Гракх ағалар: Римнің әлеуметтік реформалары мен құлауына әсер еткен бауырлар

Кіріспе

Көне римдік ағайындар, әлеуметтік реформаларымен белгілі. Олар шыққан Sempronia әулетінің тармағы.

Гракх ағайындары – Рим Республикасының кеш сатысында өмір сүрген екі ағайын: Тиберий Гракх және Гай Гракх. Олар б.з.д. 133 және б.з.д. 122–121 жылдары плебей трибунаттарында қызмет еткен. Олар әлеуметтік реформаның жақсы тегінен шыққан, сөзді шешен қорғаушылары ретінде танылды, екеуі де реакциялық саяси жүйе тарапынан өлтірілді. Трибунаттағы қызмет мерзімдері Рим Республикасын дүрліктірген және оның құлауына себеп болған бірқатар ішкі дағдарыстарға әкелді. Тиберий Гракх Рим мемлекеттік жерлерін тексеру, мемлекеттік құқықтарын қайта бекіту және оларды кедей ауыл шаруаларына қайта бөлу үшін комиссия құрған заң қабылдады. Бұл реформалар Италияның ауылдық халқының азаюына жауап ретінде жасалды. Он жылдан кейін Гай Гракхтың реформалары, басқалармен қатар, Тиберийдің жер комиссиясын нығайтуға және Италиядан тыс жерлерде римдік колонияларды құруға бағытталды. Олар сонымен қатар провинциялық басшылықтарды тағайындау, тұрақты соттардың қазылар алқасының құрамы және мемлекеттік салық жинау келісімшарттарын жалға беру сияқты көптеген мәселелерді қамтыды. Екі ағайын да өздерінің трибунат мерзімі аяқталғаннан кейін немесе көп ұзамай қаза тапты. Рим экономикасы бойынша жақындағы зерттеулер Гракх аграрлық реформаларын ежелгі дереккөздерде айтылғаннан гөрі аз нәтижелі деп санайды. Сондай-ақ, олардың реформалық заңнамасының көп бөлігі жойылмай, күшінде қалғаны анық. Кейбір заманауи ғалымдар аграрлық реформаларды Римнің итальяндық одақтастарымен қарым-қатынасын нашарлатумен және Әлеуметтік соғыспен байланыстырады, өйткені реформалар Римнің итальяндық одақтастары ондаған жылдар бойы негізінен құқықсыз иеленген мемлекеттік жерлерге римдік құқықтарын қайта бекітті. Гракхтың итальяндық ауылдық халқының азаюы туралы мәлімдемелерін археологиялық дәлелдер де жоққа шығарады. Алайда, екі ағайынға қарсы зорлық-зомбылықтың салдары маңызды: ол саяси қарсыластарға қарсы күш қолданудың қалыпты құрал екенін көрсететін қауіпті үрдіс жасады. Гракхтар кейінгі саясатқа айтарлықтай әсер етті. Республиканың соңғы кезеңінде олар кезекпен халықтың қаһарманы немесе қауіпті популист ретінде қарастырылды. Олар Француз революциясы кезінде және одан кейін әлеуметтік революционерлер және протосоциалистер ретінде бейнеленді. Осы тұрғыда олар Франсуа Ноэль "Гракх" Бабеуф сияқты әлеуметтік революционерлерді және Ұлыбританиядағы жабылуға қарсылықты ынталандырды. Қазіргі ғалымдар бұл социалистік салыстыруларды орынсыз деп санайды. Бұл қайта бағалаудың негізгі себебі – 1980-жылдардан бастап итальяндық елді мекендердің археологиялық зерттеулері: "суреттеу археологиясында қол жеткізілген әсерлі әдістемелік жетістіктер құлдармен қамтылған иеліктердің таралуы және өмір сүруге бағытталған шағын шаруалардың тағдыры туралы бұрынғы мәлімдемелердің сенімділігіне күдік тудырды".

The Gracchi brothers were two brothers who lived during the beginning of the late Roman Republic: Tiberius Gracchus and Gaius Gracchus. They served in the plebeian tribunates of 133 BC and 122–121 BC, respectively. They have been received as well born and eloquent advocates for social reform who were both killed by a reactionary political system; their terms in the tribunate precipitated a series of domestic crises which are viewed as unsettling the Roman Republic and contributing to its collapse. Tiberius Gracchus passed legislation which established a commission to survey Roman public land, reassert state claims to it, and redistribute it to poor rural farmers. These reforms were a reaction to a perceived decline in Italy's rural population. A decade later, Gaius Gracchus' reforms, among other things, attempted to buttress Tiberius' land commission and start Roman colonisation outside of Italy. They also were far more broad, touching on many topics such as assignment of provincial commands, composition of juries for the permanent courts, and letting of state tax farming contracts. Both brothers were killed during or shortly after the conclusion of their respective tribunician terms. More recent scholarship on the Roman economy has viewed the Gracchi agrarian reforms as less impactful than claimed in the ancient sources. It is also clear that the vast majority of their reformist legislation was left intact rather than repealed. Some modern scholars also connect the agrarian reforms to degrading Rome's relations with its Italian allies and the Social War, as the reforms were a reassertion of Roman claims on public land that had been for decades largely occupied without title by Rome's Italian allies. Gracchan claims of Italian rural depopulation also are contradicted by archaeological evidence. The impact of the violent reaction to the two brothers, however, is of substantial import: it set a dangerous precedent that violence was an acceptable tool against political enemies. The Gracchi exerted a substantial influence on later politics. They were viewed alternately as popular martyrs or dangerous demagogues through the late republic. They were also portrayed as social revolutionaries and proto socialists during the French Revolution and afterwards; in that vein, they motivated social revolutionaries such as François Noël "Gracchus" Babeuf and opposition to enclosure in Britain. Scholars today view these socialist comparisons as unapt. The main driver for this reevaluation is archaeological evidence of Italian settlement patterns from the 1980s onwards: "impressive methodological advances that have been achieved in survey archaeology have done much to undermine the credibility of earlier claims concerning the spread of slave staffed estates and the survival or otherwise of subsistence oriented smallholders".

Ауылдық жағдай, 159-33 б.д.д.

