Кіріспе

Агустин Гарсия Кальво (15 қазан 1926 – 1 қараша 2012) – испан жазушысы, филолог, философ, ақын және драматург.

Өмірбаян

Гарсия Кальво Заморада дүниеге келіп, сонда қайтыс болды. Ол испан филологы Антонио Товардың алғашқы студенттерінің бірі болып, Саламанка университетінде классикалық филологияны оқыды. 22 жасында Мадридте ежелгі поэзияның ырғақ және өлшемдері (просодия және метрика) бойынша докторлық диссертациясын қорғады. 1951 жылы ол гимназияда мұғалім болып жұмыс істеді. 1953 жылы Севильяда классикалық тілдер кафедрасына тағайындалды, ал 1964-1965 жылдары Мадридтің Universidad Complutense (бұрынғы "Мадридтің орталық университеті") екінші кафедрасын басқарды. 1965 жылы Франко әкімшілігі оны Энрике Тиерно Гальван, Хосе Луис Лопес Арангурен және Сантьяго Монтеро Диаспен бірге Мадридтегі қызметінен шеттетуге мәжбүр етті, себебі олар фашистік үкіметке қарсы студенттік наразылықтарды қолдаған болатын. Жозе Мария Вальверде мен Антонио Товар осы жазалау шарасына наразылық ретінде университет кафедраларынан кетті. Гарсия Кальво өзінің көп жылдық эмиграциясын Парижде өткізді, Лилль университетінде және Колледж де Франста профессор болып жұмыс істеді. Ол сондай-ақ эмигранттағы испандық баспа Ruedo Ibérico үшін аудармашы болып еңбек етті. Француз астанасында ол Латын кварталындағы кафелердің бірінде саяси пікір алмасу клубын ұйымдастырды. 1976 жылы генерал Франконың қайтысынан кейін ол Мадридтегі кафедрасын қайта иеленді және 1992 жылы зейнетке шыққанға дейін ежелгі филологиядан сабақ берді. 1997 жылға дейін Universidad Complutense-де құрметті профессор болды және 2012 жылы қайтыс болғанға дейін лекция оқушы, жазушы және публицист ретінде белсенді қызмет етті.

