Солтүстік-Батыс АҚШ астық шаруашылығы аймағы: Палус аймағы
Palouse
Палус аймағы – АҚШ-тың солтүстік-батысындағы егіншілік аймақ. Бидай өндірісімен, екі университетімен (Вашингтон және Айдахо) танымал. География, тарих.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Солтүстік-батыс АҚШ-тың географиялық аймағы, негізінен бидай өндіруге бағытталған ауыл шаруашылығы дамыған.
Geographic region of Northwestern United States dominated by wheat based agriculture
Палуза (/p//ə/'/l//uː//s/ pəLOOSS') – Солтүстік-батыс АҚШ-тың ерекше географиялық аймағы, солтүстік-орталық Айдахо, оңтүстік-шығыс Вашингтон және кейбір анықтамалар бойынша солтүстік-шығыс Орегонның бөліктерін қамтиды. Бұл маңызды ауыл шаруашылығы аймағы, көбінесе бидай және дәнді-бұршақ дақылдары өндіріледі. Орегон жолынан шамамен 160 миль (257 км) солтүстікке орналасқан бұл аймақ 19 ғасырдың соңында қарқынды дамыды. Палузада екі жер гранты университеті орналасқан: Мәскеу қаласындағы Айдахо университеті және Пуллман қаласындағы Вашингтон штаты университеті. Екі оқу орны да 1890 жылдардың басында ашылған, арақашықтығы 13 шақырымды құрайды. Палуз қаласы Споканнан оңтүстікке қарай 65 миль (105 км) қашықтықта орналасқан.
The Palouse (/p//ə/'/l//uː//s/ pəLOOSS') is a distinct geographic region of the northwestern United States, encompassing parts of north central Idaho, southeastern Washington, and, by some definitions, parts of northeast Oregon. It is a major agricultural area, primarily producing wheat and legumes. Situated about 160 mile (257 km) north of the Oregon Trail, the region experienced rapid growth in the late 19th century. The Palouse is home to two land grant universities: the University of Idaho in Moscow and Washington State University in Pullman. Just eight miles (13 km) apart, both schools opened in the early 1890s. Palouse the town is located 65 miles (105 km) south of Spokane.
География және тарих
"Паллуза" атауының шығу тегі белгісіз. Бір теория бойынша, Палус тайпасының аты (алғашқы жазбаларда Палус, Палоатпалла, Пелуша сияқты әртүрлі жазылған) француз-канадтық тері саудагерлерімен француз тіліндегі "пелюс" деген сөзге айналдырылған, яғни "қысқа және тығыз шөп өскен жер" немесе "газон". Уақыт өте келе, жазу Палуза болып өзгерді. Тағы бір теория бойынша, аймақтың аты француз сөзінен шыққан, кейіннен ол жергілікті тұрғындарға қолданылған. Дәстүрлі түрде Палуза аймағы Жылан өзенінен солтүстіктегі құнарлы төбелер мен жазықтармен, Уалла-Уалла округінен бөліп тұратын, және Камас даласынан бөліп тұратын Клервотер өзенінен солтүстіктегі Камас даласы ретінде анықталған. Бұл аймақ 1880 жылдары қоныстану мен бидай өсіруде өркендеді, бұл Оңтүстік-Шығыс Вашингтонда бидай өсірудің кеңейе түсу процесінің бір бөлігі болды, алғашқыда Снейк өзенінің оңтүстігіндегі Уолла-Уалла округінде бастау алды. Палузаның бұл анықтамасы бүгінгі күнге дейін қолданылып келеді, бірақ бұл термин кейде бүкіл бидай өсіретін аймақты, оның ішінде Уолла-Уалла округін, Айдахо штатының Камас даласын, Орталық Колумбия өзенінің платосының Биг-Бенд аймағын және Асотин округі (Вашингтон) және Уматилла округі (Орегон) сияқты басқа да шағын ауыл шаруашылығы аудандарын қамту үшін де қолданылады. Дүниежүзілік табиғат қоры сияқты ұйымдар Палуза шалғынды далаларының экожүйесін кеңінен анықтайды. Палуза қаласы (Вашингтон) Уитман округінде орналасқан, Айдахо штатының Потлач қаласынан батысқа қарай шамамен 11 шақырым жерде. Дегенмен, Палуза аймағының дәстүрлі анықтамасы Жылан өзенінің оңтүстігіндегі ескі Уалла-Уалла аймағынан ерекшеленеді, онда 1860 жылдары бидайдың құрғақ егістік шаруашылығы алғаш рет тиімді екені дәлелденді. 