Екінші ғасырда адамдарды әскери қызметке шақыруда қиындықтар туындады және шақыруға қарсылықтар болды. Бұл Үшінші Македония соғысымен басталып, б.з.д. 151 жылдан бастап Испаниядағы римдік науқандар арқылы жалғасты. Римдік санақтар – негізінен әскери қызметке шақыру үшін адамдарды тіркеуге бағытталған – б.з.д. 159 жылы басталып, Италияның еркін халқының азаюын көрсетті, ол б.з.д. 159–58 жылдары 328 316 адамнан б.з.д. 136–35 жылдарығы санақта 317 933 адамға дейін төмендеді. Саясаткерлер осы шектеулерге жауап ретінде қызметке еріктілерді тартты; Гракилердің реформалары осы мәселені шешумен және әскери міндеттіліктің әсерін азайтумен байланысты болды. Алайда, соғыс үшін адамдарды тартудағы мемлекеттік қиындықтар Италияның ауылдық аймақтарындағы халық санының нақты азаюын білдірмеді. Санақтар б.з.д. 130 жылдары республикадағы азаматтардың санының азаюын көрсеткенмен, бұл азаю сол кезде Римнің Испаниядағы танымал емес науқандарына қатысуға құлшыныссыздықпен байланысты емес еді. Шақырудан қашудың ең оңай жолы цензорлардың тіркелуінен қашу болғандықтан, цензорлық есептерді түсіндіру үшін халық санының нақты төмендеуі қажет емес. Б.з.д. 125–24 және 115–14 жылдардағы санақтардың нәтижелері итальяндық ауылдық халқының нақты азаюымен қарама-қайшы келетін үлкен өсімді көрсетті. Екінші ғасырда Италияның барлық жерінде шағын шаруашылықтардың археологиялық дәлелдері және егін жинау кезінде тегін еңбекке деген жалпы қажеттілік ғалымдарды "екінші ғасырда шағын тәуелсіз фермерлердің жалпы құлдырауы туралы тұжырым жасауға негіз жоқ" деген қорытындыға әкелді. 133 жылға дейін ауылдық халықтың азаюы туралы Гракханның баяны – "бұрыннан бері жалған екені дәлелденген" – ауылдық еркін шаруашылықтың жалпы және нақты азаюынан емес, коммерциялық құл плантациялары басым болған жағалаудағы Этруриядағы жергілікті азаюдан туындады. Гракханның ауылдағы кедейлік туралы байқаулары шын болса да, бұл құл иелігіндегі плантациялар кедей фермерлерді ығыстырып тастағанның нәтижесі емес, Мальтустың теориясы бойынша халық санының артуының салдары болды. Римге жақын ауылдарда халық санының өсуі және мүлікті бөлісу бұрынғы шағын шаруашылықтарды отбасыларды асырауға жеткіліксіз жер учаскелеріне бөлуге әкелді. Бұл шағын шаруашылықтардың көпшілігі экономикалық тұрғыдан тиімді емес еді. Римге жақын жердегі жердің жоғары бағасымен қатар, көптеген фермерлер өздерінің жерлерін байларға сатып, оның орнына жалақылы жұмыспен айналысты. "Еркін адамдардың уақытша еңбегі үлкен шаруашылықтар үшін өте маңызды болғандығын көрсететін көптеген дәлелдер бар", әсіресе егін жинау кезінде. 133 жылға дейінгі жылдары ірі қоғамдық ескерткіштерді салуды тоқтату қалалық еңбекке деген сұранысты азайтып, еңбек нарығындағы нашар жағдайдың ұзақ мерзімді кезеңін тудырды. Бұл жалпы экономикалық құлдырау Сицилиядағы құлдар көтерілісіне байланысты азық-түлік бағасының өсуімен күшейді, себебі осы аралдан Римге көп мөлшерде астық тасымалданды.

Through the second century, there is documented some difficulty in raising men and some resistance against levies. This starts in the Third Macedonian War and continues through Roman campaigns in Spain from 151 BC. Roman censuses – which were conducted largely to tally men for conscription – starting in 159 BC also began to note a reduction in the free population of Italy, falling from 328,316 in 159–58 BC down to a low of 317,933 in the census of 136–35 BC. Politicians reacted to these constraints by securing volunteers for service; the reforms of the Gracchi were related to solving this problem and also minimising the impacts of conscription. However, state difficulties in raising men for war did not mean that there were actual quantitative reductions in the populations of rural Italy. While the census reported a reduction in the republic's citizen population through the 130s BC, these population reductions were not at the time connected to unwillingness to serve in Rome's unpopular campaigns in Spain. Because the easiest way to dodge the draft was to avoid registration by the censors, no actual decline in population is necessary to explain censorial reports thereto. The later results of the censuses of 125–24 BC and 115–14 BC, indicate large increases which are incompatible with any actual decline in Italian rural populations. Archaeological evidence of small farms attested all over Italy in the second century and the general need for free labour during harvest time has led scholars to conclude that "there are no good grounds for inferring a general decline of the small independent farmer in the second century". The Gracchan narrative of rural population decline through 133 BC – "long since shown to be false" – likely emerged not from a general and actual decline in rural free holding, but rather, generalisation from a local decline in coastal Etruria where commercial slave plantations were dominant. And while Gracchan observations of rural poverty were likely true; this, however, was not a result of slave dominated plantations crowding out poor farmers, but overpopulation under Malthusian conditions. In rural areas closer to Rome, expanding population and partible inheritance led to the splitting of previously modest farms into plots too small to support families. Many of these small farms were not economically viable. Coupled with the high price of land near Rome, many of these farmers sold their lands to rich men and engaged instead in wage labour. "There is ample evidence to show that the temporary labour of free men was very important to large estates" especially around harvest time. In the years before 133 BC, a pause in construction of large public monuments also reduced demand for urban labour, triggering a prolonged period of poor labour market conditions. This general economic downturn was likely compounded by years of high food prices due to the ongoing slave revolt in Sicily, an island from which substantial amounts of grain were shipped to Rome.

Мемлекеттік жерлер

Б.з.д. төртінші және үшінші ғасырларда Италияны жаулап алу арқылы Рим мемлекеті бағындырылған итальяндық одақтастар берген үлкен көлемде жерлерге заңды құқық алды. Олардың бұрынғы жерлері, ager publicus, Рим мемлекеті кеңінен пайдаланбады. Керісінше, бұл жерлер олардан тартып алынған жерді өңдеуді жалғастыруға рұқсат етілген одақтастарға берілген игілік ретінде қарастырылды. Римнің жаулап алулары арқылы Риммен одақтас итальяндықтар өз жерлерінде де-факто бекітілді және Римнің жаулап алуларынан түскен олжа мен байлықтан айтарлықтай пайда тапты. Ежелгі дереккөздердегі дәстүрлі әңгімелерде осы кезеңдегі археологиялық деректермен дәлелденбеген, аталған жерлерде ірі құлдармен жұмыс істейтін [[Latifundium (элитаға тиесілі алып плантациялар)] пайда болғаны туралы мәлімдемелер де көптеп кездеседі. Сонымен қатар, археологиялық зерттеулер ager publicus көбінесе Римге жақын дәстүрлі егістік жерлерден тыс, Римдік емес Италияда, итальяндық одақтастарға жақын жерлерде орналасқандығын көрсетеді. Демек, мемлекеттік жерлерді қайта бөлу одақтастардың есебінен жүзеге асырылды, олар әлі де бабаларының жерінен қуылды.

