Кіріспе

Босния және Герцеговинаның футбол қауымдастығы (Nogometni/Fudbalski Savez Bosne i Hercegovina (N/FSBiH); Ногометни/Фудбалски Савез Босне и Херцеговине (Н/ФСБиХ), (FSBiH); біріктірілген аббревиатура N/FSBiH), Сараевода орналасқан, Босния және Герцеговинадағы футболдың басқару органы болып табылады. Босния футбол қауымдастығы 1920 жылы Югославияның Сараево футбол бөлімшесі ретінде құрылды. 1992 жылы қауымдастық Босния және Герцеговинаның футбол қауымдастығы ретінде қайта құрылды. 2002 жылдың мамыр айында Босния және Герцеговинаның футбол федерациясы, Босниялық аймақтық футбол қауымдастықтары, Серб Республикасының футбол қауымдастығы және бұрыннан біріктірілген Босния және Герцеговинаның футбол қауымдастығы, сондай-ақ Герцеговина футбол федерациясын біріктірді. 2011 жылдың сәуір айында ол өзінің атын Босния және Герцеговинаның футбол федерациясынан Босния және Герцеговинаның футбол қауымдастығына өзгертті.

Тәуелсіздікке дейінгі кезең (1903-1992)

Ойын Босния және Герцеговинаға 20-шы ғасырдың басында келді, ал Сараево (1903 жылы) және Мостар (1905 жылы) оны қабылдаған алғашқы қалалар болды. Баня-Лука, Тузла, Зеница және Бихач, сондай-ақ көптеген кіші қалалар спорттың таралуымен бірге пайда болды. 1908 жылы ресми жарыстар басталған кезде ел Австро-Венгрияның билігінде болды, бірақ бұл шаралар әр аймақта шағын ауқымда жүзеге асырылды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталған кезде Сараевода бес клуб болды, олардың төртеуі діни және этникалық принцип бойынша құрылған: SAŠK – босниялық хорваттар, Slavija – босниялық сербтерге байланысты, Bosniaks Đerzelez (сондай-ақ Sarajevski деп те аталады) және Makabi Sarajevo (сондай-ақ Barkohba деп те аталады) – босниялық еврей клубы; ал тек көпұлтты жұмысшылар клубы RŠD Hajduk болды. Сараеводағы клубтармен қатар, елордадан тыс жерде шамамен 20 клуб болды. 1918 жылдан кейін Югославия Корольдігінің құрылуы лигалардың санын арттырды, жақын арада Босния және Герцеговинадан екі команда – Баня-Лука футбол қауымдастығы мен Сараево футбол қауымдастығының чемпиондары қатысқан ұлттық чемпионат ұйымдастырылды. 1920 жылы Босния және Герцеговина футбол қауымдастығының тікелей алдыңғысы – Сараево футбол субассоциациясы құрылды. Біріккен чемпионат 1939/40 жылдарына дейін жалғасты. Босния және Герцеговина футбол қауымдастығы Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін құрылды, ол Югославия футбол қауымдастығына қосылды. Сол кезде Босния және Герцеговинаның ең жақсы клубтары ФК Сараево, ФК Железничар (Сараево), ФК Вележ (Мостар), ФК Слобода (Тузла), НК Челик (Зеница) және ФК Борак (Баня-Лука) болды, олар Югославияның бірінші лигасында, екінші лигасында және кубок жарыстарында орташа және жақсы нәтижелер көрсетті. Ал, Предраг Пашич, Вахид Халилходжич, Давор Йозич, Сафет Сушич, Йосип Каталиньски, Фарук Хаджибегич, Ивица Осим, Асим Ферхатович, Блаж Слишкович, Мехмед Баждаревич, Душан Баевич, Эдем Шливо, Энвер Марич сияқты ең жақсы ойыншылар СФР Югославия ұлттық футбол құрамасына шақырылды.

Тәуелсіздік алғаннан кейінгі кезең (1992 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

1997–98 маусымында Босния және Герцеговина футбол лигасы алғаш рет босниялық және босниялық хорват клубтарының бір-бірімен жарысуын қамтыды. Осыған дейін лигалар этникалық принцип бойынша қатаң түрде бөлінген болатын. Босниялық серб клубтары 2002 жылы лига жүйесіне қосылды.

