Кіріспе
Американдық журналист және ғалым Шелдон Ванаукен (/v//ə/'/n//ɔː//k//ə//n/; 4 тамыз 1914 – 18 қазан 1996) – американдық жазушы, ең белгілі туындысы – 1977 жылы жарық көрген «Қатал мейірім» атты автобиографиялық кітабы. Бұл кітапта ол және оның әйелінің К.С. Льюиспен достығы, христиан дініне келуі және қайғымен күресуі туралы айтылады. 1985 жылы «Мейірімнің көлеңкесінде» деген атпен осы кітапқа жалғасын жазды.
Sheldon Vanauken (/v//ə/'/n//ɔː//k//ə//n/; August 4, 1914October 18, 1996) was an American author, best known for his autobiographical book A Severe Mercy (1977), which recounts his and his wife's friendship with C. S. Lewis, their conversion to Christianity, and dealing with tragedy. He published a sequel in 1985 titled Under the Mercy.
Ерте өмір
Ванаукен Шелдон Фрэнк Ван Аукен болып туған, ол Индиана штатының Оберн қаласында, бай адвокат (Роберт) Гленн Ванаукеннің және оның әйелі Грейс Мерл (Хансман) Ванаукеннің екі ұлының үлкені. Оның ата-анасы неміс және голланд тегінен шыққан, олардың ата-бабалары шығыс Пенсильвания мен Огайо штатының Колумбиана округінен Индианаға көшіп келген. Ванаукен өзінің екі әжесінің есімімен аталыпты, олар мұғалім Франк Ванаукен және адвокат Шелдон Фитч Хансэлман. Оның әкесі өзінің күшімен жеткен заңгер болған, ол жергілікті саясатта ықпалды болып, штат сенаторы қызметін атқарған және Индиана радиокомпаниясына иелік еткен. Ванаукен Индиана штатының Кармел қаласының оңтүстік жағында орналасқан "Гленмерл" (ата-анасының есімдерінің біріктірілген түрі) деген отбасылық үйде өсті; Ол Калвер әскери академиясына, Стаунтон әскери академиясына және Флоридадағы Майами әскери академиясына бір жылға оқуға түсті. 1938 жылы Уэбаш колледжінде бакалавр дәрежесін алды, онда ол Phi Gamma Delta студенттік қауымдастығының мүшесі болды, содан кейін Йель және Оксфорд университеттерінде оқыды. Ол ұшуға қызығушылық танытты және Уэбаш колледжінде әкесі оған сатып алған жеке ұшағы болды. Колледжде оқып жүргенде ол атынан "Фрэнк" дегенді алып тастады. Өмірінің соңғы жылдары достары оны жай ғана "Ван" деп атады.
Неке және дінге көшу
Ван с Жаном "Дэйви" Палмер Дэвис встретился на младшем курсе в Уэбеше. Она родилась 24 июля 1914 года в Хакенсаке, штат Нью-Джерси, дочь преподобного Стейли Франклина Дэвиса (1877–1926), известного методистского пастора, и его жены Хелен Лартер (Фредерикс) Дэвис (1885–1950), учительницы. Вскоре после начала учебы там она познакомилась с Шелдоном Ванаукеном в универмаге в Индианаполисе, где подкрашивала фотографии, чтобы оплатить обучение. Ван и Дэйви вскоре глубоко полюбили друг друга и дали клятву, которую они назвали "Сияющим барьером". Вкратце, они пообещали делиться всем в жизни, включая все свои интересы, друзей и работу, чтобы связать себя так тесно, что ничто не могло бы их разлучить. Их преданность этой идее была настолько полной, что они решили никогда не заводить детей, поскольку считали, что материнство – это опыт, которым нельзя разделить поровну. В то время оба были агностиками. Они тайно поженились (согласно "Суровой милости", из-за возражения отца Вана против ранних браков) 1 октября 1937 года, через десять месяцев после знакомства. Они, по-видимому, хранили свой секрет несколько лет, поскольку в переписи населения 1940 года оба указаны как "не состоящие в браке" и живут отдельно – Ван с родителями в округе Декальб, а Дэйви в пансионе в Индианаполисе, где она числится банковским кассиром. Пара объявила о своем браке семье Вана зимой 1940 года. Вскоре после этого Вана призвали на военно-морскую службу и отправили в Перл-Харбор. Дэйви присоединилась к нему там несколько месяцев спустя и устроилась на работу с военно-морским флотом. Отец Вана внезапно скончался 31 июля 1943 года во время Второй мировой войны. Ванаукен унаследовал значительную сумму денег и потратил часть ее на постройку лодки, которую они назвали "Серый гусь" в честь птицы, которая остается верной одному партнеру на протяжении всей жизни. После учебы Вана по истории в Йельском университете, который он окончил в 1948 году со степенью магистра, и службы в военно-морском флоте, дислоцированном на Гавайях, молодая пара провела много времени, путешествуя на "Сером гусе" по Чесапикскому заливу, Флорида-Кис и Карибскому морю. В 1948 году Ванаукен получил должность преподавателя в Линчбургском колледже. Однако, когда после войны