Граккилердің ерте өмірлері

Тиберий Семпроний Гракх б.з.д. 163 жылы дүниеге келді. Оның кіші інісі Гай б.з.д. 154 жылы дүниеге келді. Олар б.з.д. 177 және 163 жылдары консул болған, сондай-ақ б.з.д. 169 жылы цензор болған Тиберий Семпроний Гракхтың ұлдары еді. Ол б.з.д. 178 және 175 жылдары екі рет жеңіске жетті. Олардың анасы Корнелия, екінші Пуникалық соғыстың батыры, атақты генерал Сципион Африканның қызы болды. Олардың қарындасы Семпрония да тағы бір маңызды генерал және саясаткер Сципион Эмилианның әйелі еді. Кейінгі римдік тарихшылар Корнелияны «үлгілі римдік әйел» ретінде бейнеледі, «тығырықтан шығуға болмайтын және тарихи Корнелиядан мүлдем алыс, әдемілендірілген», бұл оның ұлы Гайдың саяси имиджінің нәтижесі болуы мүмкін. Тиберийдің әскери мансабы б.з.д. 147 жылы басталды, ол үшінші Пуникалық соғыс кезінде Карфагенді басып алу науқанында өзінің інісі Сципион Эмилианның қол астында легат немесе әскери трибун болып қызмет етті. Тиберий Гай Фанниймен бірге Карфаген қабырғаларына бірінші болып көтерілді және келесі жылға дейін қызмет етті. Он жылдан кейін, б.з.д. 137 жылы, ол Испания Цитериорда консул Гай Хостилий Манциннің қол астында квестор болды. Бұл науқан Нумантин соғысының бір бөлігі болды және сәтсіз аяқталды; Манцин мен оның әскері қала сыртында бірнеше шайқаста жеңіліп, түнгі шатақтан кейін б.з.д. 153 жылы бұрынғы консулдың лагеріне дейін шегінді, онда олар қоршауға түсті. Тиберий әкесінің б.з.д. 179–78 жылдары преторлық қызметінде қалыптасқан беделінің көмегімен капитуляция шарты туралы келісімге келді; алайда Тиберийдің келісімі Римге оралғаннан кейін сенат тарапынан қорланды.

Реформалар

133 жылға дейінгі жылдары түрлі реформаларға тырысылды. 139 жылы трибун Аулус Габиний құпия дауыс беруді енгізді, бұл реформа сәтті болды. Реформаның мән-жайлары қазір белгісіз: ол, мүмкін, халықтың бостандығын кеңейту және сыбайлас жемқорлыққа қарсы тежеу ретінде ұсынылған (пара бергендер енді пара алғандардың қалауынша дауыс беруін қамтамасыз ете алмайтын еді). 137 жылы құпия дауыс беруді кеңейту туралы заң қабылданды, Сципион Эмилиан қарсы трибунды халықтың пікірін тыңдап, ветосын қайтарып алуға көндіргеннен кейін, құпия дауыс беру өлім жазасын көздейтін істерге де қолданылатын болды. Құпия дауыс беруді енгізу, кейінгі Грах бағдарламасы үшін қажетті шарттардың бірі болуы мүмкін, себебі ол халық жиналыстарын элиталық бақылаудан қорғады. Осы себепті тарихшы Харриет Флауэр 2010 жылы жарық көрген «Рим республикалары» кітабында б.з.б. 139 жылды Рим республикасының саяси бетбұрысы және жаңа кезеңі деп белгілейді. 140 жылы Габиний заңына дейін консул Гай Лейлий Сапиенс аграрлық реформалар ұсынды, бірақ жаулап кіруден кейін (қарсылықты тоқтату үшін консул қызметіне тағайындалды) және сенаттың қарсылығына байланысты ұсыныстарын кері қайтарып алды, соның нәтижесінде Сапиенс деген лақап атын алды. Ежелгі тарихшылар, әсіресе Плутарх, Грах реформаларын және бауырларын біртұтас қарастырды. Қазіргі ғалымдар оларды жеке-жеке және олардың саяси контекстінде қарастыра бастады.

Тиберий

Гракхтың ниеттері туралы пікірлер әртүрлі. Қисым жасаған көздер оның реформаларын кедейлерді жақтауымен байланыстырады. Цицерон сияқты бұрынғы көздер оның әрекеттерін Испаниядағы жеңілістен кейін ұятты шартты мәжбүрлі келісімге келгеннен кейін өз беделін қайтаруға жасаған әрекет деп көрсетеді. Реформаның қажеттігіне шынайы сенгенімен, Тиберий элита арасындағы атағы мен саяси орнын нығайтуға ұмтылғандығы даусыз.

Өлім

Тиберийдің аграрлық саясатына қарсылық білдіру оның жер комиссиясына Пергамонның Аттал III мұрасын пайдалану туралы заң жобасын ұсынғанға дейін күшеймеді. Ежелгі дереккөздер Атталдың мұрасының қандай мақсатқа бағытталуы керек деген мәселеде келіспейді: Плутарх оның жер алғандарға шаруашылық құралдарын сатып алуға көмектесу үшін пайдаланылуы керек десе, Ливий эпитом арқылы, жеткіліксіз жер болғандықтан, бөлу үшін көбірек жер сатып алуға жұмсалуы керек дейді. Бұл екінші ұсыныс сенаторлардың сыртқы саясат және мемлекеттік қаржыға қатысты құқықтарына нұқсан келтірді. Сенаторлар сондай-ақ, Тиберийдің осы қаржылық көмек арқылы зор саяси билікке ие болатынынан қауіптенді. Тиберий қайта сайлануға ниеттенгенін жариялады; Ливийдің сөзіне қарағанда, бұл заңсыз болды, себебі он жыл ішінде бір лауазықты екінші рет атқаруға тыйым салатын заң күшінде болды. Дереккөздер Тиберийдің реформалардың ауқымын кеңейту жоспарларын жариялағанын айтады, бірақ бұл оның інісі Гайдың кейінірек іске асырған ұсыныстарының кері проекциясы болуы мүмкін. Сайлау күні Тиберий Капитолий төбесін басып алды, мүмкін сайлаушыларды қорқыту мақсатында; Тиберийдің қарсыластары оны патшалыққа ұмтылып баққан деп айыптап, сенаттағы консулды оның қайта сайлануын тоқтату үшін күш қолдануға көндіруге тырысты. Консул заңсыз әрекет жасаудан бас тартты, бірақ сенаторлардың бірі, Публий Корнелий Сципион Насика Серапио, бұл жауапты қанағаттандырмай, сенаторлардан тұратын әскери жасақ құрып, оған Тиберийдің плебей трибунындағы әріптесі де кірді; Насика, pontifex maximus болғандықтан, ежелгі құрбандық рәсімін қайтадан өткізіп, Капитолийге шабуыл жасап, Тиберийді және оның бірнеше жақтастарын өлтірді. Бұл зорлық реакциясына конституциялық мәселелер түрткі болды, аграрлық заңдар емес. Бұл реакцияның себебі грек конституциялық ой-пікірі болды, ол халықтың жұмылдырылуының сөзсіз халықтық тиранияға әкелетіні туралы түсінік қалыптастырды. Мұндай сенімдерді Спартадағы Набис басқарған тиранияның жақындағы мысалы күшейтті, ол қарыздарды жою және жерді қайта бөлу реформалық бағдарламасымен билікке келді.

