Курт Воннегуттың «Галапагос» романы: әлемдік қаржы дағдарысынан кейін Галапагос аралдарындағы адамдар эволюциясы, ми қабілеті туралы философиялық ойлар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1985 жылғы Курт Воннегут романы
1985 novel by Kurt Vonnegut
«Галапагос» (1985) – американдық автор Курт Воннегут жариялаған он бірінші роман. Әлемдік қаржылық апаттан кейін Галапагос аралдарында өтетін бұл роман эволюциялық тұрғыдан адам миының пайдалылығын күмәндандырады. Роман атауы аралдарға сілтеме жасаумен қатар, Чарльз Дарвинге де құрмет көрсетіп, оның теориясына сүйене отырып, Воннегут өзінің қорытындыларына жетеді. Романды Delacorte Press баспасы шығарған.
Galápagos (1985) is the eleventh novel published by American author Kurt Vonnegut. Set in the Galápagos Islands after a global financial disaster, the novel questions the merit of the human brain from an evolutionary perspective. The title is both a reference to the islands on which part of the story plays out, and a tribute to Charles Darwin, on whose theory Vonnegut relies to reach his own conclusions. It was published by Delacorte Press.
Сюжеттің қысқаша мазмұны
Галапагос – бұл әлемдік қаржы дағдарысы әлемдік экономиканы құлатудан кейін Галапагос аралдарындағы Санта-Розалия аралында кеме апатқа ұшыраған, үйлесімсіз адамдардың шағын тобының тарихы. Ұзақ өтпей, барлық адамдарды, Санта-Розалиядағыларды қоспағанда, бедеулікке ұшырататын ауру пайда болады, осылайша олар адамзаттың соңғы өкілдеріне айналады. Келесі миллион жыл ішінде олардың ұрпақтары, планетадағы жалғыз бедеу бола алатын адамдар, ақырында теңіз арыстанына ұқсайтын түкті жандарға айналады: тік жүре алатын болса да (нақты айтылмаған, бірақ олар кейде құрлықтағы жануарларды аулайтындары айтылады), олардың балық аулауға бейімделген тістері бар мұрны, аэродинамикалық бас сүйегі және жұмсақ жіптері бар жүзбектей қолдары болады. Оқиғаның баяндаушысы – соңғы миллион жылдан бері адамдарды бақылап келе жатқан рух. Бұл рух – Воннегуттың жиі кездесетін кейіпкері Килгор Троуттың ұлы Леон Троцкий Троуттың өлмейтін жаны. Леон – Вьетнам соғысының қатысушысы, Вьетнамдағы қырғынды бастан өткізген. Ол қашып (AWOL) Швецияға қоныс аударып, кеме құрылысында жұмыс істейді және «Баия де Дарвин» кемесін салу кезінде қайтыс болады. Бұл кеме «Ғасырдың табиғат круизіне» арналған еді. Мақтанышпен жоспарланған бұл круиз экономикалық төмендеуге байланысты тоқтап қалған, бірақ бірқатар себептердің салдарынан кеме адамдарға Галапагосқа жетуге және аман қалуға мүмкіндік берді. Амазонка орманында өмір сүретін каннибал тайпасының қыздары, «Канка Боно» қыздары да кемеге мінеді және ақырында кеме капитанынан алынған спермадан бала туады. Қайтыс болған Килгор Троут роман барысында төрт рет пайда болып, ұлын өлімнен кейінгі өмірге апаратын «көк туннельге» кіруге шақырады. Леон төртінші рет бас тартқанда, Килгор өзі және көк туннель миллион жылға қайтып келмейтініне уәде береді, бұл Леонды адамдардың су сүтқоректілеріне айналуының баяу эволюциялық процесін бақылауға қалдырады. Бұл процесс Хиросимадан аман қалған әйелдің немересі, жапон әйелінің түкті қызын дүниеге келтіруімен басталады. Троут адамзаттың барлық қайғы-қасіретіне «мақаладағы жалғыз кінәлі – адам миының үлкендігі» себепті болды деп мәлімдейді. Табиғи іріктеу бұл мәселені шешеді, өйткені Санта-Розалияға ең жақсы бейімделгендер – ең жақсы жүзе алатындар болды, бұл аэродинамикалық бас қажеттілігін тудырды, ал ол өз кезегінде кішкентай миды қажет етті.
