Кіріспе

Рим консулы және 63 ж.б.д. генерал Гай Антоний Гибрида (б.з.д. I ғасыр) – Рим Республикасының саяси қайраткері. Ол Марк Антонийдің екінші ұлы және Марк Антоний Кретикустың інісі болды; анасы белгісіз. Сондай-ақ, ол әйгілі триумвир Марк Антонийдің сіңілісінің күйеуі болды. Оның екі баласы болды: үлкен Антония Гибрида және кіші Антония Гибрида. Гибриданың мансабы Люций Корнелий Сулланың басшылығымен басталды, ол оны Грекияға әскери трибун немесе легат ретінде алып жүрді. Кейіннен, б.з.д. 63 жылы, ол Марк Туллий Цицеронмен бірге Рим Республикасының консулы болып сайланды. Екеуі келісімге келді, ол Цицеронға өкілеттігі аяқталғанға дейін Македонияның губернаторы болып тағайындалатын Гибридаға алмасу шартымен, жалғыз консул ретінде билік етуге мүмкіндік берді. Сол жылы Гибрида Луций Сергий Катилина, немесе "Катилин" бастаған Рим Сенатына қарсы Катилиналық қастандыққа қатысты, ол Пистория шайқасында және Катилиннің өлімімен аяқталды. Консулдық мерзімі аяқталғаннан кейін Гибридаға уәде етілгендей Македония берілді. Бұл жерде Гибрида провинцияларды тонау үшін билігін жеміссіз пайдаланды және көршілес Моэзияның варварлық жерлеріне шабуыл жасады. Оның шабуылдары жергілікті тұрғындардың екі шабуылына әкелді, олар Гибриданы ешқандай олжасыз өз жерлерінен қуды. Б.з.д. 60 жылы Гибрида Македонияның губернаторы лауазымынан алынып, оның орнына Гай Октавий тағайындалды. Келесі жылы оны Юлий Цезарь мен Марк Лициний Красс соттады. Нәтижесінде Гибрида айыппұл төлеп, Кефалония аралына жер аударылды. Б.з.д. 47 жылы Гибрида Цезарь тарапынан жер аударылудан қайтарылды. Б.з.д. 45 жылы ол цензор лауазымына үміткер болды, бірақ сайлауда жеңіліске ұшырады. Гибрида туралы соңғы мәліметтер б.з.д. 44 жылы Цицероннан алынған, онда Марк Антоний Гибриданың қызы кіші Антония Гибридадан ажырасты.

Отбасы

Гибрида Марк Антоний Оратордың екі ұлының кішісі болды; оның ағасы Марк Антоний Кретикус еді. Оның Антония есімді әпкесі де болды. Ол сонымен қатар Марк Антонийдің сіңілісінің күйеуі және қайын атасы болды. Гибриданың екі қызы болды: Антония Гибрида Ұлы (латынша "үлкен" мағынасындағы ағасы) Рим трибуны Луций Каниний Галлға тұрмысқа шықты, ол таба алған барлық римдік азаматтарды қырғынға ұшыратты. Одан кейін ол Грекияға әскер жіберді, бұл өз кезегінде кейбір қала мемлекеттерін Римге қарсы көтеріліс жасауға итермеледі. Рим 91-87 жылдар аралығындағы Әлеуметтік соғыс кезінде ішкі дағдарысқа ұшырады, ал одан кейін бірден Римдегі оқиғалар Сулланың Митридатқа жауап беруін одан әрі кешіктірді.

Сенаттан шығарылу және оған қайта оралу

Бірнеше жыл өткен соң, б.з.д. 70 жылы цензорлар Гелий мен Лентул Гибриданы Грекияда болғанда жасаған қылмыстары және претордың шақыруын орындамағаны үшін Сенаттан қуды. Претор лауазымы екі ресми өкілеттіктің бірінде қызмет атқаруға тағайындалған адамға берілді: Римдегі сот жұмыстары немесе Римнен тыс әскерге басшылық ету. Гибрида Сенаттан қуылғанға дейін трибун қызметін де атқарған болуы мүмкін, сондай-ақ эдил болып та қызмет еткен. Эдильдер нарықтарды, жолдарды, азық-түлікпен жабдықтауды, мұрағаттарды және жыл сайынғы ойындарды ұйымдастыруға жауапты болды. Эдильдердің екі жұбы болды: екі плебей эдиліне трибундар, ал екі курул эдиліне консулдар басшылық етті. Соңында, Цицерон мен Гибрида 63 жылы консул болып сайланды.

Консулдық қызмет

Цицерон консулдығына ие болғаннан кейін, Катилина мен оның партиясын қолдаған және мемлекетке қарсы көтеріліске қатысуы мүмкін консулдық әріптесі Гибридамен келісім жасауға дереу кірісті. Катилина өзінің үгіт-насихатының бір бөлігі ретінде қарыздарды азайту және жою реформаларын ұсынды, бұл ұсыныс банкрот болған аристократтар, қарыздар және ауыл шаруашылығында сәтсіздікке ұшыраған кедей шаруалардың қолдауын тапты. 63 жылдың соңында Гибрида Квинт Метелл Целер преторына көмектесу үшін Этрурияға барды, Катилинаның Альп таулары арқылы Галлияға қашуына жол бермеу мақсатында. Оның сотындағы есепші Гибриданың тонауынан Цицеронға да, Гибриданың өзіне де бірдей пайда келгенін хабарлады; алайда, егер ол шынымен де Цицеронның есебінен провинцияларды тонаған болса, ол Цицеронға тиісті төлемдерді жасамады. Осы жорықтар барысында Гибрида екі рет жеңілді: біріншісі Төменгі Моэзиядағы дардандармен шайқаста, олардың жеріне басып кіргеннен кейін, екіншісі Жоғарғы Моэзиядағы грек полисі Хистрияның жанында болды. Оның жетіспеушілігі, провинцияларды тонауы емес, Сенаттың назарын аударды, олар Гибриданы провинцияны нашар басқарғаны үшін қайта шақырып, соттау қаупін тудырды. Ақырында Гибрида Катилиналық қастандыққа қатысқаны үшін Марк Келий Руф, ал Македониядағы қылмыстары үшін Луций Каниний Галлтың алдында сотталды.

Шөгеру және кейінгі мансап

Кефелендегі жер аударылуы кезінде Гибрида аралдың губернаторы қылып әрекеттенді, бірақ халық оған құпия түрде рұқсат берді. Б.з.д. 49 жылы оның жүрегі туыс Марк Антоний халық трибуны және Италиядағы Цезарьдің легаты болып сайланды. Осыған қарамастан, Гибрида б.з.д. 47 жылға дейін жер аударылып жүрді, содан кейін Цезарьдің тікелей өтінішімен Римге қайтып келді. Мұның бір себебі Марк Антонийдің Гибридаға борышы болуы мүмкін; Гибрида жер аударылғандықтан және азаматтық құқықтары болмағандықтан, ол төлемді өндіре алмады, бұл Марк Антонийге тиімді болды. Гибрида б.з.д. 45 жылы цензорлыққа үміткер болды, алайда оның мінезі мен Марк Антонийдің қолдауы оның үміткерлігіне тосқауел болды. Гибриданың өміріндегі соңғы айтылған нәрсе – Цицеронның Марк Антонийдің Антония Гибрида Кішісінен ажырасуы және осының Гибриданың өзіне келтірген әрекетсіздігі туралы пікірі.