снова стало возможным путешествовать по Европе, он взял академический отпуск, и он с Дэйви переехали в Англию, чтобы он мог учиться в Оксфордском университете (где он получил степень BLitt в 1957 году). Там они подружились с кругом молодых христианских студентов. В конце концов, Дэйви "перешла комнату", чтобы стать набожной англиканской христианкой; она пересмотрела свою жизнь и взгляды на природу греха после неудачной попытки незнакомца напасть на нее. Ее обращение было также частично связано с дружбой и влиянием К. С. Льюиса, который в то время преподавал в Оксфорде. В духе "Сияющего барьера" Ван последовал за ней, но с меньшей убежденностью и даже с некоторым негодованием. По возвращении в Линчбург Ван продолжил преподавать историю и литературу в Линчбургском колледже. Они присоединились к местной общине и глубже исследовали свою веру. Вскоре ей предстояло быть серьезно испытана. Дэйви заразилась вирусом, который поразил ее печень, возможно, подхваченным во время их многолетних путешествий. К моменту ее постановки диагноза летом 1954 года Ванаукен только что ушел в отставку, чтобы принять предложение о работе от своего альма-матер, Уэбешского колледжа, но попросил Линчбург перенанять его, чтобы остаться рядом с врачами Дэйви, что они и сделали. Дэйви вскоре после этого умерла от своей болезни в Вирджинской баптистской больнице в Линчбурге 17 января 1955 года. Ей было 40 лет, и они были женаты более семнадцати лет. Большая часть "Суровой милости" посвящена тому, как Ван справился с потерей любимой жены с помощью своей растущей веры и переписки с Льюисом, который вскоре сам столкнется с потерей своей смертельно больной жены. Позже Ванаукен назвал "Сияющий барьер", который он и Дэйви создали, "языческой любовью, вторгнутой Христом". Он больше никогда не женился и в конце концов обратился в римский католицизм в 1981 году. "Суровая милости" получила Национальную книжную премию в номинации "Религия/Вдохновение" за один год.
Кейінгі өмірі
Дейви қайтыс болғаннан кейін көп жылдар өткен соң, Ванаукен Дейвидің жас кезінде асырап беруге берген қызын іздеуге шықты. Оның іздеу тарихы, 1988 жылғы кездесуі және оның сенімдеріне қалай әсер еткені «The Little Lost Marion and Other Mercies» кітабында баяндалған, ол өлімінен аз уақыт бұрын жазылған. Асырап алған ата-анасы басқа есім берген «Марион» медбике болып жұмыс істеді және күйеуімен, дәрігермен үш баласы болды. Ван карьерасының соңына дейін Линчбург колледжінде оқытуды жалғастырды. 1960 жылдары ол Вьетнам соғысын ашық сынап, феминистік қозғалысты қолдады, бірақ кейіннен одан бас тартты, себебі ол оның тым радикалды болғанына сенді. Оксфорд ағылшын тілінің сөздігі оны 1960 жылдары белсенді болған Оңтүстік студенттік ұйымдастыру комитеті (АҚШ-тың оңтүстігіндегі прогрессивті студенттік ұйым) жариялаған «Қыздарға еркіндік керек!» атты памфлетте «сексистік» сөзін алғаш қолданғандардың бірі деп санайды. Кейде ол «сексизм» сөзін ойлап тапқан деген жалған мәлімдемелер жасалады, бірақ шындығында оны Паулин М. Лит ойлап тапқан болуы мүмкін, ал ол алғаш рет Кэролайн Бердтің «Қыз болып туылғанына қатысты» сөйлеген сөзінде, 1968 жылдың 15 қарашасында жарияланды. Ол сонымен қатар Вирджиния штатындағы Бейбітшілік және еркіндік партиясынан мемлекеттік лауазымға үміткер болды. Католицизмге өткеннен кейін «New Oxford Review» журналының редакторы болды және «Crisis» және «Southern Partisan» журналдарына, сондай-ақ басқа да мерзімді басылымдар мен газеттерге үнемі мақала жазды. 1985 жылы жарық көрген «Жылысқан иллюзия» кітабында Конфедерацияға деген симпатиясын білдірді, бірақ ол расизм мен құлдықтың әрқашан қарсыласы болды. Өмірі бойы ағылшын тіліне деген құштарлығын сақтап, жазбаларында британдық орфография мен тіркестерді жиі қолданды. Шелдон Ванаукен 1996 жылдың 28 қазанында өкпе рагынан қайтыс болды. Оның күлі әйелі Дейвидің күлі сияқты, Вирджиния штатының Форест қаласындағы Сент-Стефан епископ шіркеуінің зиратына шашылды. Бір бөлігі Оксфордқа жақын Бинсидегі шіркеу бақшасына да шашылды, онда оның досы Эдмунд Дьюс Дейви қайтыс болғаннан кейін оның күлін шашыратып жіберді. (Льюистің күлді шашуға келіскен хаты жоғалып кеткендіктен, Ванаукен Эдмундтан оны істеуін өтінді.) «A Severe Mercy» фильмінің түсірілімі 2013 жылы Origin Entertainment компаниясымен жүзеге асырылды, ол 2012 жылдың соңында фильмге құқықтарды сатып алған.