Кіріспе

Уоррен Истман Хернс (24 шілде 1923 – 16 тамыз 2009) – американдық саясаткер, 1965 жылдан 1973 жылға дейін Миссури штатының 46-шы губернаторы болған. Демократиялық партия мүшесі, ол губернатор ретінде екі толық мерзімге (төрт жылдық екі кезең) қызмет етуге құқылы болған алғашқы лауазым иесі болды. Бұрын ол 1961 жылдан 1965 жылға дейін Миссури штатының мемлекеттік хатшысы қызметін атқарған. Қызметтен кеткен соң Хернстің өкіметтік құрылымының ішкі және сыртқы қаржысына қатысты салық салмағымен жүргізілген тергеу қудалап жүрді. Кейіннен қандай да бір құқық бұзушылықта тазаланған Хернс, болашақта лауазымға үміткерліктерінде қиындықтарға тап болды. 1976 жылы ол АҚШ Сенатына демократтардан кандидат болды, номинацияны жеңіп қайтыс болған Джерри Литтонның орнын басты, бірақ қараша айында Джон Дэнфорттан жеңілді. Содан кейін ол 1978 жылы Миссури штатының аудиторы және 1980 жылы округтік сот судьясы лауазымына үміткерліктен бас тартып, сәтсіздікке ұшырады.

Ерте өмір

Иллинойс штатының Молин қаласында туған Хернс бала кезінде Миссури штатының Чарльстон қаласына көшіп, өмірінің соңына дейін сонда тұрды. Орта мектепті бітірген соң, ол Миссури университетінде бір жарым жыл оқыды, кейін әскерге шақырылды. Қызметке келгеннен кейін, Хернс Президент Рузвельт тарапынан 1946 жылғы түлектер тобымен АҚШ Әскери академиясына (Вест-Пойнт) жіберілді. 1948 жылдың 2 шілдесінде ол балалық шағынан бергі сүйіктісі Бетти Куперге (1927 жылдың 24 шілдесінде туған) үйленді. Ол АҚШ Армиясында қызмет етті және 1949 жылы софтбол ойнағанда білегін сындырып, медициналық комиссиямен босатылды. 1952 жылы Миссури университетінің құқық факультетін бітірді.

Саяси мансап

Заң факультетінде оқып жүрген кезінде 1950 жылы Миссури штатының өкілдер палатасына сайланды және 1961 жылға дейін қызмет етті. 1957 жылдан қызметтен кеткенге дейін көпшілік фракцияның жетекшісі болды. 1960 жылы Миссури штатының мемлекеттік хатшысы лауазымына кандидат болды. Алғашқы сайлауда ол Джеймс Киркпатрикті жеңіп, дауыстардың 42,15 пайызын алды. Басым көпшілік дауыспен, жалпы сайлауда ол Джозеф Баджетті 56,18 пайызбен жеңді.