Violent opposition to Tiberius' agrarian policy did not come to a head until he moved legislation to use the inheritance of Attalus III of Pergamon for the land commission. The ancient sources differ on the question of what Attalus' bequest was to be dedicated: Plutarch claims it was to be used to help land recipients purchase farm equipment; Livy, via epitome, claims that it was to be used to purchase more land for distribution after there turned out to be little land available. This second proposal infringed on senatorial prerogatives over foreign policy and public finances. Senators also feared that these financial handouts would give Tiberius substantial personal political power. Tiberius then announced his intention to stand for re election; according to Livy, this was illegal, due to a law which forbade holding the same magistracy within ten years. The sources allege that Tiberius also announced plans for a significantly more broad set of reforms, but these may be retrojections of his brother Gaius' later consummated proposals. On the day of the election, Tiberius seized the Capitoline hill, possibly to intimidate the voters; Tiberius' opponents accused him of having kingly aspirations and attempted to induce the consul in the senate to use force to stop his re election. The consul refused to act extralegally, but one of the other senators, Publius Cornelius Scipio Nasica Serapio, found this reply unacceptable and led an impromptu military levy of senators, which included one of Tiberius' colleagues in the plebeian tribunate; with Nasica, who was pontifex maximus, reenacting an archaic sacrificial ritual, they then stormed the Capitoline and bludgeoned Tiberius and a number of his supporters to death. It was largely constitutional issues which impelled the violent reaction, not the agrarian laws. The reaction was motivated in part by Greek constitutional thought which created a narrative of popular mobilisation leading inexorably to popular tyranny. Such beliefs were compounded by the recent example of tyranny in Sparta, led by Nabis, which had come to power with a reform programme of cancelling debts and redistributing lands.

Әсерлер

Тиберийдің lex agraria және комиссиясы оның қайтысынан кейін де сақталды. Қарсылық Тиберийдің саясатына емес, оның әдістеріне болды; көбінесе сенаторлар реформа бағдарламасымен принцип бойынша келіскен болуы мүмкін. Археологтар комиссияның шекара тастарын (cippi) тапты, олардың көпшілігі б.з.б. 133–30 жылдар аралығындағы үш комиссардың есімдерін көрсетеді. Шекаралардың орналасуы мен сипаттамалары Рим азаматтарына шамамен 3 268 шаршы километр жердің небары бірнеше жыл ішінде бөлінгенін көрсетеді, бұл жер оңтүстік Италияда шоғырланған және 15 000-ға жуық үй шаруашылығына пайда әкелді. Cippi-лерде Тиберийдің кіші інісі Гай, Апий Клавдий Пулхер және Публий Лициний Красс есімдері жиі кездеседі. Тиберий комиссияға өзін тағайындады, бірақ оның қайтысынан кейін Красс оның орнына сайланды. 130 жылға қарай Апий Клавдий мен Красс табиғи себептермен қайтыс болғаннан кейін, Марк Фулвий Флакк және Гай Папирий Карбо олардың орнына сайланды. Комиссияның мақсаттарының бірі – Римнің сол кезде одақтастары ұзақ уақыт бойы иеленген жерлерге деген талаптарын қайта бекіту болғандықтан, одақтастар әділетсіздікке және асығыс, дұрыс емес өлшемдеуге шағымдана бастады. 129 жылы бұл шағымдар сенатта тыңдалды, сондай-ақ сенат аграрлық комиссияның өкілеттіктерін шектеу мүмкіндігін пайдаланды. Сципион Эмилиан консулдарға даулы жерлерге меншік құқығын анықтау құқығын беретін сенат декретін ұсынды және қабылдады. 129 жылға қарай комиссия үш жыл ішінде барлық қолжетімді, даусыз жерлерді бөліп үлкерді. Гракхан циппилерінің археологиялық тұрғыдан табылғандары 129 жылдан кейін көбінесе тоқтатылды.

Гай

Италиялық одақтастар арасында Тиберийдің жер комиссиясы мен б.з.д. 120 жылдардың соңында наразылық күшейді. Б.з.д. 120 жылдардың басында сайланған жер комиссарларының бірі Марк Фульвий Флак б.з.д. 125 жылы консул болды және Аппианның сөзінше, одақтастарға римдік азаматтық беру шартымен, мемлекеттік жерлерге римнің талап етуін қабылдауға келісім ұсынды. Алайда, Флак Трансальпійлік Галлияға соғысқа жіберілгенде бұл ұсыныс орындалмады; Флактың ұсыныстары кері алынғанда Фрегелла латын колониясының көтерілісі мен қирауы одақтастармен қарым-қатынасты нашарлатты. Гай саяси тұрғыдан Тиберийдің беделі мен саяси бағдарламасының жалғасы ретінде өзін көрсетті. Квесторлық қызметтен кейін ол б.з.д. 124 жылғы трибунат сайлауында төртінші болып сайланды; сайлаудан кейін ол ағасының өлімін "плебейлердің өз трибундарын қорғау дәстүрін сақтамауының салдары" деп бағалады. Ағасынан өзгеше, Гайдың ұсыныстары көбінесе жермен байланысты емес еді. Екі жылдан астам уақыт бойы ол салық жинаудан провинциялық сенаторлық тағайындамаларға дейін Рим үкіметінің барлық саласын қамтитын кең ауқымды заңнамалық бастамаларды ұсынды.

