical characteristics.
Соғыстан кейінгі қазба жұмыстары
1949 жылы қазба жұмыстары қайта жандандырылды, нәтижесінде Пекин адамының жаңа қазбалары табылды, оның ішінде 5 тіс және сан мен тізе сүйектерінің фрагменттері. Келесі жылы Зданскийдің 1921 және 1923 жылдары Упсалаға жіберген материалдарынан үшінші премоляр табылған. 1959 жылы Қытайдың Ұлттық стратиграфия комитетінің жылдық съезі Пекин адамы орнын «Солтүстік Қытайдағы орта плейстоценнің үңгір шөгінділерінің типтік бөлімі» деп белгіледі және жақ сүйегінің фрагменті қазылып алынды. Пей басқарған 1966 жылғы қазбалар кезінде премоляр және бас сүйегінің екі бөлігі табылды. Бұл фрагменттердің 1934 және 1936 жылғы бұрынғы қазбалардан сақталған фрагменттермен сәйкес келетіні анықталды, соның арқасында дерлік толық бас сүйегінің үлгісі жинақталды. 1972-1973 жылдардағы Жоукудианның 4-жайындағы қазбалар кезінде Homo sapiens премоляры табылды. Қазіргі заманғы ғылыми мерзімдеу әдістері осы орынды 230 000 мен 500 000 жыл бұрын мекендегенін растайды.
Excavation work was recommenced in 1949, unearthing new Peking Man fossils, including 5 teeth and fragments of thigh and shin bone. The following year, a third premolar was discovered in the material sent back to Uppsala by Zdansky in 1921 and 1923. The Peking Man Site was designated "Type section of cave deposits of Middle Pleistocene in North China" by the Annual Congress of the National Committee of Stratigraphy of China in 1959, and a mandible fragment was unearthed. Excavations led by Pei in 1966 unearthed a premolar and two pieces of skull fragment – these were discovered to match fragments retained from previous excavations in 1934 and 1936, and the only extant example of a nearly complete skullcap was pieced together. Excavations at Locality 4 in Zhoukoudian, from 1972–73, unearthed a Homo sapiens premolar. Modern scientific dating techniques confirm that the site was occupied between 230,000 and 500,000 years ago.
Жоғарғы үңгір
Аждаһа сүйекті төбенің жоғарғы бөлігінде орналасқан бұл үңгір 1930 жылы табылып, 1933–1934 жылдары қазылған. Қазу жұмыстары барысында үңгірдің шатыры мен солтүстікке қарайтын кіреберісі алынып тасталды. Археологиялық зерттеулер нәтижесінде үңгірде 10 000–20 000 жыл бұрын адамдар тұрғандығы анықталды. Үңгір жоғарғы деңгейдегі тұрғын жайларға және төменгі деңгейдегі жерлеу орнына бөлінген, ал төменгі деңгейдегі кішкентай қуыс табиғи жануар тұзағы болып саналған. Қазбадан үш адам бас сүйегі, кем дегенде сегіз адамның ескі типтегі Homo sapiens қаңқасы, тас және сүйектен жасалған құрал-жарақтар мен әшекейлер, сондай-ақ көптеген жануар сүйектері, оның ішінде төменгі деңгейдегі тұзаққа түскен ірі сүтқоректілердің толық қаңқалары табылған. Бұған қоса, төменгі деңгейдегі қаңқалардың төңірегіне себілген ақ ұнтақ, тұрғындар жерлеу салтын орындағандығын көрсетеді.
Situated on the upper part of Dragon Bone Hill, this cave was discovered in 1930, and excavated from 1933–34, during which time the roof and north facing opening were removed. Excavations found evidence of human habitation in the cave dating back to 10,000 to 20,000 years ago. The cave was divided into an upper level living quarters, and a lower level burial ground, while a small recess on the lower level acted as a natural animal trap. Finds unearthed included three human skulls, and other remains from at least eight individuals identified as archaic Homo sapiens, tools and ornaments made from stone and bone, and numerous animal bones, including complete skeletons of large mammals caught in the lower level trap. Also, white powder sprinkled around the remains on the lower level indicated the inhabitants practiced burial rites.