Премьер-лиганың бірігуі (2002 жылдың мамыры)

2002 жылдың мамыр айында Босния және Герцеговина футбол қауымдастығы Боснияның екі футбол қауымдастығын біріктірді: Сараевода орналасқан Босния және Герцеговина футбол қауымдастығы федерациясы және Баня-Лукада орналасқан Серб Республикасы футбол қауымдастығы. Екі аймақтан да клубтарды қамтитын біріктірілген Босния және Герцеговина жоғары лигасы 2002-03 маусымында басталып, бүгінге дейін сақталып келеді. Әрбір жартылай тәуелсіз аймақтың өз федерациясы бар. дереккөз

ФИФА босниялық футбол федерациясын тоқтатты

2011 жылдың 1 сәуірінде УЕФА мен ФИФА Босния және Герцеговина футбол федерациясының қызметін дереу тоқтататынын жариялады. УЕФА мен ФИФА бұл шешімді федерацияның жаңа уставына сәйкес келмегендігіне байланысты қабылдады, атап айтқанда, ұйымды бір ғана президент басқаруы керек деген қағиданы бұзғандықтан. Олардың құрамында үш президент болды: босниялықтар, босниялық сербтер және босниялық хорваттар, бұл Дейтон келісімімен сәйкес келеді. 2011 жылдың 30 мамырында барлық үш этникалық топ жаңа уставын бірауыздан мақұлдағаннан кейін тоқтату күші жойылды. Соңғы жылдары бірқатар босниялық футболшылар Босния футбол федерациясының сол кездегі басшыларына, олардың этникалық тегіне байланысты сайлануына немесе тағайындалуына қарсы белсенді түрде наразылық білдірді, кәсіби біліктілігі ескерілмеді. Жанкүйерлер жиі матчтарды бойкоттап немесе қатысқан ойындарда федерацияға қарсы баннерлерді көрсетті. 13 босниялық құрама ойыншысы (Мисимович, Берберович, Груич, Бартолович, Хргович, Баджрамович, Папак, Спахич, Миленкович, Грлич, Бешлия, Хасагич және Толя) «Дневни Аваз» газетінде жарияланған мәлімдеме жасады, онда төрт федерация шенеунігі – Милан Желич, Ильхо Доминкович, Сулейман Чолокович және Ахмет Пашалич – отставкаға шыққанша барлық ұлттық құрама матчтарын бойкоттайтындарын хабарлады. «Осы адамдар осы лауазымдарда қызмет ете бергенде, біз енді ұлттық құрамаға шақырылмаймыз, біздің бұл әрекетіміз футболдағы осы ісіктің жазылуына бастайды деп үміттенеміз және жүрегіміз үшін соққан ұлттық құрама үшін жаңа кезең ашады», - деп цитата келтірілді хатта. Еуро-2008 іріктеу кезеңін жалғастыру үшін жаңа команда құрылуы керек болды. Бұрынғы шабуылшылар Сергей Барбарез және Эльвир Болич Босния футбол федерациясындағы жемқорлыққа қарсы ең белсенді түрде сөйледі, көптеген телешоуларда Босния футболының соңғы жылдардағы жағдайына қатысты терең наразылықтарын білдірді.

ФИФА нормаландыру комитетіне тағайындалды (2011 жылдың сәуірінен 2012 жылдың желтоқсанына дейін)

2011 жылдың 1 сәуірінен 2012 жылдың желтоқсанына дейін НСБХ-ны ФИФА тағайындаған, футбол шебері Ивица Осим басқарған нормализация комитеті басқарды, ол ФИФА-ның босниялық футболға салған тоқтауын күштен шығаруға көмектесті. Нормализация комитетінің құрамына бұрынғы футболшылар мен жаттықтырушылар кірді: Фарук Хаджибегич, Душан Баевич, Сергей Барбарез және Жасмин Бакович. Көптеген футбол жанкүйерлері бұл өзгерісті елдегі футбол үшін қадамдық серпіліс деп есептеді. Лауазымынан босатылғандардың бірі – бұрынғы НСБХ бас хатшысы Муниб Ушанович болды, оған салықтан қашу және НСБХ қаражатын заңсыз пайдалану бойынша қылмыстық іс қозғалды. Миодраг Курешпен бірге Муниб Ушанович салық алаяқтығы үшін бес жылға бас бостандығынан айырылды.