1870 жылдары Уалла-Уалла аймағы тез арада егістік жерлерге айналдырылды, ал Палуза аймағында бидай өсірудің алғашқы тәжірибелері басталды, ол бұрын ірі қара мен қой шаруашылығының негізгі аймағы болған. Бұл тәжірибелер сәтті болғаннан кейін, 1880 жылдары Палуза аймағына фермерлер ағылып кірді. Темір жол желісінің бір мезгілде дамуы Палузаның жылдам қоныстануын одан әрі жеделдетті. 1890 жылға қарай Палуза жерінің көбісі игеріліп, бидай егісіне ауыстырылды. Уалла-Уалла аймағынан айырмашылығы, ол Уалла-Уалла қаласына берік байланысты болды, Палуза аймағында кем дегенде төрт ірі орталық пайда болды, олардың арасы бірнеше шақырымды құрады: Колфакс (ең көне), Палуза, Пуллман және Айдахо жағындағы Москва. Бұл төрт орталық, сондай-ақ кем дегенде он кішірек орталықтардың болуы, орталықтандырылған Уалла-Уалла округімен салыстырғанда, ауылдық орталықтардың таралуына әкелді. Палузаның шекарасындағы қалалар, және кейбір анықтамалар бойынша оның құрамына кіретін қалалар: Камас даласының егістік жерлеріне қызмет ететін Льюистон (Айдахо); Биг-Бенд аймағының шығыс жиегіне қызмет ететін Ритцвилл; және аймақтың негізгі қалалық орталығы Спокан. Споканның ықпалы соншалықты зор болғандықтан, ол Ішкі Империяның астанасы ретінде танылды, оның құрамына барлық бидай өсіретін аймақтар, жергілікті кен өндіру аудандары және ағаш өңдеу ормандары кірді. Спокан сонымен қатар аймақтың негізгі теміржол және көлік торабы қызметін атқарды. 1910 жылға қарай, Палуза, Уалла-Уалла, Биг-Бенд, Уматилла және Камас даласы сияқты жергілікті терминдер кеңінен қолданыла берді, бірақ аймақтың көптеген тұрғындары өздерін Ішкі Империяда, Бидай белдеуінде, Колумбия бассейнінде немесе жай ғана Шығыс Вашингтон, Орегон немесе Солтүстік Айдахода тұратындай сезіне бастады.
The origin of the name "Palouse" is unclear. One theory is that the name of the Palus tribe (spelled in early accounts variously as Palus, Palloatpallah, Pelusha, etc.) was converted by French Canadian fur traders to the more familiar French word pelouse, meaning "land with short and thick grass" or "lawn." Over time, the spelling changed to Palouse. Another theory is that the region's name came from the French word and was later applied to its indigenous inhabitants. Traditionally, the Palouse region was defined as the fertile hills and prairies north of the Snake River, which separated it from Walla Walla County, and north of the Clearwater River, which separated it from the Camas Prairie, extending north along the Washington and Idaho border, south of Spokane, centered on the Palouse River. This region underwent a settlement and wheat growing boom during the 1880s, part of a larger process of growing wheat in southeast Washington, originally pioneered in Walla Walla County south of the Snake River. While this definition of the Palouse remains common today, the term is sometimes used to refer to the entire wheat growing region, including Walla Walla County, the Camas Prairie of Idaho, the Big Bend region of the central Columbia River Plateau, and other smaller agricultural districts such as Asotin County, Washington, and Umatilla County, Oregon. This larger definition is used by organizations such as the World Wide Fund for Nature, who define the Palouse Grasslands ecoregion broadly. The community of Palouse, Washington, is located in Whitman County, about 7 miles (11 km) west of Potlatch, Idaho. Nevertheless, the traditional