Саяси ой

Гарсия Кальво өзінің жазба еңбектерінде және қоғамдық мәлімдемелерінде Биліктің құлқыларын жоққа шығаратын жасырын халықтық сезімге үн беруге тырысты. Бұл күрестің маңызды бөлігі – Шындықты әшкерелеу, бұл идея «бардың» нағыз бейнесі сияқты көрінеді, бірақ шындығында ол абстрактілі құрылым, онда нәрселер күшпен жай ғана идеялар деңгейіне төмендетіледі. Осы процесте нәрселердегі барлық болжаусыз және белгісіз жайттар жойылғандықтан, оларды түрлі жоспарларға, схемаларға және құлқыларға бағыну оңайлатылады. Адамдар – бұл «заттың» тағы бір нысаны, олар осылайша жеке тұлғаларға ұйымдастырылады, екі жақты және қайшы келетін талапқа сәйкес: әрқайсысы өзінің кім екенін сақтауы керек, бірақ олардың барлығы көпшілікті құрауы керек. Әлдебір әлеуметтік ұйымдастырудың осы түрі кемшіліктер мен қателіктерге әкеледі, және Гарсия Кальво «халық» туралы айтқанда, осы болжауға келмейтін, жоспарлау мен есептеуге бағынбайтын күштер туралы айтады. Биліктің күрделілігі демократиялық қоғамдарда, онда көптеген жеке тұлғалардан тұратын халықтарда ең жоғары деңгейге жетеді. «Дамудың жоспасы» – әлемнің барлық бөліктеріне осы демократиялық жүйені таңудан тұрады, сондықтан халықтық күрес демократияның өзіне қарсы бағытталуы керек, себебі бұл ең дамыған қоғамдарда халықты өлімге иелік ететін саяси режим. Қазіргі заманға қарағанда ескірген үстемдік жүйелерінің (мысалы, коммунистік диктатуралар және араб елдеріндегі діни биліктің кейбір түрлері) сақталуы демократияны «жағымсыз салыстыру» риторикасы арқылы заңдылауға бағытталған, сондықтан оны «алдау» деп санау керек. Биліктің және Шындықтың сақталуының маңызды құрамдас бөлігі – Құдай, ол бұрын көптеген есімдерді (мысалы, Адам) қабылдаған, бірақ ең жетілген және күрделі түрінде Ақша деген атпен танысады – барлық нәрсеге құн немесе бағасы бар, барлық нәрсені төмендетуге болатын кең таралған идея. Осы жаңа Құдайға табынушылықтың діні – Ғылым, оның ең маңызды миссиясы – Шындық идеясын жаңартып, адамдарды барлық нәрсе бақылауда екендігіне сендіру. Демократияда Мемлекет пен Капитал – бір құбылыстың екі көрінісі ғана. Халықтық күрес олардың екеуіне де қарсы бағытталуы керек, ешқашан ештеңеге «құқық» талап етуден (өйткені бұл Биліктің заңдылығын мойындауды білдіреді) немесе үкіметтің баламалы формаларын ұсынудан (өйткені бұл Биліктің одан әрі дамуына көмектеседі) аулақ болу керек. Бұл халықтық күрес жеке күрес емес (өйткені жеке тұлға, Мемлекеттің бейнесі бойынша құрылған, өзінің табиғаты бойынша реакциялық және халықтың ең басты қарсыласы ретінде қарастырылуы керек), ол – халықтың күресі, ол біздің жеке ерекшеліктерімізден тыс, олармен қарама-қайшылықта болатын, біздің бойымызда қалған нәрселерден бастау алады. Сөз бен тіл халықты қанауда және оның қарсылығында маңызды рөл атқарады. Әлемнің әр тілінде мағынасы бар сөздер әр тайпа үшін әртүрлі Шындықты құрайды. Тіл біздің барлық нәрсені білетіндігіміз және оны қалай атау керектігін, оны қалай басқару керектігін білетіндігіміз туралы иллюзияны құруға көмектесетін болса, тіл – халыққа қарсы бағытталған қару. Бірақ, тілдің күнделікті қолданылуында, керісінше, біз білмейтінімізді және Шындықтың барлық нәрсені қамти алмайтынын көрсететін болжамдар мен көріністер пайда болады. Сондықтан тіл, оны кез келген адам қолдана алатын, бірақ ешкім иелене алмайтын құрал, халықтың өзінің өркендеуіне де мүмкіндік береді. Шындыққа қарсы күрестің нақты мысалдары: (1) Гарсия Кальвоның жеке көлікке шабуылы және пойызды қорғаудағы белсенділігі, (2) «біз бәріміз бірге мемлекеттік қаржыны құраймыз» деген идеяға қарсы күрес және (3) жазбаша стильді ауызша қарым-қатынас стилімен үйлестіру, академиялық ғалымдардың, мемлекеттік қызметкерлердің және газет журналистерінің тілінің педанттығына қарсы шығу.