Елведин Бегич бірінші жалғыз президент болып сайланды (2012 жылдың желтоқсаны)

2012 жылдың 13 желтоқсанында Босния және Герцеговина футбол федерациясының мүшелері Эльведин Бегичті келесі төрт жылға Босния және Герцеговина футбол ұйымының тұңғыш президенті ретінде сайлады. Осы лауазымға дейін ол Нормалау комитетінің вице-президенті болып қызмет еткен.

УЕФА президенті Зеницада спорт орталығын ашты (2013 жылдың қыркүйегі)

2013 жылдың 2 қыркүйегінде УЕФА президенті Мишель Платини УЕФА, ФИФА және Зеница қаласының қаржысымен салынған Босния және Герцеговина футбол федерациясының жаңа, заманауи жаттығу орталығын ашты. Мишель Платини мен Босния футбол федерациясының президенті Элведин Бегичпен бірге, аймақтан шақырылған арнайы қонақтардың ішінде Хорватия футбол федерациясының президенті Давор Шукер және Сербия футбол федерациясының бас хатшысы Зоран Лакович болды. Оларға сондай-ақ Ивица Осим, Жасмин Бакович, Родолюб Петкович, сол кездегі Босния және Герцеговина құрамасының бапкерлері Сафет Сушич және Борче Средоевич, сондай-ақ бұрынғы команда капитаны Эмир Спахич, Сенад Лулич, және сол кездегі Боснияның U21 құрамасының бапкері Владо Ягодич, бұрынғы Босния футболшылары Мұхамед Конжич, Эльвир Болич, Ведин Мусич және тағы да көптеген адамдар қосылды.

Мостардағы футбол академиясы (2015 жылдың қаңтары)

2015 жылдың 20 қаңтарында "Мостардағы спорт орталығын жаңарту жобасы, спортты ілгеріту арқылы қоғамдағы келісімді нығайтуға бағытталған" деп аталатын жоба жарияланды, яғни Мостардағы SKC Kantarevac қаланың жаңа футбол академиясы ретінде салынбақ, бұл жобаны Жапония елшілігі мен Цунейасу Миямото демеушілік етіп, ал жергілікті деңгейде Жапония ұлттық футбол құрамасының бұрынғы жаттықтырушысы Ивица Осим қолдап отыр.

Вико Зельекович президент болып сайланды (2021 жылдың наурызы)

2021 жылдың 16 наурызында Серб Республикасы Футбол федерациясының президенті Вико Зелькович Босния және Герцеговина Футбол қауымдастығының президенті болып сайланды.

Менеджмент

Лауазым атауы Президент Вико Зелькович Құрметті Президент Ивица Осим Бас хатшы Аднан Джемиджич Басқарма мүшесі Милорад Софренич Басқарма мүшесі Иван Беус Басқарма мүшесі Мурис Ябанджич Басқарма мүшесі Ирфан Дурич Басқарма мүшесі Мато Жожич Басқарма мүшесі Фуад Чолпа Басқарма мүшесі Милорад О. Лале Басқарма мүшесі Иван Перич Басқарма мүшесі Азмир Хусич Басқарма мүшесі Мухидин Ращич Басқарма мүшесі Мидхет Сарайчич Басқарма мүшесі Драган Солдо Басқарма мүшесі Милош Бркич Басқарма мүшесі Жарко Лакета

Лауазым атауы Апелляциялық комиссия төрағасы Зденко Видович Тәртіп комиссиясы төрағасы Жосип Росо Байқаулар комитеті төрағасы Милорад О. Лале Төрешілер комиссиясы төрағасы Драган Банжац Стадиондар және қауіпсіздік комитеті төрағасы Жейко Пушич Футболшылар мәртебесі комитеті төрағасы Витомир Ćošković Құқықтық бөлім басшысы Енес Хашич Спорт медицинасы бөлімі басшысы Аднан Шатрович Жастар футболы комиссиясы төрағасы Менсур Доган Әйелдер футболы комиссиясы төрағасы Дане Беванда Футзал комиссиясы төрағасы Марко Брчич Медиа бөлімі басшысы Эмир Делич Халықаралық қатынастар басшысы Бранко Ивкович Қаржы басшысы Момир Тошич Техникалық комитет төрағасы Мунир Талович Маркетинг басшысы Младен Йелача Бірінші инстанция лицензиялау комитеті төрағасы Суад Зелькович Екінші инстанция лицензиялау комитеті төрағасы Ивица Джогич