Кіріспе

Неміс актері және жазушысы (1759–1814)

Август Вильгельм Иффланд (19 сәуір 1759 – 22 қыркүйек 1814) – неміс актері және драматург.

Өмір

Ханноверде туған Иффландтың әкесі оны дін қызметкері етпек болған, бірақ Иффланд сахнаны көбірек ұнатқандықтан, он сегіз жасында театрлық мансабына дайындалу үшін Готаға қашып кетті. Ол Ханс Экхофтан сабақ алды және осыдан кейін тез дамып, 1779 жылы Мангейм театрында жұмысқа орналасты. Мангеймде ол 1782 жылы Фридрих Шиллердің "Жарықтар" пьесасының тұңғыш қойылымында Франц Мур рөлін ойнады. Көп ұзамай ол өзінің саласында танымал болды және басқа қалаларда жиі ойнап, даңқын арттырды. 1796 жылы ол Берлинге қоныстанды, онда Пруссияның ұлттық театрының директоры болды, ал 1811 жылы патшалыққа қойылатын барлық спектакльдердің бас директоры болып тағайындалды.

Шығармалары

Иффлендтің актерлік және драматургиялық өнеріне ең жақын болған ойын түрі – тұрмыстық драма, күнделікті өмірдің сезімтал ойыны еді. Оның шығармаларында шешімді қиял аз, бірақ сахнаның техникалық қажеттіліктерін толық меңгергендігі және тиімді жағдайларды құрудағы ерекше қабілеті байқалады. Оның ең жақсы кейіпкерлері қарапайым және табиғи, отбасылық өмірді ұнатады, бірақ көбінесе жалпыға ортақ сезімталдыққа беріліп кетеді. Оның ең танымал пьесалары – «Жершілер», «Қызметтік міндет», «Адвокаттар», «Мүндel» және «Арбашылар». Иффланд сонымен қатар драмалық сыншы болды, және неміс актерлері оның «Театр және театр достары үшін альманах» атты еңбегіндегі өз туындыларына қатысты ойлары мен кеңестерін жоғары бағалады. 1798–1802 жылдары ол өзінің «Dramatischen Werke» атты он алты томдық еңбегін жариялады, оған өзінің өмірбаянын («Meine theatralische Laufbahn») қосты. 1807–1809 жылдары Иффланд «Neue dramatische Werke» атты екі томдық еңбегін шығарды. Оның жазбаларынан таңдамалы шығармалар кейіннен жарық көрді, біреуі екі томдық, екіншісі он томдық болып басылды.