Ұлыбританиядағы «Жасыл партияның» тарихы және аймақтық бөлінуі

Кіріспе

Ұлыбританиядағы бұрынғы жасыл саяси партия, қазір Англия мен Уэльсте белсенді саяси партия.

Жасылдар партиясы, сондай-ақ Жасылдар партиясы Ұлыбритания деп те белгілі, Ұлыбританиядағы жасыл саяси партия болатын. 1985 жылға дейін ол Экология партиясы деп аталды, ал одан бұрын – ХАЛЫҚ партиясы. 1990 жылы ол Ұлыбритания ішінде үш аймақтық саяси партияға бөлінді:

Англия мен Уэльстің Жасыл партиясы
Шотландияның Жасыл партиясы
Солтүстік Ирландияның Жасыл партиясы

Ұлыбританияның Жасыл партиясы енді біртұтас ұйым ретінде жоқ болғанына қарамастан, "Жасыл партия" (жекеше) әлі де үш жеке партияны бірге атау үшін күнделікті тілде қолданылады; мысалы, қоғамдық пікір сауалнамалары мен сайлау қорытындыларын жариялауда.

Халық, 1972-1975 жылдар

Жасылдар партиясының бастауы 1972 жылғы қарашада Ковентриде құрылған «PEOPLE» саяси партиясына барып тіреледі. «Playboy» журналында халық санының артуы туралы сарапшы Пол Р. Эрлихпен жасалған сұхбат, кәсіби және іскер адамдардан тұратын шағын топты 1972 жылдың 13 қыркүйегінде Давентри маңындағы төбедегі Наптон Бридж пабында алғашқы кездесу өткізген «Онүшінші клубты» құруға ынталандырды. Бұл клубқа жер өлшеушілер мен жылжымайтын мүлік агенттері Фреда Сандерс және Майкл Бенфилд, сондай-ақ заңгерлер Лесли және Тони Уиттакер кірді. Партия сол жылы екі жалпы сайлаудың арасында 1974 жылдың маусым айында «Тіршілік үшін манифест» жариялады. Манифесттің бастауы «Эколог» журналында жарияланған «Тіршілік үшін жоспар» кітабынан алған. «Тұрақты қоғам үшін манифест» 1975 жылы жаңадан өзгертілген «Экология партиясы» атауымен жарияланған саясаттың кеңейтілген мәлімдемесі болды. «Эколог» журналының редакторы Эдвард «Тедди» Голдсмит 1974 жылы өзінің «Тіршілікке бағытталған қозғалысын» «PEOPLE» партиясымен біріктірді. Голдсмит 1970 жылдары жаңа партияның жетекші мүшелерінің біріне айналды. Партияның философиялық негізінде «Тұрақты күй» экономикасы тұрғандықтан, Ұлыбритания бойынша партия жалпы сайлауларда және Еуропалық сайлауларда белсенділік танытып, көбінесе теледидар мен радиода сайлау науқандарына қатысуға жеткілікті кандидаттарды тікелей ұсынды. Партия мүшелерінің саны артып, 1974 жылғы екі жалпы сайлауға қатысты. 1974 жылдың ақпан айындағы жалпы сайлауда «PEOPLE» партиясы 7 округте 4 576 дауыс алды. Кейінгі жылдары солшыл белсенділердің келуі партияны солшыл бағытқа бұрып, белгілі бір дағдарысқа әкелді. 1974 жылдың қазан айындағы жалпы сайлауда «PEOPLE» партиясының орташа дауыс саны 0,7%-ға дейін төмендеді, ал бұл айырмашылықтың көп бөлігін либералды кандидаттардың сайлауға қатысуымен толтырылды. Көптеген ішкі пікірталастардан кейін партияның 1975 жылғы конференциясы партияның атын «Экология партиясы» деп өзгерту туралы ұсынысты қабылдады, осылайша қоршаған ортаны қорғау партиясы ретінде танылу деңгейін арттыруды көздеді. Партияның негізін қалаушы Тони Уиттакер Дерек Уоллмен сұхбаттасып жатып, сайлаушылардың «PEOPLE» партиясын экологиямен байланыстырмағанын айтты. «Мен бұқаралық ақпарат құралдарының өздерінің деректеріне көз жүгіртуін қаладым, сондықтан олар экология мәселесі бойынша сарапшыға мұқтаж болғанда, Экология партиясын тауып, телефонға қоңырау шала алатын болар еді. Бұл өте қарапайым және қатыгез шешім болды. «PEOPLE» партиясы біздің үмітімізше, күтілгендей әсер етпеді». Дерек Уолл өзінің «Жасылдар партиясының тарихында» жаңа саяси қозғалыстың бастапқыда тіршілік ету тақырыбына назар аударғанын, бұл 1970 жылдары пайда болған экологиялық партияның «көктемді эволюциясын» қалыптастырғанын айтады. Сонымен қатар, 1960 жылдардағы «бағалар революциясының» әсері кейінірек сезілді. Уоллдың пікірінше, партияның бұқаралық ақпарат құралдарының назарынан тыс қалуы және «көптеген экологиялық қорғаушылардың қарсылығы» Германияның «Die Grünen» сияқты басқа жасыл партиялардың тәжірибесіне қайшы келді. Дегенмен, «PEOPLE» партиясы өзінің ресурстарының көп бөлігін бей-жай экологиялық қозғалысқа жұмсады, оны Уолл «тактикалық қателік» деп атады. Джонатан Тайлер 1976 жылы партияның төрағасы болып сайланды. Сол уақытта Уоллдың айтуынша, «1968 жылдан кейінгі буын» партияға қосыла бастады, ол сайлау саясатынан тыс Экология партиясының маңызды элементі ретінде зорлық-зомбылықсыз тікелей іс-әрекетті жақтады. Бұл партияның ішінде кеңінен тараған «децентралистік фракция» түрінде көрініс тапты, бұл партия конференциясына атқарушы билікті алып тастауға және бір ғана басшыны сайлауды қабылдамауға әкелді. Жаңа буын 1980 жылдың шілдесінде «Жасыл жаздағы жиналыста» көрінді, ол Экология партиясының (кейіннен Жасыл CND) және Гринхэм ортақ лагерінің іс-қимылы болды. Партияның феминистік бағыты да күшейе түсті.

