Кіріспе

Понтардау – Суонси аңғарының төменгі бөлігіндегі қала және қауым (Уэльс: Cwmtawe). 2021 жылғы халық санауы бойынша Понтардау приходында шамамен 7172 адам тұрады, және ол Нейт Порт Талбот округінің құрамына кіреді. Тау өзенінің қарсы жағалауында Алттвен ауылы орналасқан, ол Силибебилл қауымдастығының бөлігі болып табылады және Понтардаудан тәуелсіз басқарылады. Қала А474 және А4067 тас жолдарының тоғысқан жерінде жатыр. Понтардау, Неат пен Лландейлодан келетін малшылар жолы Тау өзенінен өтіп, Бреконға қарай көтерілетін жерде шағын елді мекен ретінде пайда болды. Суонсиден Буилт-Уэллсқа дейінгі 43-ші ұлттық велосипед жолы қала және демалыс алаңы арқылы өтеді.

Тарих

"Тауедегі көпір" деп аударылатын атау 1729 жылы картада алғаш рет "Понт ар Дауе" ретінде Эммануэль Боуэннің Оңтүстік Уэльстің жаңа және дәл картасында пайда болды. 1796 жылы Суонси каналы Понтардауэді Суонси доктарымен байланыстырды. Канал арқылы қолжетімділік аймақтың өнеркәсіптік дамуына жағдай жасады, ол 1835 жылы Ynysderw темір зауытымен басталды. Темір зауыттары, қалайы және болат өндіріс орындары 19-ғасырдың соңында қаланың дамуының негізін құрады, өнімдерін әлемнің түкпір-түкпіріне экспорттады. Неаттық өнеркәсіпші Уильям Парсонс (1795-1864) қаланың алғашқы өнеркәсібін дамытты, бірақ 1861 жылдан бастап, келесі 90 жыл бойы Гилбертсон отбасы қаладағы темір, болат және қалайы өндірісіндегі ең ірі меншік иелері болды. Металл өңдеуден басқа, аймақта маңызды көмір өндіру және Ынсмеудвиде керамика жасау да жүргізілді. Бұл салалар 20-ғасырда тоқырады. Алой өнеркәсіптік аймағында шағын инженерлік фирмалар, моторларды күту, құрылыс материалдары және денсаулық сақтау орталығы орналасқан. Француз стиліндегі Киелі Петр шіркеуі Уильям Парсонс қаржыландырып, 1862 жылы аяқталды. 1861 жылдан 1964 жылға дейін темір жол Понтардауэні аймақтың қалған бөлігімен және одан әрі байланыстырды. Swansea Vale Railway (SVR) 1845 жылы құрылды, мақсаты – 30 жыл бұрын ашылған, көмірді Суонси доктарына тасымалдауға арналған қысқа трамвай жолын дамыту және кеңейту болды. 1861 жылы бұл жол Понтардауэ мен Исталифераға, ал 1863 жылы Брайнамманға дейін созылды. 1873 жылдың 1 қазанында SVR, Ystalyfera маңындағы Ynysygeinon станциясынан Coelbren станциясына (Neath және Brecon темір жолы) қосымша тармақ ашты, осылайша Понтардауэ алғаш рет ұлттық темір жол желісіне қосылды. Мидленд темір жолы 1874 жылдың 1 қыркүйегінен бастап SVR жұмысын өз қолына алды. 1877 жылға қарай Понтардауэге әр бағытта күніне үш жолаушы пойыз келді, олар Суонси мен Брекон, Херефорд, Малверн, Ворчестер және Бирмингем қалалары арасында вагондарды тасымалдады. Екі дүниежүзілік соғыс аралығында маршруттың трафигі азайды, Бреконға жолаушылар тасымалы 1931 жылы, ал Брайнамманға 1950 жылы тоқтатылды. Понтардауэ арқылы өтетін темір жол желісі 1964 жылы толығымен жабылды.

Көрнекті орындар

Ең танымал ескерткіші – қала орталығына биік орналасқан және Суонси каналына жақын аңғардың төменгі жағынан көрінетін Санкт-Петер шіркеуінің биік мұнарасы. Қалаға Суонси каналының екі бөлігі кіреді, олардың жалпы ұзындығы 4 шақырымды (2.5 миль) құрайды. Понтардаудың ескі тас көпірін белгілі көпір салушы Уильям Эдвардс салған. Ол сонымен қатар Понтипридтегі Ескі көпірді және Сенарттағы көпірді де салған. Бұл көпірлер салынған кезде Понтипридтегі Ескі көпір әлемдегі ең ұзын бір құсқа салынған көпір болып есептелген. Эдвардс Свонси аңғарының өнеркәсіпшісі сэр Джон Моррис дамытқан Морристон жаңа қаласының жобасын жасауға да жауапты болды.