Өлім

121 жылдың басында Гайдың заңдарының кейбір бөліктерін жоюға әрекеттер жасалды. Дегенмен, жоюдың басты мәселесі аграрлық заңнама немесе оның субсидияланған астық заңы емес, салыстырмалы түрде маңызсыз Карфагендегі жоспарланған колония мәселесі болды. Гайдың жақтастары көшеде бір қызметшіні өлтіргеннен кейін, Гай мен оның одақтасы Флакк сенат алдында өздерін қорғауға шақырылды; олар бас тартты және қарулы ізбасарларымен Авентин төбесінде бекінді. Олардың бас тартуы көтеріліске тең болды. Содан кейін сенатус консультатум ультиматум ұсынылды, онда консул Луций Опимийге мемлекетке ешқандай зиян келтірмеуді қамтамасыз ету және Гай мен Флаккты Авентинде басуға шақырылды. Опимий отаршылдар мен крит садақшыларынан құралған күшпен Авентинге шабуыл жасап, Флаккты және оның ұлдарын өлтірді; Гай өлтірілді немесе өзін-өзі өлтіруге мәжбүр болды. Опимий содан кейін Гай мен Флакктың көптеген жақтастарын тергеп, жазалаған соттарды басқарды. Нәтижесінде, Гайдың реформаларының көп бөлігі сақталды; археологиялық зерттеулер Африкадағы гракхандық жерлерге қатысты отарлаушылық әрекеттердің куәліктерін тапты және жер комиссиясы 111 жылға дейін жұмыс істеді. Осы уақытқа дейін, бөлуге болатын жердің барлық дерлік бөлігі бөлініп біткен еді. Жалпы алғанда, "аристократияның реакциясы көтеріліспен күресіп жатқан генералдың әрекетіне ұқсас болды, ол талаптардың көп бөлігіне келісіп, бірақ тәртіпті сақтау үшін көшбасшыларды жазалайды".

Гракхан

Тиберийдің реформалары ауылдық шаруаларға бағытталған. Алайда, олар "қатты қысымға ұшырамаған, керісінше, Рим империализмінің әкелген экономикалық өркендеуіне қатысуға құштар болған" (бұл өте орынды). Жалпы алғанда, соңғы зерттеулер ежелгі дереккөздер римдік шаруалардың құлдырап бара жатқанын әлдеқайда жоғары бағалағанын көрсетіп тұр. Тиберийдің реформасы революциялық болған жоқ, бірақ оны жүзеге асырудағы тактикасы, әсіресе халық еркіне шынайы дауыс берген жиналыстарды ұйымдастырған кезде, маңызды болды. Бұл тактика "Римдегі олигархияның саяси жүйеге деген билігін бұзуға және оның құлауына" әкелуі мүмкін еді. Бұл Тиберийдің әлеуметтік әділет туралы риторикасын қолдануымен күшейді, бұл оны аристократтық туыстарынан ерекшелендірді. Жалпы алғанда, алғашқы жылдары 3268 шаршы километрден астам жер таратылса да, Gracchan жер үлестірулері оларға ие болған отбасылар үшін экономикалық тұрғыдан тиімді болды ма деген күмән туындайды. Дегенмен, кейбір деректер бойынша, егер жерлер егіншілікке жарамды болса, олар интенсивті егіншілік емес, мал жаюға пайдаланылған. Гайдың жер реформасындағы рөлі түсініксіз; дереккөздер бұл мәселе бойынша заң шығарғанын айтудан басқа көп нәрсе көрсетпейді. Оның трибунаты кезінде б.з.д. 125–24 жылдардың халық санағының нәтижелері жарияланды және халық санының азаюы туралы сенім жойылды. Оның аграрлық реформалары б.з.д. 129 жылы аграрлық комиссияға – оның әлі де мүшесі болған – қажетті құзыретті беруден басқа ештеңе жасамады. Алайда, ол Римнің одақтастарынан жер алу олардың мүдделеріне зиян келтіретінін (және саяси тұрғыдан мүмкін емес екенін) көруге жеткілікті көрегендік танытты. Бұл оны "Италиядағы жер көлемі жарты аралдағы барлық тұрғындарды қамтамасыз етуге жеткіліксіз екенін бірінші болып түсінген" деп тануға себепкер болды. Бұл ауқымдағы өзгеріс ұзаққа созылды және Цезарь кезінде Италияның өсіп келе жатқан халқы үшін "жеткілікті жер табудың жалғыз тиімді тәсілі" Италия түбегінен тыс жерде азаматтар колонияларын құру стандартты саясатқа айналды. Гракханның аграрлық заңдары олардың өлімінен кейін б.з.д. 111 жылға дейін күшінде болды, бұл Рим саясатын мемлекеттік жерлермен қайта қарастырды. Бұл заңның көп бөлігі бүгінгі күнге дейін сақталған. Осы заңдарға сүйене отырып, Тиберийдің заңына сәйкес жерді жалға алу жойылды, жер жеке меншікке айналдырылды. Б.з.д. 111 жылы үлестірілуі мүмкін жерлердің көп бөлігі бөлініп тасталды; қалған жерлер "көбінесе жайылымдық жерлер немесе ұзақ мерзімді жалдау шарты бойынша немесе жолдарды күтуге қаражат жинау үшін бөлінген жерлер" болды. Италия халқының үнемі өсуі келешекте жерді қайта бөлу туралы ұсыныстарға әкелді; әсіресе, б.з.д. 59 жылы консулдық кезінде Цезарьдің аграрлық заңын атап өту керек, ол шамамен 20 000 қоныстанушыға Кампанус агерына жер берді, бірақ бұл шарттар бұрынғыдан гөрі нашар болды. Осыдан кейін Италияда сұранысты қанағаттандыру үшін жер жеткіліксіз екені анық болды. Әлеуметтік соғыстың себептерін қайта қарау lex agraria-ны маңызды фактор ретінде қарастыруға бағытталған. Римдік Италиядағы жер иеліктері Рим мемлекетіне ешқашан ресми түрде зерттелмеген үлкен жерлерге жасырын құқық берді. Гракхан жер комиссиясы екінші Пуникалық соғыс кезінде Ганнибалға қарсы шыққан одақтастардан тартып алынған Оңтүстік Италиядағы жерлерді тез арада бөлді және қайта бөлді, ал ескі жерлер ғасырлар бойы игерілген. Әлеуметтік соғыс басталғанға дейін Римдіктердің сол жерлерге деген талаптарын күшейтуге жасалған әрекеттер "одақтастар олар көтеріліс жасамайынша сақтай аламыз деп ойлаған" Римге қарсы одақтастардың қолдауына үлкен нұқсан келтірген болуы мүмкін.

