Кіріспе

Киім және тоқыма өндірісі технологиясына қатысты оқиғалардың уақыт жолағы. Бұл киім және тоқыма технологиясының уақыт жолағы денеге киілетін талшықтар мен иілгіш тоқыма материалдарға қатысты оқиғаларды қамтиды. Оған құралдарды, машиналарды, техникаларды, қолөнерді және өндіріс жүйелерін (технологияны) жасау, өзгерту, қолдану және олар туралы білім жинау кіреді.

Ежелгі және тарыхқа дейінгі

28000 б.з.д. – Ресейдегі Костенкиде тігін инелері қолданылған. 6500 ж.б.з.б. – Израильдегі Нахал Хемар үңгірінен табылған Наал байлау үлгілерінің шамамен мерзімі. Бұл техника, қысқа, бөлек жіп ұзындықтарын пайдаланады, тоқудың (үздіксіз жіп ұзындығымен) ойлап табуынан бұрын пайда болды және тігілген матадағы иілген өткел арқылы әлі қолданылмаған жіптің барлығын өткізуді қажет етеді. Мұқият өнім жасау үшін тоқуға қарағанда одан әлдеқайда көп шеберлік керек. 4200 б.з.д. – Данияда табылған мезолит дәуірінен келген Наал байлау үлгілерінің мерзімі, бұл технологияның Солтүстік Еуропаға таралуын көрсетеді. 200 б.з.б. – 200 ж.б.з. Перудегі "Инелік тоқудың" ең ерте дәлелдерінің шамамен мерзімі, бұл испандықтармен жергілікті байланыс орнатуға дейінгі Наал байлаудың бір түрі. 298 ж. – Аяқпен басқарылатын тоқыма станогының ең ерте куәсі, бұл өнертабыс Тарс қаласында туған деген болжам бар.

Орта ғасырлар

500-жылдар – Үндістан субконтинентінде қолмен ұсталатын ролик мақта тазартқыштары ойлап табылды. 500–1000 жылдар – Үндістан субконтинентінде иілгіш дөңгелек пайда болды. 1000-шы жылдар – Мысырда үздіксіз жіппен тоқылып жасалған әсем мақта шұлықтар пайда болды. 1100–1300 жылдар – Үндістан мен Қытайда екі роликті мақта тазартқыштар пайда болды. 1200–1300 жылдар – Дели сұлтандығының алғашқы кезеңінде Үндістан субконтинентінде құртты дөңгелекті мақта тазартқыш ойлап табылды. 1400–1500 жылдар – Мақта тазартқышта кранк тұтқасының қолданылуы алғаш рет Үндістан субконтинентінде Дели сұлтандығының соңында немесе Моғол империясының басында пайда болды. 1562 – Испанияның Толедо қаласындағы қабірден табылған, материалдан панель тоқуға мүмкіндік беретін, перл тігісін қолданудың алғашқы мысалы. Бұрын маталар дөңгелек (түтік тәрізді) етіп тоқылып, кейін кесілуі керек еді. 1589 – Уильям Ли қолмен жұмыс істейтін, бірінші тоқыма станогын ойлап тапты.

Қазіргі заманғы

1889 – Northrop Loom: Draper Corporation, өндіріске енгізілген алғашқы автоматты бобина алмастыратын тоқу станогы. 700 000-нан астам данасы әлем бойынша сатылды. 1900 жылы Генрих Столл жалпақ төсекті құлпынай тоқу машинасын жасады. 1910 жылы Шпиерс дөңгелек төсекті құлпынай тоқу машинасын ойлап тапты. 1920 ж. Джордж Хаттерсли және Ұлдары жасаған Хаттерсли тоқыма станогы. 1924 жылы Celanese Corporation компаниясы алғашқы ацетат талшығын өндірді. 1928 жылы жасанды талшықтарды стандарттау жөніндегі Халықаралық бюро құрылды. 1939 жылы АҚШ жүн өнімдерін таңбалау туралы заң қабылдады, ол жүн өнімдерін тегі бойынша нақты таңбалауды талап етеді. 1940 жылы спектрофотометр ойлап табылды, ол коммерциялық тоқыма бояу процестеріне әсер етті. 1942 жылы АҚШ-та мата күйдіруге алғашқы патент берілді. 1949 жылы Генрих Мауэрсбергер тігіп тоқу техникасын және өзінің "Малимо" машинасын ойлап тапты. 1955 жылы көп фазалы жіп енгізу бойынша зерттеулер басталды. Сәтті мысалдар 80-ші және 90-шы жылдардың соңына дейін пайда болған жоқ. 1956 жылы Du Pont қапшықты жіп иіруге арналған, ауа арқылы иірудің алғашқы процесін енгізді. 1960-жылдары қолданыстағы машиналар компьютерлік сандық басқару (CNC) жүйелерімен жабдықталды, бұл оларды дәлірек және тиімдірек жұмыс істеуге мүмкіндік берді. 1960 жылы АҚШ мата талшықтары өнімдерін анықтау туралы заң қабылдады, ол мата өнімдерін таңбалау, шот-фактуралар және жарнамалау кезінде міндетті түрде құрамын ашумен айналысады. 1963 жылы Чехословакияда ашық ұшпен иіру әдісі пайда болды. 1965 жылы Dunlop Rubber компаниясы полиуретан парақтарын ультрадыбыстық дірілдер арқылы біріктіруге патент алды, бұл жабынталған маталарды біріктірудің алғашқы қадамы болды. 1968 жылы Германияда плисселеу машинасының пышақтарын басқару құрылғысына патент берілді. 1979 жылы Murata Manufacturing жіпті ауамен біріктіруді көрсетті. 1981 ж. ауа арқылы иіру АҚШ нарығына енді. 1983 жылы Bonas Machine Company Ltd. алғашқы компьютерлік басқарумен, электронды Jacquard тоқыма станогын ұсынды. 1988 жылы "іріктеу және орналастыру" роботына арналған АҚШ-тың алғашқы патенты берілді.

Қазіргі уақытта ол қалай дамыды?

ХХ ғасыр сән өндірісінің жаңа дәуірін басталды. Компьютер мен робототехника Бірінші өнеркәсіптік революциядан бергі ең маңызды екі технологиялық жетістік болып табылады. Цифрлық технологиялар лазерлік кесу, 3D-басып шығару, жасанды интеллект және робототехниканы енгізіп, көптеген өндірістік процестерді автоматтандыруға және цифрландыруға жағдай жасады. Компьютерлік дизайн және өндіріс сән дизайны мен өндірісін жақсартуға көмектесті, мата тоқу туралы шешімдерден бастап цифрлық басып шығаруға дейін, тіпті толық автоматтандыруға дейін мүмкіндік берді. Компьютерлік технология түстерді, пішіндерді және өрнектерді егжей-тегжейлі және шығармашылықпен қолдануға кең мүмкіндіктер ашты.