Испан әдебиеттер тізімі

Либросдеагустингарсиакальво. блогспот. ком

Классикалық кітаптардың басылымдары мен аудармалары

Аристофан, Los carboneros (Ахарней). А. Гарсия Кальвоның ырғақты нұсқасы (Замора: Lucina, 1981; 2-ші басылым 1998 ж.). Дон Сем Тоб, Білім туралы түсіндірмелер немесе моральдық нақыл сөздер мен басқа да ұйқастар. (сыни мәтін, нұсқа, кіріспе және түсініктеме) (Мадрид: Альянса баспасы, 1974). Гераклит, Ортақ Ақыл (Пресократтық оқулар II). Гераклит кітабының қалдықтарын редакциялау, реттеу, аудару және түсініктеме (Замора: Lucina, 1985). Гомер, Илиада. Агустин Гарсия Кальвоның ырғақты нұсқасы (Замора: Lucina, 1995). Ксенофонт, Сократтың естеліктері, Апология, Симпозион (аударма, кіріспе және түсініктемелер) (Мадрид: Альянса баспасы; 1967, Salvat баспасы, 1971). Пресократтық оқулар (Замора: Lucina, 1981: 3-ші басылым, жаңартылған Парменидпен 2001 ж.). Лукреций, "Табиғат туралы" / "Шындық туралы". А. Гарсия Кальвоның сыни басылымы және ырғақты нұсқасы (Замора: Lucina, 1997). Плавт, Псевдоло немесе Тромпикон (ырғақты аударма, кіріспе және түсініктемелер) (Мадрид: Диалогқа арналған кітаптар, 1971). Платон, Сократ диалогтары, Апология, Теагес, Ғашықтар, Кармид, Клитофонт (аударма, кіріспе және түсініктемелер) (Барселона: Salvat Editores, 1972). Ежелгі поэзия (Гомерден Горацийге дейін) (Замора: Lucina, 1992). Сократ (Enciclopedia Universitas энциклопедиясында, т. II, 30-шы бөлім), (Барселона: Salvat Editores, 1972). Софокл, Эдип патша. А. Гарсия Кальвоның ырғақты нұсқасы (Замора: Lucina, 1982; 2-ші басылым 1988 ж., 3-ші басылым 1993 ж.). Вергилий (биографиялық зерттеу және Буколикалардың IV кітабы, Георгикалардың және Энеиданың VI кітабының ырғақты нұсқасы) (Мадрид: Ediciones Júcar, 1976).

Поэзия

Al burro muerto (1998), баспа. Люсина. Bebela (1987; 2-ші басылым 2001), басылым. Люсина. Canciones y soliloquios (1982; 2-ші ред. 1993), баспа. Люсина. Del tren (83 notas o canciones) (1981), ред. Люсина. Libro de conjuros (1979; 2-ші басылым 1981; 3-ші басылым 1991; 4-ші басылым 2000), баспа. Люсина. Más canciones y soliloquios (1988), басылымы. Люсина. Романс және балладалар (1991), ред. Люсина. Махаббат әңгімесі (1980; 2-ші ред. 1982; 3-ші басылым 1989; 4-ші ред. 1993), ред. Люсина. Sermón de ser y no ser (1980; 2-ші ред. 1984; 3-ші ред. 1988; 4-ші ред. 1995), баспа. Люсина. Valorio 42 veces (1986), баспасы. Люсина. 23 орында бір немесе екі рет және одан да көп, ред. Люсина. 4 canciones de amor perdido y el cínife (2006), Ediciones del 4 de Agosto.

Театр

Бараха дель Рей Дон Педро (Ұлттық драма әдебиеті сыйлығы 1999) (1998; 2-басылым. 1999) ред. Люсина
Исмена. Музыкалық трагикомедия (1980) ред. Люсина
Рей де Уна Ора (1980) ред. Люсина
Үш трагикалық фарс және бір алып би. «Траспасо», «Дос Аморес», «Велаторио» және «Ротура» – жарты сағаттық төрт театрлық туынды. (1980) ред. Люсина
Лос карбонерос (Ахарнейс). Аристофан

Мақалалар

Филология және тіл білімі саласындағы Emérita, Estudios Clásicos, Revista Española de Lingüística, Saber Leer сияқты журналдарда жарияланған ғылыми мақалалар. Archipiélago журналында және El País, Diario 16, La Razón сияқты газеттердегі саяси мақалалар.

Марапаттар

1999 жылы «Бараха-дель-рей-дон-Педро» пьесасы үшін Ұлттық драмалық әдебиет сыйлығымен марапатталды. 2006 жылы ол аудармашының еңбегі үшін Ұлттық сыйлықты алды.