Фрэнсис Бомонт: Англия драматургі және ақыны

Кіріспе

Фрэнсис Бомонт (1584-1616) – ағылшын драматургі, ағылшын Ренессанс театрының драматургі, ең белгілісі Джон Флетчермен бірлесіп жұмыс істегені үшін танымал.

Бомонттың өмірі

Бомонт Лестерширдегі Трингстонға жақын жердегі Грейс Диудің сэр Фрэнсис Бомонтінің ұлы, ол жалпы соттың әділ судьясы болды. Оның анасы Энн, сэр Джордж Пьерпонттың (1564 жылы қайтыс болған), Холм Пьерпонттың және оның әйелі Виннифред Твайтстың қызы. Бомонт отбасының қарастырылымында дүниеге келді және он үш жасында Бродгейтс Холлда (қазіргі Пембрук колледжі, Оксфорд) білім алды. 1598 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін ол университетті бітірмей тастап, 1600 жылы Лондондағы Ішкі ғибадатханаға кіре отырып, әкесінің ізімен жүрді. Мәліметтерге сәйкес, Бомонт заңгер ретінде ұзақ жұмыс істемеген. Ол ақын және драматург Бен Джонсонның шәкірті болды; ол сондай-ақ Майкл Дрейтонмен және басқа да ақындармен, драматургтармен танысты, және оның құмарлығы сол жерде екенін шешті. Оның алғашқы туындысы "Салмакис және Гермафродитус" 1602 жылы жарық көрді. 1911 жылғы "Британ энциклопедиясының" басылымында бұл шығарма "он сегіз жасар жігіттің, Марлоу мен Шекспирдің танымал махаббат өлеңдерінен жаңа ғана шыққан, сенімін жоғалтпайды, ол естеліктермен, оқиғалар мен ойлардың ұзақ және фантастикалық таралуымен асып түседі" деп сипатталған. 1605 жылы Бомонт Джонсонның "Волпоне" шығармасына мақтау өлеңдерін жазды. Бомонттың Флетчермен ынтымақтастығы 1605 жылға дейін басталуы мүмкін. Олар екеуі де драмалық мансаптарының басында елеулі сәтсіздіктерге ұшырады; Бомонттың 1607 жылы Blackfriars балаларының алғаш рет орындаған "Күйіп жатқан кірпіштің рыцарі" атты пьесасы, 1613 жылғы квартоға жариялаушының хатында "оның туралы иронияның құпия белгісін" байқамаған көрермендер тарапынан қабылданбады; яғни олар Бомонттың ескі драманың пародиясын ескі драма ретінде қабылдады. Пьеса жылы қабылданбады. Келесі жылы Флетчердің "Адал шопан қызы" да сол сахнада сәтсіз орындалды. Алайда 1609 жылы екеуі "Филастер" атты пьесада бірлесіп жұмыс істеді, оны "Корольдің адамдары" Глобус театрында және Блэкфриарсте орындады. Бұл пьеса екі драматургтің мансабын ғана емес, сонымен қатар трагикомедияға деген жаңа талғамды да оятып, үлкен сәттілікке жетті. Джон Обридің орта ғасырдағы әңгімесіне сәйкес, олар Саутворктегі Банксайдтегі бір үйде тұрып, "барлығын тығыз қарым-қатынаста бөлісті". 1613 жылы Бомонт Кенттегі Сандридждің Генри Ислидің қызы және мұрагері Урсула Ислиге үйленді, одан екі қызы болды; Елизавета және Франсис (өлімнен кейін дүниеге келген бала). 1613 жылдың ақпан және қазан аралығында инсульт болды, содан кейін ол енді пьеса жазбады, бірақ 1613 жылдың 26 қазанында қайтыс болған леди Пенелопа Клифтонға арналған элегия жаза алды. Бомонт 1616 жылы қайтыс болып, Вестминстер аббаттығында жерленді. Бүгінде Бомонт драматург ретінде еске алынса да, өмірінде ол ақын ретінде де атақты болды.

Beaumont was the son of Sir Francis Beaumont of Grace Dieu, near Thringstone in Leicestershire, a justice of the common pleas. His mother was Anne, the daughter of Sir George Pierrepont (d. 1564), of Holme Pierrepont, and his wife Winnifred Twaits. Beaumont was born at the family seat and was educated at Broadgates Hall (now Pembroke College, Oxford) at age thirteen. Following the death of his father in 1598, he left university without a degree and followed in his father's footsteps by entering the Inner Temple in London in 1600. Accounts suggest that Beaumont did not work long as a lawyer. He became a student of poet and playwright Ben Jonson; he was also acquainted with Michael Drayton and other poets and dramatists, and decided that was where his passion lay. His first work, Salmacis and Hermaphroditus, appeared in 1602. The 1911 edition of the Encyclopædia Britannica describes the work as "not on the whole discreditable to a lad of eighteen, fresh from the popular love poems of Marlowe and Shakespeare, which it naturally exceeds in long winded and fantastic diffusion of episodes and conceits." In 1605, Beaumont wrote commendatory verses to Jonson's Volpone. Beaumont's collaboration with Fletcher may have begun as early as 1605. They had both hit an obstacle early in their dramatic careers with notable failures; Beaumont's The Knight of the Burning Pestle, first performed by the Children of the Blackfriars in 1607, was rejected by an audience who, the publisher's epistle to the 1613 quarto claims, failed to note "the privie mark of irony about it;" that is, they took Beaumont's satire of old fashioned drama as an old fashioned drama. The play received a lukewarm reception. The following year, Fletcher's Faithful Shepherdess failed on the same stage. In 1609, however, the two collaborated on Philaster, which was performed by the King's Men at the Globe Theatre and at Blackfriars. The play was a popular success, not only launching the careers of the two playwrights but also sparking a new taste for tragicomedy. According to a mid century anecdote related by John Aubrey, they lived in the same house on the Bankside in Southwark, "sharing everything in the closest intimacy." About 1613 Beaumont married Ursula Isley, daughter and co heiress of Henry Isley of Sundridge in Kent, by whom he had two daughters; Elizabeth and Frances (a posthumous child). He had a stroke between February and October 1613, after which he wrote no more plays, but was able to write an elegy for Lady Penelope Clifton, who died 26 October 1613. Beaumont died in 1616 and was buried in Westminster Abbey. Although today Beaumont is remembered as a dramatist, during his lifetime he was also celebrated as a poet.