Уақытша лауазымдағы адамдар туралы заң

Кіріспе

Уақытша лауазым иелері туралы заңда, егер адам тұрақты негізде лауазымды атқара алмаса, ол лауазымды толыққанды атқарушы болып саналады. Мұндай жағдай лауазым ресми түрде құрылмағанда, адам тек уақытша негізде тағайындалғанда, оның өкілеттігі болмағанда, немесе лауазымды атқаруға тиіс адамның қабілетсіздігі немесе іскерлікке жарамсыздығы болғанда туындауы мүмкін.

Бизнес

Ұйымдарға, егер бас атқарушы директор лауазымындағы адам жаңа тағайындама анықталғанға дейін қызметін тоқтатса, оның орнына басқа біреуді тағайындауды қарастыратын, мұрагерлік жоспары болуы ұсынылады. Мысалы, директорлар кеңесінің төрағасы жаңа бас атқарушы директор табылғанға дейін бас атқарушы директордың міндеттерін уақытша атқаруға тағайындалуы мүмкін.

Саясат

Саясаттағы уақытша тағайындалған лауазымдарға қала әкімінің міндетін атқарушы, облыс әкімінің міндетін атқарушы, президенттің міндетін атқарушы және премьер-министрдің міндетін атқарушы кіреді. Уақытша тағайындалған лауазымдағы шенеуніктер кейде толыққанды тағайындалған шенеунікке берілген толық өкілеттіктерге ие болмайды, көбінесе бұл лауазым иесінің орынбасары немесе ең көп қызмет еткен төменгі лауазымдағы қызметкері болады. Уақытша тағайындалу – бұл адамның жоғары тұрғандардың немесе әріптестерінің сеніміне ие екенін және оның бұл лауазымға тұрақты түрде тағайындалуы мүмкін екенін көрсететін жақсы белгі.

Қауымдастық

Қауымдастық елдері, оның ішінде Австралия және Канадада, Карльтона қағидасы – министрдің мемлекеттік департамент үшін немесе оның атынан әрекет ететінін анықтайтын басты құқықтық принцип.

Америка Құрама Штаттары

1910 жылғы «Блэк’с Лоу Дикшнрі» сөздігінде «әрекет ету» термині «өзінің лауазымына талас білдірмей, оның міндеттерін орындайтын уақытша орынбасарды белгілеу үшін қолданылатын термин» деп түсіндіріледі. 1914 жылғы «Corpus Juris Secundum» басылымы да осыған ұқсас мәлімет береді. «Фрейзер АҚШ-қа қарсы» ісі, «әрекет ету» туралы «Блэк’с Лоу Дикшнрі» сөздігінде алғаш рет келтірілген, қазынашылықтың Бақылаушы архитектігіне жатады, ол Джеймс Г. Хилл есімді адамға қатысты. Хилл алаяқтық қылмысы бойынша тергеліп жатқанда, жалақысы тоқтатылып, қызметтен шеттетілді. Содан кейін қазынашылық хатшысы Джон Фрейзерге Хиллдің кеңсесін «әрекет етуші» Бақылаушы архитект ретінде басқаруға және оның міндеттерін орындауға нұсқады. Шындығында, Фрейзер «Гравировка және баспа бюросы» үшін ғимарат құрылысын қадағалауға шарт жасасқан мердігер болған. Хилл бес жарым айдан кейін лауазымына оралғанда, Фрейзер «әрекет етуші» Бақылаушы архитект лауазымы үшін жалақы мен оның мердігерлік қызметі үшін алған төлемақы арасындағы айырмашылықты өтеуді талап етті. Сот «әрекет етуші» лауазымның заңмен белгіленбегенін және Фрейзерге осы кезең үшін шартта көрсетілген төлемақыдан артық төленбейтінін анықтады. Лауазымды тұлғаларды тағайындау қағидалары көбінесе 1998 жылғы «Федералды бос қызмет орындарын реформалау туралы» заңмен (FVRA) реттеледі. Заң ғалымы Энн Жозеф О’Коннелл FVRA бойынша әрекет етуші лауазымды тұлғалардың мәртебесіне қатысты АҚШ Конституциясының Тағайындау туралы ережесіндегі орталық және шешілмеген мәселелердің бірін атап өтеді. О’Коннелл федералды агенттіктердегі бос лауазымдарды толтырудың егжей-тегжейлі жүйесін белгілейтін Конгресс актісі FVRA-ның бөліктері, егер әрекет етуші лауазымды тұлғалар Тағайындау туралы ереже бойынша «негізгі» лауазымды тұлғалар болып саналса, конституцияға қайшы болуы мүмкін екенін айтады. Конституциялық мәселе мынадан туындайды: Тағайындау туралы ережеде негізгі лауазымды тұлғаларды Сенаттың кеңесі мен келісімімен Президент тағайындайды. Егер FVRA-ға сәйкес президенттік ұсыныс пен Сенаттың бекітуінен өте алмай, FVRA-ға сәйкес лауазымға кірген лауазымды тұлғалар негізгі лауазымды тұлғалар деп есептелсе, онда FVRA осыған рұқсат бергені үшін конституцияға қайшы болады. Хельперн болса, кабинеттік деңгейдегі әрекет етуші лауазымды тұлғалардың негізгі лауазымды тұлғалар екенін айтады.

The 1910 edition of Black's Law Dictionary defines "acting" as a "term employed to designate a locum tenens who is performing the duties of an office to which he does not himself claim title". The 1914 edition of Corpus Juris Secundum gives much the same account. Fraser v. United States, the first case cited in the Black's entry on "acting", concerns James G. Hill, the Supervising Architect of the Treasury. Hill had been suspended with pay while being investigated for a charge of fraud. Another person, John Fraser, was then directed by the Secretary of the Treasury to take charge of and perform the duties of Hill's office as "Acting" Supervising Architect. Officially, Fraser was merely a contractor who had been contracted to oversee the construction of a building for the Bureau of Engraving and Printing. When Hill was returned to his position some five and a half months later, Fraser sought to be compensated for the time he had worked as Acting Supervising Architect, seeking the difference between the salary for that office and his much lower pay as a contracting architect for the Treasury. The Court of Claims found that the "acting" position was not a statutory creation, and that Fraser was entitled to no pay beyond that of his contract for the period. The rules for appointment of acting officials are covered in many cases by the Federal Vacancies Reform Act of 1998 (FVRA). Legal scholar Anne Joseph O'Connell notes that one central—and unresolved—question about the nature of acting officials under FVRA is their status under the Appointments Clause of the Constitution of the United States. O'Connell observes that portions of FVRA, an act of Congress which sets out a detailed scheme for filling vacant positions in federal agencies, may be unconstitutional if acting officials can be "principal" officers under the Appointments Clause. The constitutional issue emerges because the Appointments Clause requires principal officers to be appointed by the President with the advice and consent of the Senate. If acting officers who take office pursuant to FVRA—not pursuant to presidential nomination and Senate confirmation—can be considered principal officers, then the FVRA would be unconstitutional to the extent that it allows this to occur. Heilpern, for his part, argues that acting Cabinet level officials are principal officers.