The Green Party's origins go back to PEOPLE, a political party founded in Coventry in November 1972. An interview with overpopulation expert Paul R. Ehrlich in Playboy magazine inspired a small group of professional and business people to form the 'Thirteen Club', so named because it first met on 13 September 1972 at the Napton Bridge pub in Napton on the hill near Daventry. This included surveyors and property agents Freda Sanders and Michael Benfield, and husband and wife solicitors Lesley and Tony Whittaker the party published the 'Manifesto for Survival' in June 1974, between the two general elections of that year. The manifesto was inspired by A Blueprint for Survival published by The Ecologist magazine. 'A Manifesto for a Sustainable Society' was an expanded statement of policies published in 1975 published under the newly changed name of the Ecology Party. The editor of The Ecologist, Edward 'Teddy' Goldsmith, merged his 'Movement for Survival' with PEOPLE in 1974. Goldsmith became one of the leading members of the new party during the 1970s. With "Steady State" economics featured in the party's philosophical basis, the all UK party became a persistent and growing presence in general elections and European elections, often fielding enough candidates to qualify for television and radio election broadcasts. Membership rose and the party contested both 1974 general elections. In the February 1974 general election, PEOPLE received 4,576 votes in 7 seats. In later years, an influx of left wing activists took PEOPLE in a more left wing direction, causing something of a split. In the October 1974 general election, where PEOPLE's average vote fell to just 0.7% much of the difference was made by Liberal candidates entering the fray. After much internal debate the party's 1975 Conference adopted a proposal to change its name to 'The Ecology Party' in order to gain more recognition as the party of environmental concern. Party co founder Tony Whittaker noted in an interview with Derek Wall ' voters did not connect PEOPLE with ecology. What I wanted was something that the media could look up in their files so that, when they wanted a spokesman of the issue of ecology, they could find the Ecology Party and pick up the phone. It was as brutal and basic as that. PEOPLE didn't communicate what we had hoped it would communicate'. Derek Wall, in his history of the Green Party, contends that the new political movement focused initially on the theme of survival, which shaped the "bleak evolution" of the nascent ecological party during the 1970s. Furthermore, the effect of the "revolution of values" during the 1960s would come later. In Wall's eyes, the party suffered from a lack of media attention and "opposition from many environmentalists", which contrasted the experience of other emerging Green parties, such as Germany's Die Grünen. Nonetheless, PEOPLE invested much of its resources in engaging with the indifferent environmental movement, which Wall calls a "tactical mistake". Jonathan Tyler was elected Chairman of the party in 1976, At the same time, according to Wall, "the Post 1968 generation" began to join the party, advocating non violent direct action as an important element of the Ecology Party vision outside of electoral politics. This manifested itself in an apparent "decentralist faction" who gained ground within the party, leading to the Party Conference stripping the Executive of powers and rejecting the election of a single leader. The new generation was in evidence in the first 'Summer Green Gathering' in July 1980, the action of the Ecology Party CND (later Green CND), and the Greenham Common camp. The party also became increasingly feminist.

