Кіріспе

1944 жылы екінші дүниежүзілік соғыста Шамбуа маңындағы шайқас

Шамбуа шайқасы – екінші дүниежүзілік соғыстағы Нормандия шайқасының 1944 жылғы тамыз айында өткен шайқасы. Шайқасқа дейін Кальвадос маңындағы Фалаиз аймағында неміс армиясының B тобы – 7-ші армиясы мен 5-ші танк армиясы (бұрынғы Panzergruppe West) Батыс Одақтастарымен қоршауға түсті. Американдық, канадалық және поляк күштерінің Шамбуаны басып алуы 1944 жылғы 21 тамызда Фалаиз қалтасының толығымен жабылуына және B армия тобының көп бөлігінің жойылғанына әкелді.

Өмірбаян

8 және 9 тамызда Каеннен оңтүстікке қарай "Тотализ" операциясының сәтті аяқталуынан кейін, 1-ші Канада армиясының қолбасшысы генерал Гарри Крерар оңтүстікке жылжыды. "Трактабел" операциясы неміс шебін бұзып, тактикалық маңызы бар Фалез және одан кейін кіші қалалар – Трун мен Шамбуа қалаларын басып алу, сондай-ақ ірі неміс әскерлерін қоршау мақсатымен басталды. 1944 жылдың 18 тамызында канадалық әскерлер Трунды басып алды, ал генерал Станислав Мачек басқаратын поляк 1-ші бронетанкті дивизиясы Фалездегі 110 000 неміс әскерін қоршау үшін Шамбуаға бет алды. Шамбуаның шығысындағы тар жолдар неміс әскерлерінің шағын тобына қалтадан қашып, Сена өзеніне қарай өтуге мүмкіндік берді. Сонымен қатар, Шамбуаның оңтүстігінде американдық 90-шы жаяу әскер дивизиясы Шамбуадағы қалтаны жабу үшін солтүстікке қарай итермеледі. 19 тамыздың таңында канадалық әскерлер Сен-Ламбер-сюр-Дивс қаласын басып алды, ал түскі уақытта поляк әскерлері Шамбуаға және Шамбуаның солтүстік-шығысында орналасқан, "262 төбе" деп белгілі неміс бекіністеріне шабуыл жасады. Поляк әскерлері содан кейін Шамбуаның шетін шабуылдады. Шамбуа ауыр артиллериялық оққа түсіп, қирап, түрлі жараланған бөлімшелерден келген неміс әскерлері аймаққа ағылып келді. Шамбуаның шығысында поляк және американдық күштер бірігіп, Фалез қалтасын толығымен жапты. Одақтас әскерлер Германияның 5-ші және 7-ші армияларының, сондай-ақ 116-шы танк дивизиясының шегініп бара жатқан күштеріне шабуылдауды жалғастырды. 20 тамызда генерал Пол Хаузер ұйымдастырған неміс контршабуылы поляк шебін бұза алмады, бірақ неміс әскерлерінің қалтадан қашып кетуіне мүмкіндік берді. Неміс әскерлері мен техникасы тар, тығырыққа толы жолдарда қалды және одақтас әскерлерінің артиллериясы мен әуе шабуылының жеңіл нысаны болды. 20 тамыздың кешкі уақытында Шамбуа поляк күштеріне түсті, ал 21 тамызда Фалез қалтасы жабылды, оның ішінде шамамен 50 000 неміс әскері қоршауға алынды.

Салдары

Бұл шайқас Сене өзенінің батысындағы В армия тобының көп бөлігінің қирауына әкелді, бұл Батыс майданындағы одақтас әскерлері үшін Париж бен франко-герман шекарасына жол ашты. Неміс бөлімдерінің қалдықтары Сенеге қарай шығысқа шегінді, бірақ көптеген ауыр танктері мен артиллериясын қалдырып кетті. Генерал Хаузер шайқас кезінде жақсылықтан жараланды, бірақ қоршаудан құтыла алды.