1520 жылдардағы неміс шаруалар көтерілісіндегі «Қара жасақ»
Black Company
1520 жылғы неміс шаруалары көтерілісіндегі «Қара жасақ» отряды туралы ақпарат. Реформация кезеңіндегі шаруалар армиясы, идеологиялық айырмашылықтар, «қара» және «ақ» жасақтар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1520 жылдардағы неміс шаруаларының көтерілісіне қатысушылар
Combatants in the 1520s German Peasants' Revolt
Қара компания немесе Қара әскерлер (Schwarze Haufen) – 1520 жылдардағы шаруалар көтерілісі кезінде, Германиядағы протестанттық реформация тұсында шаруалар тарапында күрескен франкондық шаруалар мен рыцарьлардың әскерлік бөлімшесі.
The Black Company or the Black Troops (Schwarze Haufen) was a unit of Franconian farmers and knights that fought on the side of the peasants during the Peasants' Revolt in the 1520s, during the Protestant Reformation in Germany.
Атауы
Қара компанияның бастапқы неміс атауы Шварцер-Хауфен болған. "Шварц" (қара) термині сол кездегі ірі шаруалар армиясынан компанияның идеологиялық айырмашылығын көрсетеді, ол өзін "Хеллер Хауфен" ( "жарық түсті" деген мағынаны білдіреді) деп атаған. "Хауфен" сөзі неміс тілінде шаруалар өздерінің қарулы жасақтарына берген атау. Бұл сөз әскери құралымдарды атау үшін қайта қолданылмаған, мүмкін, себебі "Хауфен" сөзі неміс тілінде "құра" дегенді білдіреді және нашар ұйымдастырылған қарулы топтарды сипаттау үшін пайдаланылған.
The original German name of the Black Company was Schwarzer Haufen. The term Schwarz (black) pointed out the ideological distance of the company from the large peasant army at that time, which called itself the Heller Haufen (Hell meaning "light colored"). The German word Haufen was the name the peasants gave to their armed companies. It was never used again for an army, possibly because the word Haufen means "heap" in German and was used to refer to loosely organised armed rabbles.
Құрылу
Қара компания 1525 жылы Ротенбург қаласында жергілікті шаруалар мен қарулы жасақтан – шамамен 600 адамнан және жалдамалы рыцарлар тобынан құрылды. Қара компанияның басшысы, кем дегенде, формальды түрде, ақсүйек Флориан Гейер болды. Гейер Қара компанияны жай ғана қарулы топ емес, нағыз әскерге айналдыра алды. Рыцарлардың кейбіреуі, мүмкін, оның вассалдары болған.
The Black Company was formed in 1525 in Rothenburg, out of local, home guard farmers maybe 600 men and a company of mercenary knights. The leader of the Black Company, at least nominally, was nobleman Florian Geyer. Geyer managed to shape the Black Company into something like a company of real soldiers, instead of just an armed mob. Some of the knights were probably his vassals.