Galápagos is the story of a small band of mismatched humans who are shipwrecked on the fictional island of Santa Rosalia in the Galápagos Islands after a global financial crisis cripples the world's economy. Shortly thereafter, a disease renders all humans on Earth infertile, with the exception of the people on Santa Rosalia, making them the last specimens of humankind. Over the next million years, their descendants, the only fertile humans left on the planet, eventually evolve into a furry species resembling sea lions: though possibly still able to walk upright (it is not explicitly mentioned, but it is stated that they occasionally catch land animals), they have a snout with teeth adapted for catching fish, a streamlined skull and flipper like hands with rudimentary fingers (described as "nubbins"). The story's narrator is a spirit who has been watching over humans for the last million years. This particular ghost is the immortal spirit of Leon Trotsky Trout, son of Vonnegut's recurring character Kilgore Trout. Leon is a Vietnam War veteran who is affected by the massacres in Vietnam. He goes AWOL and settles in Sweden, where he works as a shipbuilder and dies during the construction of the ship, the Bahía de Darwin. This ship is used for the "Nature Cruise of the Century". Planned as a celebrity cruise, it was in limbo due to the economic downturn, and due to a chain of unconnected events the ship ended up allowing humans to reach and survive in the Galápagos. A group of girls from a cannibal tribe living in the Amazon rainforest, called the Kanka bono girls also end up on the ship, eventually having children with sperm obtained from the ship's captain. The deceased Kilgore Trout makes four appearances in the novel, urging his son to enter the "blue tunnel" that leads to the afterlife. When Leon refuses for the fourth time, Kilgore pledges that he, and the blue tunnel, will not return for one million years, which leaves Leon to observe the slow process of evolution that transforms the humans into aquatic mammals. The process begins when a Japanese woman on the island, the granddaughter of a Hiroshima survivor, gives birth to a fur covered daughter. Trout maintains that all the sorrows of humankind were caused by "the only true villain in my story: the oversized human brain". Natural selection eliminates this problem, since the humans best fitted to Santa Rosalia were those who could swim best, which required a streamlined head, which in turn required a smaller brain.
Нысан
Негізгі оқиға хронологиялық тәртіппен баяндалады, ал миллион жыл өткеннен кейін баяндайтын әңгімешінің шеңберлік әңгімесі, негізгі сюжет желісінің болашақ оқиғаларының нәтижелері туралы естеліктер мен түсініктемелермен өріледі. Айла ретінде, егер кейіпкер күн батқанға дейін өлсе, оның есімі алдына жұлдызша қойылады.
The main story is told a chronologically with a framing story told by a narrator from a point a million years in the future, interspersed with flashbacks and commentary about the outcomes of future events of the main storyline. As a gimmick, an asterisk is placed in front of a character's name if they will die before sunset.