Саясат

1974 жылы жергілікті басқаруды қайта ұйымдастыруға дейін Понтардаве және ауданы Понтардаве ауылдық округтік кеңесімен қамтамасыз етілді; ол 1974 жылы Ллив доласының бір бөлігі болып біріктірілді, ал кейіннен Понтардаве аймағы Нейт Порт Талбот округінің құрамына кірген кезде тағы да қайта ұйымдастырылды. Понтардаве қалалық кеңесі қазіргі таңда Плейд Кэмри партиясының бақылауында. Джереми Майлз депутатының сайлау округі кеңсесі қалада орналасқан. Оңтүстік Уэльс Батыс аймақтық округінің бөлігі ретінде Понтардаве сондай-ақ Том Гиффорд депутаты, Алтаф Хуссейн депутаты, Сионед Уильямс депутаты және Люк Флетчер депутатымен де өкілдік етіледі.

Музыка және өнер

Понтардаве өнер орталығы ұлттық және халықаралық деңгейде танымал музыканттардың қойылымдарын ұйымдастырады. 1978 жылдан бері әр тамыз айында Понтардаведе Понтардаве фестивалі өткізіліп келді; ол Парк Йнисдервтегі демалыс орталығының алаңшаларында демалыс күндері ұйымдастырылатын. Бұл іс-шарада әлемнің түкпір-түкпірінен келген әншілердің, бишілердің және басқа да суретшілердің өнері көрсетілді. Бірнеше жылғы қолайсыз ауа райы келушілер санына әсер етті, ал өнерді қаржыландыру тоқтатылғаннан кейін фестиваль өз қызметін тоқтатты.

Кішігірім сауда

Жаңа сауда паркінің бірінші кезеңі Ffordd Parc Ynysderw көшесінде, Cwmtawe Community School мектебіне жақын орналасқан жерде 2008 жылдың шілде айында ашылды. 2008 жылы Понтардаве сауда-кәсіпкерлік палатасы құрылды. Оның мақсаты – бизнесті дамыту және жақын жердегі ірі дүкендердің пайда болуынан кейін жоғалған қауымдастық сезімін қайта жандандыру. Қала орталығында маусымдық фестивальдар ұйымдастырылады.

Спорт және демалыс

Понтардауда крикет командасы, лаун-боулз клубы, регби клубы – Понтардау RFC – және футбол клубы бар. Понтардаве демалыс орталығының қасындағы Парк Йнисдервтегі ойын алаңдары, король Георг V есімімен мәңгі есте қалған Ұлыбританияның 471 корольдік алаңының бірі болып табылады. Олар 2003 жылы ресми түрде қазіргі орнына көшірілді және бұрын қалайы фабрикасына тиесілі болған, бірақ қазір жергілікті билікке қарасты және күтіміндегі жерді құрайды. Cwmtawe регби жетілігі турнирі Парк Йнисдервте өткізіледі. Понтардауда 1358 (Понтардау) эскадрильясы бар, ол 12 (8-сынып) жастан 18 жасқа дейінгі ұлдар мен қыздарды қабылдайды. Қызметтеріне ұшу, жолсеру, жауынгерлік дайындық, алғашқы медициналық көмек және Эдинбург герцогінің сыйлығы кіреді. Понтардауда Уэльс контактілік каратэ қауымдастығының мүшесі болып табылатын, жетістісті каратэ және кикбоксинг командасы бар. Сонымен қатар, Swim Wales жүзу клубы (Swansea Valley SC / Clwb Nofio Cwmtawe) да бар. Қалаға көз тіреп тұрған төбеде жергілікті гольф алаңы орналасқан.

Орта мектептер

Cwmtawe Community School – Понтардаве және оның төңірегіндегі аймақтарға қызмет ететін, 11–16 жас аралығындағы оқушыларға ағылшын тілінде білім беретін арнайы салынған жалпы білім беретін мектеп. Сонымен қатар, Ysgol Gymraeg Ystalyfera Bro Dur мектебінің барлық жастағы (3–18 жас) оқушыларға білім беретін жоғары сынып бөлімі, Понтардаведен төрт шақырым қашықтықтағы Ystalyfera қаласындағы жақында кеңейтілген және жаңартылған кампусында Swansea Valley аймағының жоғарғы бөлігінен келген оқушыларға валли тілінде орта білім береді.

Қосымша білім беру

Coleg Pontardawe – Neath Port Talbot College құрамына кіретін Learndirect орталығы – қала орталығына жақын Alloy өнеркәсіптік аймағында орналасқан. Ол өнеркәсіптік аймақтағы жергілікті зауыттар мен кәсіпорындардың қызметкерлеріне, сондай-ақ Понтардаве және айналасындағы аудандардан келген ересек студенттерге кәсіби даярлау курстарын ұсынады.