Кіріспе

Флоренциялық Камерата, сондай-ақ Барди Камератасы деп те аталады, – Ренессанс кезеңінің соңында Флоренцияда бас қосқан гуманистер, музыканттар, ақындар мен зиялылардың тобы. Олар граф Джованни де Бардидің демеушілігімен өнердегі, әсіресе музыка мен драмадағы бағыттарды талқылап, оларға жетекшілік ету үшін жиналды. Олар Джованни де Бардидің үйінде кездесіп, олардың басқосуларында Флоренцияның ең танымал адамдары жиі қонақ болып тұратын. 1573 жылы алғаш рет бас қосылғаннан кейін Камератаның қызметі 1577 мен 1582 жылдар аралығында өрге жетуге жетті. Грек драмасының стилін қайта жаңғыртуды жақтағандарымен, Камератаның музыкалық тәжірибелері речитатив стилінің қалыптасуына әкелді. Осылайша, драмалық музыканың жазылуына және операның дамуына мүмкіндік жасалды.

Мүшелік

Камерата термині Барди шеңберінің мүшелері тарапынан жаңадан құрастырылған, бірақ көрінеу, итальян тіліндегі «камера» сөзіне негізделген, яғни маңызды жиналыстар өткізілетін бөлме үшін қолданылатын термин. Барди тобының аты Джулио Каччинидің «Эвридика» операсының ноталарынан алынған, онда ол граф Бардиге жұмысын арнап, «Камератаның шатты жылдарын» еске алады. Топтың ең алғашқы ресми кездесуі 1573 жылдың 14 қаңтарында граф Джованни Барди үйінде өтті. Бардиден басқа, топтың белгілі мүшелеріне Джулио Каччини, Пьетро Строцци және Винченцо Галилей (астроном Галилео Галилейдің әкесі) кірді. Жироламо Мей де қатысты, ал жас кезінде Оттавио Ринуччини (1562-1621), мүмкін, алғашқы опера либреттосы болған, қатысқан болуы мүмкін. Камератаның аса танымал емес мүшелеріне музыканттар Эмилио де Кавальери, Франческо Чини, Кристофоро Мальвецци және Алессандро Стриджио кірген болуы мүмкін. Әдебиет өкілдері ретінде Джованни Баттиста Гуарни, Габриелло Чиабрера және Джованни Баттиста Строцци кіші есімдері аталады. Камерата мүшелерін біріктірген нәрсе – музыканың бұзылуына сенім болды, ал ежелгі гректердің формалары мен стиліне оралу арқылы музыка өнерін және, соның салдарынан, қоғамды жақсартуға болатындығына нанысты. Музыка туралы көптеген ойларын өздері ойлап таппағанмен, Бардидің Камератасы Гироламо Мей сияқты сыртқы ойшылдардан алынған идеяларды бекітті. Сол кездегі пікір бойынша, гректер сөйлеу мен ән арасындағы стильді қолданған, және осы сенім Камератаның талқылауларын басшылыққа алды. Оларға көне Грекияның сол кездегі ең көрнекті ғалымы Гироламо Мейдің ықпалы зор болды, ол ежелгі грек драмасының көбінесе сөйлеуден гөрі әнмен орындалғанын айтты. Грек драмасының стилін қайта жаңғыртуға баса назар аударған Камератаның музыкалық тәжірибелері стиль речитативоның дамуына әкелді. Кавальери осы жаңа речитативтік стилді алғаш рет қолданып, бірнеше пасторальдық сахналарда өзінің шығармашылық қабілетін сынады. Камератаның қазіргі заманғы музыканы сынауының себебі – ән мәтінінің түсініктілігін жоғалтатын көп дауыстылықтың артық қолданылуы болды. Ежелгі грек трагедиясы мен комедиясының эмоционалдық және моральдық әсері туралы ежелгі сипаттамаларға қызығушылық танытып, олардың қарапайым аспаптық сүйемелдеумен бір ырғақпен орындалғанын болжады, Камерата жаңа музыка түрін жасауды ұсынды. Көп дауыстылықты мүмкіндігінше анық жасауға тырысудың орнына, Камерата замандас флоренциялықтың «музыканы классикалық дәуірге жақындату үшін жол табу керек» деген пікірін білдірді. Камерата композиторларының (Какчини мен Пери) операсы үшін аспаптар жиынтығына бірнеше гамба, лютня және континуо үшін клавесин немесе орган кірді. Камератаның контрапункт және монодияға деген көзқарасы қарсылықсыз қабылданып, танымал бола алмады. Галилейдің танымал теориялық ұстазы Зарлино: «Музыканттың трагедия мен комедияны оқитындармен не қатысы бар?» деп сұрақ қойды. Камерата мүшелерінің шығармаларында теория практикадан бұрын келді; композиторлар музыканы қалай орындау керектігін шешіп алғаннан кейін ғана оны жазуға кірісті. Камератаның композиторлары өздерінің декламациялық стилін зерттеуге соншалықты берілді, олардың шығармалары көбінесе монотонды дыбыстарға толы болды.

Мұра

Барди, Галилей және Каччини өз ойларын баяндайтын жазбалар қалдырды. Барди 1578 жылы Джулио Каччиниге жазған ұзақ хат – «Дискорсо» еңбегін жазды, ал Галилей 1581–1582 жылдары «Музыка туралы ежелгі және жаңа әңгімелер» («Dialogo della musica antica et della moderna») атты еңбегін жариялады.