definition of the Palouse region is distinct from the older Walla Walla region south of the Snake River, where dryland farming of wheat was first proved viable in the region in the 1860s. During the 1870s, the Walla Walla region was rapidly converted to farmland, while the initial experiments in growing wheat began in the Palouse region, which previously had been the domain of cattle and sheep ranching. When those trials proved more than successful, a minor land rush quickly filled the Palouse region with farmers during the 1880s. The simultaneous proliferation of railroads only increased the rapid settlement of the Palouse. By 1890 nearly all the Palouse lands had been taken up and converted to wheat farming. Unlike the Walla Walla Country, which was solidly anchored on the city of Walla Walla, the Palouse region saw the rise of at least four centers, all within several miles of each other: Colfax (the oldest), Palouse, Pullman, and on the Idaho side, Moscow. These four centers, along with at least ten lesser ones, resulted in a diffuse pattern of rural centers, relative to the centralized Walla Walla county. Cities along the borders of the Palouse, and by some definitions included within it, include Lewiston, Idaho, serving the Camas Prairie farmlands; Ritzville, serving the eastern edge of the Big Bend Country; and Spokane, the region's major urban hub. So dominant was Spokane's position that it became known as the capital of the Inland Empire, including all the wheat producing regions, the local mining districts, and lumber producing forests. Spokane also served as the region's main railroad and transportation hub. By 1910, although local terms like Palouse, Walla Walla Country, Big Bend, Umatilla Country, and Camas Prairie continued to be common, many people of the region began to regard themselves as living in the Inland Empire, the Wheat Belt, the Columbia Basin, or simply Eastern Washington, Oregon, or North Idaho.
Ауыл шаруашылығы
Ертедегі егіншілік өте көп еңбек күшін қажет етті және адам мен жылқының күшіне көп тәуелді болды. 1920 жылдары ұйымдастырылған егін жинау/астық сабау тобына 120 адам және 320 қашыр мен жылқы қажет болды. Егін піскен сайын топтар бір шаруашылықтан екіншісіне көшіп отырды. Осы кезде комбайн ойлап табылып, қолданысқа енгенімен, мұндай машинаны тартуға жететін жылқысы бар шаруалар азаз болды, оның үстіне тегіс жерде жұмыс істеу үшін 40 жылқы және алты адамнан тұратын команда керек болды. Осы себепті, Палуза аймағында комбайнды пайдалану АҚШ-тың басқа шаруашылық аймақтарынан қалып қойды. Тек Айдахо штатының Мәскеу қаласындағы "Idaho Harvester Company" кішірек комбайн шығара бастағанда ғана комбайнмен егін жинау мүмкін болды. 1930 жылға қарай Палуза бидайының 90%-ы комбайн арқылы жиналды.
Early farming was extremely labor intensive and relied heavily on human and horse power. An organized harvesting/threshing team in the 1920s required 120 men and 320 mules and horses. Teams moved from farm to farm as the crops ripened. By this point, the combine had been invented and was in use, but few farmers had enough horses to pull such a machine, which required a crew of 40 horses and six men to operate on level ground. Because of this, use of combines on the Palouse lagged behind use in other farming communities in the United States. It was only when the Idaho Harvester Company in Moscow began to manufacture a smaller machine that combine harvesting became feasible. By 1930, 90% of all Palouse wheat was harvested using combines.
