Кіріспе
Қадағалауды қажет ететін кез келген процесті бақылайтын адам. Қадағалаушы (АҚШ-та сайлау бақылаушысы немесе наразы деп те аталады) – қатаң қадағалауды талап ететін кез келген процесті бақылайтын адам. Қадағалаушылардың міндеттеріне сыбайлас жемқорлықтың алдын алу және нақты қателерді анықтау кіреді. Қадағалау процесі көбінесе сайлауда дауыс беру кезінде жүзеге асырылады; қадағалаушы бюллетеньдерді санауды бақылайды, сайлау ережелерінің сақталуын қамтамасыз ету үшін. Бұл ұғымның басқа да қолданыстары бар, мысалы, автоспортта, онда қадағалаушы көлік құралдарының техникалық регламенттерге сәйкес келуін бақылайды.
A scrutineer (also called a poll watcher or a challenger in the United States) is a person who observes any process which requires rigorous oversight. Scrutineers have the tasks of preventing the occurrence of corruption and of detecting genuine mistakes. The scrutineering process takes place most commonly alongside voting in an election; the scrutineer observes the counting of ballot papers, in order to ensure that election rules are followed. There are other uses of the concept, such as in motorsport, when a scrutineer is responsible for ensuring that vehicles meet the technical regulations.
Саясат
Саяси партиядан сайлау учаскесінде болуға рұқсат етілген бақылаушылардың санына қатысты ережелер әртүрлі. Кейбір елдерде әр кандидат немесе партия сайлау округінде немесе учаскесінде бір бақылаушыны немесе сайлауды қадағалаушыны ұстауға құқылы. Ал Австралия мен Канада сияқты басқа елдерде әр партияға бір немесе екі бақылаушыны тағайындауға рұқсат беріледі. Бақылаушылар сайлау кезінде сайлаушылармен байланысқа түспеуі, саяси ұрандарды тағу немесе көрсету қағидаларын сақтауы, сондай-ақ сайлау процесіне әсер етуден аулақ болуы керек. Бақылаушылар сонымен қатар ресми нәтижелер жарияланғанға дейін уақыт кететінін ескере отырып, алдын ала нәтижелерді өздерінің сайлау штабтарына жеткізеді.
Спорт
Көлік спортында бақылаушылар маңызды рөл атқарады. Жарыс сериялары әдетте автомобильдер, мотоциклдер немесе басқа да көлік құралдарының сәйкес болуын талап ететін техникалық ережелер жиынтығына ие. Бақылаушының міндеті – жарысқа тіркелген көлік құралдарының қатысуға рұқсат етілген ережелерге сай келе ме екенін тексеру.
Жобалау және инженерлік
Нақты бір сала бойынша техникалық сипаттамалардың, суреттердің немесе конфигурациялардың дұрыстығын мұқият тексеруші маман.
Жарыс биі
Би жарыстарында (әсіресе, би спортында) төрешілерді бақылап, ұпайларды есептейтін (көбінесе кәсіби сертификаты бар) ресми тұлғалар жұмыс істейді. Есептеуді жеңілдету үшін көбінесе бағдарламалық құралдар қолданылады.