Tiberius' reforms were focused on the rural peasantry. They were not, however, "so much oppressed as eager (quite justifiably) to share in the increased economic prosperity brought by Roman imperialism". In general, more recent scholarship has stressed that the ancient sources have exaggerated the extent to which the Roman yeoman farmers were in fact in decline. Tiberius' reform law was not revolutionary, but his tactics in pursuit of it were, especially when they mobilised the assemblies which gave some genuine expression of the popular will. Those tactics threatened "to break the oligarchic stranglehold on Rome's political system, thus leading to his demise". This was exacerbated by Tiberius' use of social justice rhetoric, which further set him aside from his aristocratic brethren. While substantial acreage was distributed as a whole, more than 3,268 square kilometres in the first few years of operation, there is some debate to the extent to which the Gracchan land allotments were actually economically viable for the families placed atop them. However, there are some indications that the lands distributed were used for pasture rather than intensive agriculture, even if they were suitable for farming. Gaius' role in land reform is more obscure; the sources are largely unclear on it except in mentioning offhandedly that he brought legislation on the matter. By the time of his tribunate, the census results of 125–24 BC had been published and belief in a depopulation crisis had disappeared. His agrarian reforms likely did little more than grant the agrarian commission – of which he was still a member – the necessary jurisdiction stripped in 129 BC. He was, however, sufficiently visionary to see that further land exactions from Rome's allies would seriously damage their interests (and be politically infeasible). This led him, "one of the first to realise that the amount of land in Italy was insufficient to provide for all inhabitants of the peninsula", to pursue extra Italian colonisation. This change in scope proved long lasting and by the time of Caesar, it would be standard policy to establish citizen colonies outside the Italian peninsula, which "would in time prove the only adequate method of finding enough land" for Italy's growing populations. The Gracchan leges agrariae continued in operation through their deaths until 111 BC, which again overhauled Roman policy with public lands. Much of this law survives to the present. Building upon those laws, it abolished the rents that Tiberius' law passed, making the lands fully private and alienable. By 111 BC, most of the lands that could be distributed already had been; what was left over was "mostly pasture or land which had been assigned to specific people" through long term leases or set aside for the purpose of providing money for road maintenance. The continuing increase of the Italian population, however, would trigger later proposals for land redistribution; especially notable is Caesar's lex agraria during his consulship in 59 BC, which gave away the ager Campanus to some 20,000 settlers, albeit on less generous terms. After this, it became increasingly clear that there was simply insufficient land in Italy to accommodate demand. Reassessments of the causes of the Social War have also trended toward viewing the lex agraria as a major contributing factor. Land holdings in Roman dominated Italy gave the Roman state a latent title to large swaths of land which had never been formally surveyed. While the Gracchan land commission quickly parcelled and redistributed lands in southern Italy that had been confiscated from the allies that had defected to Hannibal during the Second Punic War, the older lands had been occupied for centuries. Attempts, through to the start of the Social War, to press Roman claims on those lands – which "the allies assumed that they would be able to keep as long as they did not rebel" – may have greatly undermined allied support for Roman hegemony.

Гайдың қала құрылысы және әкімшілік реформалары

Гайдың реформалары кең ауқымды болды және республика әкімшілігінің үлкен бөлігін қамтыды. Олардың басты мақсаты – рим үкіметінің сапасын арттыру, сенаторлық губернаторлар арасындағы зорлық-зомбылық пен жемқорлықты азайту, сонымен қатар оның замандастарының заңды процедура деп санайтын шектеулерде әрекет ету болды. Ең жақсы куәландырылған элементтердің бірі – Гайдың *lex repetundarum* заңы, ол провинциялық жемқорлыққа қатысты мәселелерді қарауды (quaestio perpetua) атты қазылар алқасымен тексеру арқылы реформалады, осы арқылы сенаторлық губернаторлардың үстемдігін бақылауға алды. Бұл заң бір кезде кардинал Пьетро Бембоға тиесілі болған қола тақташада сақталған. Аталған атты қазылар алқасы ұзақ мерзімде келесі жарты ғасырдағы саяси мәселеге айналғанымен, бұл реформалар сенат пен атты қазылар алқасын қақтығысқа түсіруді көздемеді. Бұл сондай-ақ, қазылар алқасын сенаторлардан атты қазылар алқасына ауыстыру элитаның бір бөлігінен екінші бөлігіне ғана ықпалды қайта бөлу болды, халықтың нақты бақылауына қол жеткізбеді. Эрнст Бадианның Оксфорд классикалық сөздігіндегі бағасы:

Оның *lex frumentaria* заңы, ол бағасы шамамен «қалыпты» делінетін астықты субсидиялап беруді қамтамасыз етті, Римде әлеуметтік көмек көрсетудің ықпалды үлгісін құрды. Бұл соңғы кездегі астық тапшылығына жауап болды, бұл, әскери қызметтен туындаған болуы мүмкін, бірақ рим мемлекетінің ауыл шаруашылығының өзгеруін тегістеу туралы оның идеясы халықты спекулянттардың ықпалынан және магистраттардың жомарттығына тәуелділікten азат етті. Азық-түлік беруге байланысты ынталандырудың төмендеуі провинциялардан астық алуға тырысатын магистраттардың құлшынысын азайтты. Бұл ережелер Гайдың өлімінен кейін де күшінде болды, бұл Римде «халықтың империяның жемісін пайдалануға құқығы бар» және «астықпен қамтамасыз ету қала тұрғындарының назарын және қолдауын аграрлық реформадан бұруға пайдалы» деген консенсус пайда болғанын көрсетеді. Сулланың жойғаннан кейін, болашақта жәрдемақы көлемі де, жомарттығы да арта түсті, өйткені кейінгі ұрпақ саясаткерлері сенаттың қолдауымен немесе онсыз осы мақсатқа жетуге тырысты. Гайдың *lex de provinciis consularibus* заңы сенаторлық жемқорлықты азайтуға бағытталған ұқсас шара болды және ол «революциялықтан алыс» болды: оның заңмен мақсаты «консулдардың өз лауазымын провинциялық тағайындамаларға дұрыс емес (немесе Римге зиян келтіретін) ықпал етуіне жол бермеу» болды. Мұндай шешімдерді саяси араласудан одан әрі қорғау үшін ол тіпті консулдық провинцияларға қатысты сенат шешімдерін трибунның ветосынан да қорғады.