Геология
Палуза даласын ерекшелендіретін есімді және көркем лосс төбелері Оңтүстік-Шығыс Вашингтон, Батыс Айдахо және Солтүстік-Шығыс Орегондағы Колумбия платосының бетін жабатын Палуза лоссінің желмен әкелінген шөгінділерімен негізделген. Палуза лоссі – Миоцен Колумбия өзенінің базальт тобының, Рингольд формациясының мұздық емес плиоцендік өзендік шөгінділерінің немесе Плейстоцендік мұздық су тасқыны шөгінділерінің үстінде орналасқан, өзгермелі қалыңдығы бар ұсақ түйіршікті жамылғыны құрайды. Палуза лоссінің ең қалың жері қалыңдыққа жетеді. Ол бірнеше жақсы анықталған кальцет палеосольдерімен және эрозиялық сәйкессіздіктермен бөлінген бірнеше лосс қабаттарынан тұрады. Кальцеттің жеке қабаттарының даму деңгейі, сондай-ақ лосс термолюминесценциясымен және оптикалық түрғысынан ынталандырылған люминесценциясымен мерзімделуі, әр кальцет қабатының мыңдаған жылдардан он мыңдаған жылдарға дейін лосс шөгіндісінің эпизодтық кезеңдері арасында пайда болған тоқтау, ауа райы және топырақ дамуы кезеңін көрсетеді. Нормалды-кері-нормалды полюстік белгілердің тұрақты тізбегі 2 мен 1 миллион жыл бұрын жиналған лосс қабаттарының ескілігін көрсетеді. Оптикалық түрғысынан ынталандырылған люминесценциялық мерзімдеу Палуза лоссінің ең жоғарғы қабаты 15 000 жыл бұрын және қазіргі уақытта жиналғандығын, ал оның астындағы лосс қабаты шамамен 77 000 және 16 000 жыл бұрын эпизодтық түрде жиналғандығын көрсетті. Палуза лоссінің таралуы, қалыңдығы, текстурасы және жалпы құрамындағы аймақтық тенденциялар оның негізінен желмен әкелінген шөгінділерден тұратындығын көрсетеді, олар Эурека жазықтығындағы қайталама Миссури су тасқындарымен мерзімді түрде шөгіндірілген Ханфорд формациясының ұсақ түйіршікті шөгінділерінен эрозияланған. Палузаның лосс төбелері сырттай құмға немесе басқа құмды түрлерге ұқсаса да, олардың шығу тегі мүлдем басқа. Ішкі жағынан, олар қиылысқан қабаттардың немесе қозғалатын ағындармен қалыптасқан құмдардың сипаттамалық эрозиясының ешқандай дәлелі жоқ. Оның орнына, бұл төбелер қазіргі беткейге көбінесе сәйкес келетін лосс пен кальцеттің ауыспалы қабаттарынан тұрады. Бұл қабатталу Палуза төбелерінің лоссінің желдің шөгіндісінен жиналғандығын көрсетеді. Сонымен қатар, лосс жиналатын кезде сансыз өсімдік тамырлары мен жәндіктердің илеулерінің кең таралған гомогендендіруі термолюминесценция мен оптикалық түрғысынан ынталандырылған люминесценция мерзімдерінен алынған қорытындыны растайды, яғни лосс қабаттарының әрқайсысы мыңдаған жылдар бойы созылған кезеңде жиналған. Соңында, кальцет горизонттары – бұл палеосольдер, олар лосс жинақталуының мерзімдік тоқтауын білдіреді, бұл кезеңде олар лосс қабатының бетінде қалыптасты.
