Кіріспе

Шотланд жазушысы, 1901–1935

Льюис Грассик Гиббон – шотланд жазушысы Джеймс Лесли Митчеллдің псевдонимі (13 ақпан 1901 – 7 ақпан 1935). Ол ең белгілісі «A Scots Quair» трилогиясымен танымал, ол 20 ғасырдың басында Шотландияның солтүстік-шығысындағы оқиғаларды көрсетеді, және оның барлық үш бөлігі BBC телеарнасында сериал болып көрсетілді.

Өмірбаян

Митчелл Аухтерлесте шаруа отбасында дүниеге келді және жеті жасынан бастап Арбутноттта, бұрынғы Кинкардиншир графтығында өсті. Ол алдымен приход мектебінде, содан кейін Стоунхейвендегі Макки академиясында білім алды. Митчелл 1917 жылы «Абердин журналында» журналист болып жұмыс істей бастады, кейін Глазгоға көшіп келгеннен кейін «Фармерс Уикли» журналында жұмыс істеді. Сол кезде ол Британ социалистік партиясының белсенді мүшесі болды. 1919 жылы Митчелл Корольдік армиялық қызмет корпусына қосылды және 1923 жылы Корольдік әуе күштеріне қосылғанға дейін Иран, Үндістан және Египетте қызмет етті. Әуе күштерінде ол кеңсе кызметкері болып жұмыс істеді және Таяу Шығыста біраз уақыт өткізді. 1925 жылы Ребекка Миддлтонға (Рей деп аталған) үйленгеннен кейін олар Уэлвин Гарден-Ситиге қоныстанды. 1929 жылы ол толық уақыт жазумен айналыса бастады, өзінің нағыз атымен және псевдонимімен көптеген кітаптар мен қысқа шығармалар жазды. 1935 жылы тесілген жарадан туған перитониттен ерте қайтыс болды.

Көркем әдебиет

Митчелл өзінің алғашқы көркем шығармаларымен, әсіресе Г.Г. Уэллспен, назар аударды, бірақ оның "Шотландиялық Quair" атты трилогиясы, әсіресе оның алғашқы кітабы "Күн бату әні" арқылы танылды. "Шотландиялық Quair", сана ағынының, диалектті лирикалық қолданудың және әлеуметтік реализмнің үйлесімімен, 20-шы ғасыр шотландтық қайта өрлеуінің ең маңызды туындыларының бірі саналады. Ол ХХ ғасырдың басында Шотландияның солтүстік-шығысында өскен жас әйел Крис Гатридің тарихын айтады. Трилогияның барлық үш бөлігі BBC Scotland арқылы сериалға бейімделді, сценарийін Билл Крейг жазды, ал Крис рөлін Вивьен Хейлброн сомдады. Сонымен қатар, "Күн бату әні" 2015 жылы экранға шыққан фильмге негіз болды. Атақты құл көтерілісі туралы "Спартак" романы, оның осы трилогиядан тыс ең белгілі толыққанды туындысы. 1934 жылы Митчелл Хью МакДиармидпен бірлесіп "Шотландиялық көрініс" атты жұмысты жасады, онда Гиббонның үш әңгімесі енді. Оның әңгімелері автор қайтыс болғаннан кейін "Шотландиялық шаш" (1969) жинағында жарияланды. Оның ең танымал туындысы – "Smeddum", шотланд сөзі, оны "ерлік" немесе "батылдық" деп аударуға болады. "Шотландиялық Quair" сияқты, ол Солтүстік-Шығыс Шотландияда өтеді және күшті әйел тұлғалары бар. 1976 жылы BBC "Күні бүгін" ("Clay, Smeddum and Greenden") атты спектаклін шығарды, ол Билл Крейгтің үш әңгімесі бойынша қойылған драмалық қойылым болды. 2024 жылдың ақпан айынан бастап ол 11 ай бойы BBC iPlayer-де қолжетімді. Оның "Жер" атты эссесі де ерекше.

Есте сақтау

Жергілікті ауылдық үйге жапсарласқан Грассик Гиббон орталығы 1991 жылы автордың өмірін еске алу мақсатымен Арбутноттта құрылды. Ішінде оның өмірі мен еңбектері туралы шағын мұражай және кафе орналасқан. Арбутнотт шіркеуінің батыс жағындағы қабірстанында (Сент-Тернан приход шіркеуі), қазіргі Абердинширде, оған, оның әйеліне және Митчелл отбасының басқа мүшелеріне арналған ескерткіш көтерілген. 2016 жылы «Sunset Song» романы BBC Love to Read кампаниясында Шотландияның ең сүйікті романы деп танылды. Роман туралы мақаланы жақындағы басылымның редакторы Никола Стерджен жазған.

Пікірлер

Гленда Норкуэй, "Мернс аймағынан эхо", Шила Г. Хирн редакторы болған Cencrastus No. 13 журналында, 1983 жылғы жаз, 54–55 беттерде жарияланған The Speak of the Mearns кітабына рецензия.