Саяси зорлық-зомбылық

Тиберийдің өлтірілуі саяси зорлық-зомбылықтың күшею циклын бастады: «Олигархия Тиберий Гракхты өлтіру арқылы саяси жүйеге зорлық-зомбылықты енгізді, және жылдар бойы Римдегі түрлі саяси даулар қанды қақтығыстарға ұласқандықтан, зорлық-зомбылықты қолдану көбірек қабылдана бастады». Реформаларды күшпен басу республиканың өзінің халықтың қалаған немесе қажетті экономикалық реформаларды жасауға жарамсыз екенін көрсетті. Кезеңдеу тұрғысынан алғанда, б.з.д. 133 жылы Тиберий Гракхтың өлімі «кеш республиканың» басталуы және республиканың құлдырауының басталуы ретінде қарастырылады. Мысалы, «The Cambridge Companion to the Roman Republic» еңбегінде Юрген фон Унгерн Стернберг былай деп жазады: «Цицерон ежелгі заманда-ақ осы туралы айтқан: Тиберий Гракхтың өлімі, тіпті одан бұрын оның трибунатының негізі, біріккен халықты екі бөлек топқа бөлді». Алайда Мэри Берд сияқты ғалымдар Цицеронның риторикалық әсер үшін асыра сілтегенін және «Римде байлар мен кедейлер арасында [б.з.д. 133 жылға] дейін тыныш келісім болды деген идея, ең болмағанда, ностальгиялық қиял» екенін ескертеді. Гайдың өлімі де сенат үшін қазіргі тәртіпті күшпен сақтауда жаңа құралдың пайда болуына әкелді: соңғы сенат кеңесі. Опимий 120 жылы Гайдың заңсыз жазаға қарсы заңын бұзғаны үшін сотталды. Алайда бұрынғы консул сенаттың қаулысына шағымданып, Гай мен Флакстың азаматтар емес, бүлікші жау ретінде қарастырылуға лайық екенін дәлелдеп, өзін сәтті қорғады. Опимийдің ақталуы сенат кеңесінің – «сенат қалаған қаулыны қабылдай алады, кез келген заңсыз әрекеттерге судья жауапты» – азаматтардың құқықтарын заңсыз жоюға қабілетті негіз екенін көрсететін үрдіс қалыптастырды.

Қабылдау және тарихнама

Гракктерге қатысты пікірлер уақыт өте келе өзгерді. Көне дүниеде екі бауырлас бірігіп әрекет ететін, ұйымдасқан күш ретінде қарастырылды. Ерте заманауи кезеңде Гракхтың жер реформасы римдік қоғамды социалистік тұрғыдан қайта құру деп қате түсіндірілді, онда мемлекеттік және жеке меншік жерлерге лимит қойылатын болды. Дегенмен, қазіргі тарихшылар екі бауырластың саяси қызметін жеке-жеке қарастырады және оларды әлеуметтік революционерлер деп санауды жоққа шығарады.

Ежелгі қабылдау

Гракк ағайындыларына қатысты оң және теріс дәстүрлер болды. Көне дереккөздердің көпшілігі кеш жазылған – замандас дереккөздердің жетіспеушілігі бар – және оң дәстүрмен боялған: көптеген ғалымдар Плутархтың екеуінің де өмірбаяндары, сондай-ақ Аппианның «Азамат соғыстары» Гай Гракх пен оның жақтастарының баяндамаларына негізделгенін айтады; осы себепті Тиберий туралы белгілі барлық ақпарат оның інісінің өзіндік бейнесі арқылы сүзгіленген. Плутархтың әдеби мақсатына басшылық етумен жазылған баяндамасы «осы кезеңнің күрделі тарихын айтарлықтай жеңілдетеді». Жалпы алғанда, Аппианның баяндамасы сенімдірек, бірақ ол да маңызды анахронизмдермен, нақты қателіктермен және схемалық ерекшеліктермен – аграрлық реформаның әрі қарай сәтсіздікке ұшырағаны және Тиберий мен Гайдың бірдей мақсаттарды ұстанғаны – Аппианның тарихнамалық бағытынан көрінеді. Кейбір қазіргі ғалымдар бұл Гракк туралы әңгімелердің ғасырлар бойы императорлық авторларға олардың өлімінің трагедиясын бейнелеген пьесалар арқылы жеткенін болжайды. Екі маңызды тақырып ерекшеленеді. Біріншіден, Гайдың өліміне қатысты егжей-тегжейлер «қайнаған қазан» сияқты әртүрлі мәліметтерден тұрады және республика кезінде сатқындарға жиі қолданылатын Луций Вителлиус есімін қамтиды (аңыз бойынша, Вителлилер патшалар қуылғаннан кейін Тарквиндерге бірінші болып сатқан). Екіншіден, соңғы сағаттарындағы достық пен сатқындыққа жасалған баса назар саяси драманың орнына, күшейтілген әсерге қол жеткізу үшін жасалған деп есептеледі. Дегенмен, басқа ғалымдар жоғалған трагедиялар туралы болжам тым қиялдаушылық деп санайды және Плутархқа немесе оның дереккөздеріне баяндаманы драмаландыруды жатқызады. Дегенмен, кейінгі ұрпақтарда Гракктердің өлімі римдік шешендік мектептеріндегі кең таралған риторикалық тәсілге айналды. Теріс дәстүр, алайда, Цицерон мен Валерий Максим сияқты басқа дереккөздер арқылы жеткізіледі. Бұл баяндамаларда Гракктер тәртіпті қалпына келтіру үшін күш пен қорқытуды қолданған бүлікші трибундар ретінде бейнеленеді, бұл рим мемлекетін тәртіпті қалпына келтіру үшін зорлық-зомбылық қолдануға мәжбүр етті. Бұл дәстүрлердің бірігуі соңғы республикалық саясатта кең таралған құбылыс болды. Мысалы, Цицерон өз аудиториясына қарай Гракк ағайындыларына қатысты пікірлерін өзгертетін. Сенат алдында ол олар туралы жағымсыз пікір білдіріп, республиканы басып алуға жасаған әрекеттеріне назар аударды; ал халық алдында олардың адалдығын, моральдық қасиеттерін және шешен ретіндегі қабілеттерін (оның заманындағы популярлық трибундармен салыстырғанда) мадақтады.