Цитаталар
Романда басқа авторлардың көптеген цитаталары бар. Олар оқиғаның өзімен байланысты және «Мандаракс» арқылы функционалды түрде енгізілген – ойдан шығарылған дауыстық аудармашы, ол әдебиет пен тарихтан цитаталар ұсына алады. Кітапта төмендегі авторлардың сөздері келтірілген (кітапта пайда болған ретімен): Анна Франк, Альфред Теннисон, Рудиард Киплинг, Джон Мейсфилд, Уильям Каллен Брайант, Амброз Биерс, Лорд Байрон, Нобель Клаггет, Джон Гринлиф Уиттиер, Бенджамин Франклин, Джон Хейвуд, Цезаре Бонесана Бекария, Бертольт Брехт, Әулие Жан, Чарльз Диккенс, Исаак Уотс, Уильям Шекспир, Платон, Роберт Браунинг, Жан де Ла Фонтен, Франсуа Рабле, Патрик Р. Чалмерс, Мишель де Монтень, Джозеф Конрад, Джордж Уильям Кертис, Самуэль Батлер, Т. С. Элиот, А. Э. Хаусман, Оскар Хаммерштейн II, Эдгар Аллан По, Чарльз Э. Каррил, Сэмюэл Джонсон, Томас Карлейл, Эдвард Лир, Генри Дэвид Торо, Софокл, Роберт Фрост және Чарльз Дарвин.
The novel contains a large number of quotations from other authors. They are related to the story itself and are functionally inserted through Mandarax, a fictional voice translator that is also able to provide quotations from literature and history. The following authors are quoted (in order of their appearance in the book): Anne Frank, Alfred Tennyson, Rudyard Kipling, John Masefield, William Cullen Bryant, Ambrose Bierce, Lord Byron, Noble Claggett, John Greenleaf Whittier, Benjamin Franklin, John Heywood, Cesare Bonesana Beccaria, Bertolt Brecht, Saint John, Charles Dickens, Isaac Watts, William Shakespeare, Plato, Robert Browning, Jean de La Fontaine, François Rabelais, Patrick R. Chalmers, Michel de Montaigne, Joseph Conrad, George William Curtis, Samuel Butler, T. S. Eliot, A. E. Housman, Oscar Hammerstein II, Edgar Allan Poe, Charles E. Carryl, Samuel Johnson, Thomas Carlyle, Edward Lear, Henry David Thoreau, Sophocles, Robert Frost, and Charles Darwin.
Бейімделулер
2009 жылы Audible.com компаниясы «Галапагос» кітабының аудио нұсқасын, Джонатан Дэвис оқыған, Modern Vanguard аудиокітаптар желісінің бөлігі ретінде шығарды. 2014 жылы суретшілер Такер Мардер мен Кристиан Шейдер «Галапагос» романын Нью-Йорк штатының Уотермилл қаласындағы жаңа Парриш өнер мұражайында сахналық қойылымға айналдырды. Курт Воннегуттің мұрагерлік қоры қолдаған мультимедиялық қойылымда Боб Балабан сияқты 26 актер ойнады; Форрест Грейдің жетекшілігімен, Макс Фельдшух вибрафонда, ал Кен Сакс мбирада орындаған оркестрлік музыка қосылды; Хайуандардың костюмдерін Исла Хансен жасады; үш қабатты декорацияны Шелби Джексон, эксперименталды бейне проекцияларды Джеймс Байард, ал хореографияны Мэтт Дэвис жасады. 2019 жылы канадалық The PepTides тобы «Галапагос» кітабының тақырыптары мен кейіпкерлерінен шабыттанған «Galápagos Vol.1» атты он әннен тұратын жинақты шығарды.
In 2009, Audible. com produced an audio version of Galapagos, narrated by Jonathan Davis, as part of its Modern Vanguard line of audiobooks. In 2014, artists Tucker Marder and Christian Scheider adapted "Galapagos" into a live theatrical performance at the new Parrish Art Museum in Watermill, N. Y. Endorsed by the Kurt Vonnegut Estate, the multi media production featured 26 performers including Bob Balaban; live orchestral underscoring composed and conducted by Forrest Gray featuring Max Feldschuh on vibraphone and Ken Sacks on mbira; animal costumes by Isla Hansen; a three story scenic design by Shelby Jackson; experimental video projections by James Bayard; and choreography by Matt Davies. In 2019, Canadian band The PepTides released a ten song collection titled "Galápagos Vol.1", inspired by the themes and characters in Galápagos.