The peculiar and picturesque loess hills which characterize the Palouse Prairie are underlain by wind blown sediments of the Palouse Loess that covers the surface of over on the Columbia Plateau in southeastern Washington, western Idaho, and northeastern Oregon. The Palouse Loess forms a fine grained mantle of variable thickness that lies upon either the Miocene Columbia River Basalt Group, non glacial Pliocene fluvial sediments of the Ringold Formation, or Pleistocene glacial outburst flood sediments that are known informally as the Hanford formation. At its thickest, the Palouse Loess is up to thick. It consists of multiple layers of loess separated by multiple well defined calcrete paleosols and erosional unconformities. The degree of development of individual layers of calcrete together with thermoluminescence and optically stimulated luminescence dating of the loess indicate that each calcrete layer represents a period of thousands to tens of thousands of years of nondeposition, weathering, and soil development that occurred between episodic periods of loess deposition. A consistent sequence of normal reverse normal polarity signatures demonstrates that the older layers of loess accumulated between 2 and 1 million years ago. Detailed optically stimulated luminescence dating has shown that the uppermost layer of Palouse Loess accumulated between 15,000 years ago and modern times and the layer of loess underlying it accumulated episodically between about 77,000 and 16,000 years ago. Regional trends in the distribution, thickness, texture, and overall composition of the Palouse Loess indicate that it largely consists of the wind blown sediments eroded from fine grained deposits of the Hanford formation that were periodically deposited by repeated Missoula Floods within the Eureka Flats area. Although superficially resembling sand or other types of dunes, the loess hills of the Palouse are of far different origin. Internally, they lack any evidence of cross bedding or erosion of interbedded layers of loess and calcrete that characterize dunes formed by moving currents. Instead, these hills consist of alternating layers of loess and calcrete that are more or less concordant with the modern surface of these hills. This layering demonstrates that the Palouse hills loess accumulated from the airfall of wind silt from suspension. In addition, the ubiquitous homogenization of the loess by innumerable plant roots and insect burrows as it accumulated further supports the conclusion drawn from numerous thermoluminescence and optically stimulated luminescence dates that individual layers of loess accumulated over an extended period of time in terms of thousands of years. Finally, the calcrete horizons are paleosols that represent the periodic cessation of loess accumulation for periods of thousands of years during which they formed within the surface of a loess layer.
Фауна
Палузада көптеген жануар түрлері кездеседі. Аймақтағы жануарлардың ішінде есекқұйрық бұғысы мен аққұйрық бұғысы, койот, бобкат, калифорниялық кескілең торайлар, сары қарны бар мармоттар және қызылқұйрық бүркіттер бар.
The Palouse boasts a large number of animal species. Some animals in the region include both mule and white tailed deer, coyotes, bobcats, California quails, yellow bellied marmots, and red tailed hawks.
Өрттер
Палуза даласының тарихи түрде қаншалықты жиі өртенгені туралы пікірталас бар болғанымен, өрттердің көбінесе бұрынғыға қарағанда бүгін сирек болатынына келісім бар. Бұл өрт сөндіру шаралары, жолдар салу (өрт таралуына тосқауыл ретінде қызмет етеді) және шөп пен орманды егістік жерлерге айналдырудың нәтижесінде болды (Морган және басқалар, 1996 ж.). Тарихшылар күздің соңында даланың шетіндегі қарағайлы орманды аймақтарда шаңқайдан туған өрттердің болғанын айтады, бірақ орман өрттерінің далаға немесе керісінше даладан орманға қаншалықты тарағаны белгісіз. Кейбір өрт экологтары Нез Персе тайпасы Палуза және Камас далаларын Камас өсімін көтеру үшін өртегенін айтады (Морган, жеке хабарласыма); алайда, бұл жұмбақты шешуге жеткілікті тарихи мәлімет жоқ. Еуропалық-американдық қоныс салушылар 1930 жылға дейін жерді қоныстану және мал жаю үшін тазалау үшін отты пайдаланды. Содан бері орман өрттері азайды. Осының салдарынан орманды жерлерде ағаштардың тығыздығы артты және бұталар мен ағаштар бұрынғы ашық кеңістіктерге еніп жатыр. Осыған байланысты, орман өрттері болғанда, олардың әсері күшті немесе толықтай жаңарумен байланысты болуы мүмкін.
While there is some debate over how frequently the Palouse prairie burned historically, there is consensus that fires are generally less frequent today than in the past, primarily due to fire suppression, construction of roads (which serve as barriers to fire spread) and conversion of grass and forests to cropland (Morgan et al. 1996). Historians recount lightning ignited fires burning in the pine fringes bordering the prairies in late autumn, but the extent to which forest fires spread into the prairie or the converse is not known. Some fire ecologists believe the Nez Perce burned the Palouse and Camas Prairies to encourage growth of Camas (Morgan, pers. comm. ); but there is little historical record to solve the mystery. European American settlers used fire to clear land for settlement and grazing until the 1930s. Since then, forest fires have become less common. One result has been increasing tree density on forested lands and encroachment of shrubs and trees into previously open areas. Consequently, when fires occur in the forest, they are more likely to result in mixed severity or stand replacing events.