There was a positive and a negative tradition related to the Gracchi brothers. Many of the ancient sources are late – there is a lack of contemporary sources – and are coloured by the positive tradition: many scholars believe that Plutarch's biographies of the two men, along with Appian's Civil wars, are largely based on Gaius Gracchus and his supporters' narratives; in this, most of what is known of Tiberius is filtered through his brother's self presentation. Plutarch's narrative, guided by his literary agenda, "drastically simplifies the [complex] history of this period". On the whole, Appian's narrative is more reliable, but is still marred with significant anachronisms, clear inaccuracies, and schematic features – that the agrarian reform eventually fails and that Tiberius and Gaius pursued the same objectives – which emerge from Appian's historiographical agenda. Some modern scholars speculate that these Gracchan narratives were transmitted through the centuries to the imperial authors by plays which dramatised the tragedy of their deaths. Two major themes stand out. First, the specifics of Gaius' death are "a dog's breakfast" of varying details and involve a Lucius Vitellius, which was a common name during the republic for traitors (according to legend, the Vitellii were the first to betray the republic to the Tarquins shortly after the expulsion of the kings). Second, the stress on friendship and betrayal in these last hours is seen as replacing a more anodyne political drama for heightened pathos. Other scholars, however, disagree, arguing that the hypothesis of lost tragedies is too speculative and instead credit Plutarch or his sources with the dramatisation of the narrative. Regardless, in later generations, the death of the Gracchi became a common rhetorical topos in Roman oratorical schools. The negative tradition, however, is transmitted through other sources, such as Cicero and Valerius Maximus. In these narratives, the Gracchi are painted as seditious tribunes who inaugurated the use of force and intimidation which then required the Roman state to use violence to re establish order. The confluence of these traditions was common in late republican politics. For example, Cicero modulated his opinions on the Gracchi brothers to meet his audience. Before the senate, he spoke of them negatively and focused on their alleged attempts to take over the republic; before the people, he instead praised their good faith, moral virtues, and quality as orators (especially in comparison to the popularis tribunes of his day).

Қазіргі заманғы қабылдау

XVII-XVIII ғасырларда ежелгі тарих туралы көптеген кітаптарда Римнің барлық адамдарды тек 500 югер жермен шектеген деген жалған пікір қайталанды. Бұл қате түсінік 1734 жылы Монтескьедің «Римдіктердің ұлылығы мен құлдырауының себептері туралы ойлар» еңбегі жарық көргеннен кейін пайда болды. Ол мемлекеттік жерлерді қайта бөлудің орнына, кең ауқымды жер реформасы жасалған деген жаңылыс ойды күшейтті. Осыдан Gracchi-лер «социалистер» деп сипатталды. XVIII ғасырдың соңына қарай мәселе одан әрі күрделенді, бірақ Бартольд Георг Нибур өзінің «Рим тарихы» еңбегінде оны толыққанды түсіндірді. Француз революциясы кезінде революционер Франсуа Ноэль Бабеф өзін Gracchi ағайындыларының құрметіне «Gracchus» деп атады, кең ауқымды жерді қайта бөлуге деген ұмтылысын Gracchi-лердің аграрлық реформа бағдарламасымен байланыстыруға тырысты. Алайда Бабеуфтың жоспарлары Gracchi бағдарламасынан айтарлықтай ерекшеленді, бұл Gracchi-лердің қабылданысы олардың нақты тарихи саясатынан қалай ауытққандығын көрсетеді. Біріншіден, Бабеуф жерлерді мемлекеттендіруді және коммуналдық меншікке беруді жоспарлады, бұл Gracchi-лердің мемлекеттік жерлерді жекешелендіру бағдарламасына қайшы келді. Екіншіден, Бабеуфтың есім таңдауы сол кездегі басым болжамға сәйкес келіп, Gracchi-лер жеке меншікке шектеу қойған деген сенімге негізделді. Соңында, Бабеуфтың есімі оның бұл салыстырудың орынды екеніне сенгенін көрсетті, бұл Gracchi-лердің революционерлер екені туралы қазіргі заманғы пікірлермен сәйкес келеді. Алайда, «істің шындығы басқаша еді: Gracchi-лер Рим республикасын нығайтуға және сақтауға тырысты, ал Бабеуф француз республикасын құлатуға және радикалды өзгертуге ұмтылды». 19 ғасырда Gracchi-лердің бейнесі заманауи саясатта жиі пайда болды. Мысалы, Англиядағы жерді қоршау процесі кедей қалалық жұмысшылардың көптеген тобының пайда болуына әкелді, олардың көптеген көшбасшылары Gracchi-лермен теңестірілді, ал ұсынылған реформалар ежелгі дереккөздерде сипатталғандай Рим жер дағдарысына қатысты салыстырылды. XIX ғасырдың және XX ғасырдың басындағы кейбір зерттеушілер Gracchi-лердің белгілі бір дәрежеде грек саяси философиясының, әсіресе грек демократиялық принциптерінің Римде қолданылуының шегіне ықпал еткенін айтты. Бұл ықпал негізінен Тиберийдің Кумадан келген Блоссий арқылы стоик теңдік философиясымен байланысты болды. Алайда, қазір бұған сенбейді, себебі Тиберийдің стоик болғанына немесе стоицизмнің демократиялық саясатты қолдауына жеткілікті дәлелдер жоқ.

By the 17th and 18th centuries, many books on ancient history repeated a false notion that Rome had limited all men to only 500 jugera of land. The incorrect understanding emerged in 1734 with the publication of Montesquieu's Considerations on the causes of the greatness of the Romans and their decline, which furthered this mistaken notion of large scale land reform rather than redistribution of state owned lots. This led to the characterisation of the Gracchi as "socialists". Through the later 18th century, the waters became further muddied, until the matter was largely re cleared by Barthold Georg Niebuhr in his History of Rome. During the French Revolution, the revolutionary François Noël Babeuf named himself "Gracchus" after the Gracchi brothers, in an attempt to connect his desire for large scale land redistribution with the Gracchan programme for agrarian reform. Babeuf's plans, however, differed substantially from the Gracchan programme in ways that exemplify how the reception of the Gracchi had deviated from their actual historical policies. First, Babeuf envisioned the nationalisation and communal ownership of lands, which was incompatible with the Gracchan programme of privatising already state owned lands. Second, Babeuf's choice of name was made under the prevailing assumption at the time that the Gracchi acted to place a limit on private land holdings. Finally, Babeuf's name demonstrated his belief that a comparison was apt, consistent with contemporary beliefs that the Gracchi were revolutionaries. However, "the truth of the matter was otherwise[:] the Gracchi sought to strengthen and uphold the Roman republic; Babeuf wished to overthrow and radicalise the French republic". During the 19th century, the use of the Gracchi in then current politics continued. The process of enclosure in England, for example, led to the formation of a large body of poor urban workers; many of their leaders were likened to the Gracchi and proposed reforms were compared with reference to the Roman land crisis as described in the ancient sources. Some 19th and early 20th century scholarship argued that the Gracchi were to some extent influenced by Greek political philosophy, especially in the extent to which Greek democratic principles could be applied at Rome. These influences are largely attributed to Tiberius' interactions with Stoic egalitarian philosophy through Blossius of Cumae. This is no longer believed, however, as there is little evidence for Tiberius being a Stoic or for Stoicism justfying democratic policies.

Мақалалар

Беттердің нөмірленуі дұрыс емес.