Тарих
Компания Ротенбургтің төңірегіндегі аймақты басып алғаннан кейін, ол Швабияға жол тартты, онда бекітілген монастырларды және қамалдарды қиратып, олардың Швабия лигасының басты орындарына айналуына жол бермеді. Осы іс-қимылдар кезінде Қара ротаға шабуыл жасамағандарға зиян келтірмеді. Бірақ Швабиядағы Швайнсбергте шаруалардың көшбасшысы Яеклейн Рорбах басқа ротаның 50-ге жуық жергілікті рыцарьларды өлімге жіберді, олар екі келіссөзшіге оқ атқаннан кейін. Гейер бұл қырғынды бекітпеді және әскерін Франконияға соғысты жалғастыру үшін қайтарды. Бірақ Рорбахтың әрекеті тұтқынға алынған шаруалардың және Гейердің адамдарының тағдырын шешті. Осы сәттен бастап Вальдбургтың трихессі (қазынашысы) Георг, Швабия лигасының қолбасшысы, Қара ротаға мейірім көрсетпеді және оларды Швабияның барлық аймақтарында аяусыз қуды. 1525 жылы тұтқынға алынған Рорбах тірідей өртеліп өлтірілді. 1525 жылғы мамырдағы Ингольштадт шайқасында Қара рота одақтастары жойылғаннан кейін Швабия лигасының күштеріне қарсы жалғыз қалды. Қара рота Ингольштадтқа қайта жол тартты және қамалдың қираған қалдықтарын басып алды, оның негізгі ғимараттары компания мүшелерінің өзі бірнеше ай бұрын өртегені белгілі болды. Лига әскерлері қаланы қоршап алып, шабуылға кірісті. Қамалдың қорғаушылары екі шабуылды тойтарды, бірақ үшінші шабуыл кезінде және Лиганың ауыр артиллериясы қамалдың қабырғаларын бұзғаннан кейін олар қаза тапты. Гейердің өзі соңғы шайқаста болған жоқ. Ол Ротенбургте эскорт күтіп отырды, бірақ ол келгенге дейін қаладан шығуына тыйым салынды. Гейер солтүстікке сапар шегіп, 9-10 маусым күндері Римпарға жақын орман ішінде інісі Вильгельм фон Грумбахтың екі қызметшісінен тоналып, өлтірілді.
After the Company took over the area around Rothenburg, it proceeded to Swabia to destroy fortified monasteries and castles and prevent their becoming strongholds of the Swabian League. Those who didn't attack the Black Company were left unharmed during these actions. But in Schweinsberg, Swabia, another company, led by peasant leader Jaecklein Rohrbach, executed about 50 local knights after they had opened fire on two negotiators. Geyer disapproved of this slaughtering and moved his troops back to Franconia to continue the fight. But Rohrbach's action had sealed the fate of captured peasants and of Geyer's men. From that time on, Georg, Truchsess ("Steward") of Waldburg, commander of the Swabian League, showed little mercy to the Black Company and hunted them down ruthlessly throughout Swabia. Rohrbach himself was burned alive when he was captured in 1525. In the Battle of Ingolstadt, in May 1525, the Black Company found itself alone against the forces of the Swabian League after its allies had been destroyed. The Black Company fought its way back to Ingolstadt and occupied the ruins of the castle, the main buildings of which the members of the Company had themselves burned down some months before. The troops of the League encircled the castle and started their attack. The castle's occupants fought off two assaults but during the third attack, and after the League's heavy artillery breached the massive walls, they were killed. Geyer himself wasn't there during the last battle. He waited for an escort in Rothenburg, but was banned from the city before it arrived. Geyer traveled North and was robbed and killed by two servants of his brother in law Wilhelm von Grumbach in the night of June 9–10 in the forest near Rimpar.
Мұра
Қара компания бүгінгі күнге дейін өте танымал болып келеді, бірақ Швабия билеушілері көтерілістен кейінгі жылдары оның атағын жою үшін бар күштерін салған, шаруалардың көтеріліс кезінде жасаған деген қылмыстар туралы бірқатар "фактілерді" жариялаған. Қара компанияның іс-қимылдары "Wir sind des Geyers schwarzer Haufen" әнінде бейнеленген, бұл Фриц Соткенің Генрих фон Редердің сөздерімен Бірінші дүниежүзілік соғыс кезеңінде жазған композициясы. Ән антиклерикалық және ақсүйектерге қарсы бағытталған, және ол қазіргі Германияда да кең таралған, заманауи топтар әннің мәтінін әртүрлі орындап, жаңаша түсіндіреді.
The Black Company has remained very popular to the present day, although Swabian rulers did everything to nullify its fame in the years after the uprising, through publishing a number of "facts" about the crimes the peasants supposedly had committed. The actions of the Black Company has been memorialised in the song "Wir sind des Geyers schwarzer Haufen", a World War I era composition by Fritz Sotke with lyrics from Heinrich von Reder. The song has a strong anti clerical and anti noble theme, and it is remains popular in modern day Germany, with contemporary bands offering different performances and reinterpretations of the lyrics.