Атаудың өзгеруі және ішкі жанжал, 1985-1986

1985 жыл Ұлыбританияда саяси өзгерістердің кезеңі болды. Социал-демократиялық партия (СДП) құрылғаннан кейін Ұлыбританияға "жасыл" партия қажет деген пікірлер айтылды. Либералдық партия белсенділерінің тобы Ұлыбританияда "Жасыл партия" құруға дайын екендігі туралы қауесеттерге жауап ретінде, Ұлыбританиядағы Еуропалық сайлаулар "бірінші орын алған" жүйе бойынша өтті, ал Солтүстік Ирландиядағы үш орын бір ауыстырылатын дауыс беру арқылы сайланды, бірақ партия ешқандай орын жеңіп алмады. Дерек Уоллдың сөзіне сәйкес, егер партия пропорционалды өкілдік жүйесі қолданылатын басқа еуропалық елдерде де қатысқан болса, 12 орынға ие болар еді. Уолл бұл "жетістікті" Маргарет Тэтчердің аяқталған танымалдылығы, "жеке салыққа" (Poll Tax) реакция, консерваторлардың Еуропалық Одаққа қарсылығы, еңбекші партия мен либерал-демократтардың тиімсіз сайлау кампаниялары және жақсы дайындалған "Жасыл партияның" кампаниясының нәтижесі деп түсіндіреді. Осы тізімге сол кездегі Ұлыбритания саясатында экологиялық мәселелердің маңыздылығын да қосу керек. Бұрын да, кейін де Ұлыбритания сайлаушыларының назарында экологиялық мәселелер осы деңгейде болған емес. Осы жетістіктің нәтижесінде Сара Паркин мен Дэвид Айк Ұлыбритания БАҚ-ында танымал болды және жақын арада төрт негізгі спикердің қатарына енді, бұл лауазым лидерлік позициясының орнына құрылған еді. Паркин, әсіресе, "Жасылдардың" ресми өкілі ретінде үлкен сұранысқа ие болды. Дегенмен, партия бұл жаңа медиа назарын толығымен дұрыс пайдалана алмады. 1989 жылғы партия конференциясына дейін халықтың жалпы санын азайтуға бағытталған саясатты жақтағаны үшін сынға ұшырады, бірақ бұл ұсыныстар кейіннен қабылданбады. Басқа дау-дамайлар Дерек Уоллдың пропорционалды өкілдік құру үшін мүмкін болатын одақтарды қабылдамауымен байланысты болды. Айк та 1989 жылы қоршаған орта туралы өз көзқарасын баяндаған екінші кітабын жариялағаннан кейін сынауға ілікті. Алайда, басты саяси партиялар "Жасылдардың" сайлаудағы жетістігінен алаңдап, олардың ықпалына қарсы тұру үшін кейбір "жасыл саясатты" қабылдады.

1974 жылдың қазаны

Мүшелік саны өсті және партия қазан айындағы жалпы сайлауда бес үміткерді тікелей ұсынды, бұл партияға 750 фунт стерлинг шығын болды. Бұл сайлауға дайындыққа әсер етті, нәтижесінде PEOPLE партиясының орташа дауыс жинауы 0,7%-ға дейін төмендеді.

Сайлау округі | Үміткер | Дауыс | Пайыз | Орын
---|---|---|---|---
Бирмингем Нортфилд | Элизабет А. Давенпорт | 359 | 0,7 | 4
Ковентри Солтүстік-Батыс | Лесли Уиттакер | 313 | 0,8 | 4
Хорнчерч | Бенджамин Перси Дэвис | 797 | 1,8 | 4
Лидс Шығыс | Норма Рассел | 327 | 0,7 | 4
Ромфорд | Л.Х.С. Сампсон | 200 | 0,5 | 4