Миссуридің губернаторы

1964 жылы Хернс Том Пендергаст саяси машинасының қалдықтарына қарсы губернаторлық сайыста күш сынасты. Алғашқы сайлау кезінде ол Канзас-Сити элитасының үміткері Хиллари А. Бушқа қарсы науқан жүргізіп, «Бір кезде бүкіл Миссуриді Пендергаст есімді адам басқарды. Мұндай машиналық саясат Миссури саясатында ешқашан қайта оянбауы керек» деді. Хернстің жоспарларының бірі – Миссуридің батысындағы халқы көп жерде төрт жылдық колледж (Миссуридің Батыс Мемлекеттік Университеті) құру арқылы қолдау табу болды. Сонымен қатар, Хернс 1902 жылы Лон Стивенс құрғаннан бері штат қаражатының орталық сақтау орны болған, Джефферсон-Ситидің «Орталық Траст Банкіне» қарсы науқан жүргізді. Ол банктың күші «жетекшіні сайлаудың орнына таңдауға» мүмкіндік беретін ортаны құрады деді. Хернс Бушқа қарсы алғашқы сайлауда дауыстардың 51,9 пайызын алып жеңіске жетті. Бас сайлауда ол 500 мыңнан астам дауыспен және дауыстардың 62 пайызымен жеңіске жетті, Сент-Луистегі Вашингтон университетінің ректоры, республикашыл Итан А. Х. Шеплиді жеңді. Оның вице-губернаторы Томас Иглтон болды. 1965 жылы конституцияға түзетулер енгізіліп, губернаторлардың қатарынан екі мерзімге сайлануына рұқсат берілді. Хернс 1968 жылғы Демократиялық партияның президенттік праймеризінде «сүйікті ұл» ретінде үміткер болуды қарастырды, бірақ ақырында үміткерлігінен бас тартты. Ол 1968 жылғы Демократиялық Ұлттық Конвентке Миссури делегациясының төрағасы болды, оны партия мүшелерінің дәстүрлі кокусы таңдады және Хьюберт Хамфридің үміткерлігін үлкен көпшілікпен қолдады. Конвентте ол президент Линдон Джонсонның Вьетнам саясатын қолдап сөйледі. Осыған қарамастан, Хернс конвенттің Ережелер комитетінен ақпақшылық баяндаманы қабылдады, ол ақырында Макговерн-Фрейзер комиссиясын құрды, бұл демократиялық праймериздерді айтарлықтай демократияландырды. Праймериз процесінің тарихшылары Хернс дауыс бергенде шатасқан ба, әлде ашық праймериз процесінің жақсырақ екеніне көндірілген ба деген мәселеде дауласты. Хернстің дауысы ақпақшылық баяндаманы қабылдауда шешуші роль атқарды, өйткені бүкіл Миссури делегациясы оның үлгісін ұстанды, бұл баяндамаға жеңіске жету үшін қажетті дауыс айырмасын қамтамасыз етті. Губернатор ретінде Хернстің басымдықтарына мемлекеттік білім беруді жақсарту, штаттың автомобиль жолдары мен жол қауіпсіздігін жақсарту, сондай-ақ азаматтық құқықтар мен қоршаған ортаны қорғау кірді. Хернс өкіметтенген кезеңде мемлекеттік мектептерге мемлекеттік көмек 145,5 миллион доллардан 389,2 миллион долларға дейін өсті, бұл 167 пайыздық өсімді құрады. Ол сондай-ақ жоғары білім беруге мемлекеттік көмекті 47,5 миллион доллардан 144,7 миллион долларға дейін, 204 пайызға дейін арттырды. Ол кәсіптік білім беруге мемлекеттік көмекті 856 мың доллардан 8,8 миллион долларға дейін өсірді, 53 жаңа кәсіптік білім беру мектептерінің құрылысын ынталандырды. Хернс губернатор болған кезде Миссури штаты штаттың барлық жерінде 350 миль төрт жолақты автомобиль жолын салды. Ол сондай-ақ Миссуридің Жол қауіпсіздігі бөлімін құрды және күдікті мас күйдегі жүргізушілерге міндетті түрде тыныс сынағын жүргізу туралы заң қабылдады. Хернс Миссури Мемлекеттік Автокөлік патрулінің штаттық санын 500-ден 750 офицерге дейін арттырды. Хернс Азаматтық құқықтар дәуірінде губернатор болды және губернатор ретінде Миссуридің алғашқы азаматтық құқықтар заңына қол қойды. Губернатор ретінде ол сондай-ақ Әділ жұмыспен қамту практикасы туралы заңды күшейтіп, Адам құқықтары жөніндегі комиссияның штатын екі қызметкерден 35 адамға дейін көбейтті. Хернс сондай-ақ штаттың алғашқы ауаның ластануы туралы заңын қабылдады, кейіннен оның ережелерін күшейтті. Ол ағынды суларды бақылау жобаларына арналған мемлекеттік қаржыны қамтамасыз ету үшін 150 миллион долларлық су ластануын қамтамасыз ету бойынша облигация шығарды және су ластану заңдарын орындау үшін штаттың Таза су комиссиясын құрды. Ол сондай-ақ бұқаралық көлік және қалалық жедел көлік құралдарына алғашқы мемлекеттік қаржы гранттарын беруге жауапты болды. Ол қала құрылысы, аймақтарға бөлу, тұрғын үй, ағынды суларды тазарту, өнеркәсіптік даму және басқа да муниципалды және өңірлік жобаларға техникалық көмек пен гранттар алу үшін жергілікті билік органдарына көмектесу үшін Қоғамдық істер департаментін құрды. 1970 жылы ол Ұлттық губернаторлар қауымдастығының төрағасы болып сайланды, ол өзінің жыл сайынғы конференциясын Озарк көлінде өткізді. 1972 жылғы Демократиялық партияның президенттік праймеризінде ол Эдмунд Маскиді президенттікке қолдады және Маски жеңіске жеткен жағдайда вице-президенттікке үміткер болуы мүмкін деп есептелді. Хернс 1976 жылы АҚШ Сенатына үміткер болды. Ол алғашқы сайлауда дауыстардың 26,9 пайызын алып екінші орынды иеленді. Жеңімпаз Джерри Литтон дауыстардың 45,4 пайызын алды, бірақ 3 тамызда алғашқы сайлау жеңісіне бара жатқанда ұшақ апатында қаза тапты. 21 тамызда Демократиялық партияның штаттық комитеті Хернсті Джим Спейнховерден 38-22 дауыспен ауыстырушы үміткер ретінде таңдады. 1978 жылы ол Миссури штатының аудиторына сәтсіз үміткер болды, бас сайлауда республикашыл Джеймс Ф. Антониоға жеңіліп, ол дауыстардың 50,8 пайызын алды. Оның әйелі, Бетти Купер Хернс 1979 жылы штат депутаты болып саяси мансабын бастады және 1988 жылға дейін қызмет етті. Ол сондай-ақ 1988 жылғы Демократиялық партияның губернаторлыққа үміткері болды. 1980 жылы Хернс Апелляциялық сот судьясы болып тағайындалды, бұл оны Миссури тарихында штат үкіметінің үш тармағының барлығында қызмет атқарған алғашқы адам етті. Алайда ол сол жылы осы лауазымға сайлануға жетпеді. 2005 жылы Уоррен мен Бетти Хернс Чарльстон Догвуд Азалия фестивалінде Эдвин П. Хаббл бастамасының медалімен марапатталды. Медаль Миссури штатының Маршфилд қаласынан келген азаматтар тобы тапсырды. Медаль Маршфилд қаласының ең жоғары наградасы болып табылады және туған жерінің құрметіне аталған. 2008 жылғы Демократиялық партияның президенттік праймеризінде Хернс Хиллари Клинтонның президенттікке үміткерлігін қолдады. 2010 жылы Хернстің Сабра Тулл Мейер салған бюсті Чарльстон, Миссуридегі Миссисипи округі сот үйінің сыртында ашылды. Кейін сол жылы ол Миссуридің танымал адамдарының залына енгізілді, оның қола бюсті штаттық капитолийде қойылды. 2016 жылдың желтоқсанында Миссури Оңтүстік Мемлекеттік Университетінің жанындағы 249 тас жолы, I 44 және 49 қиылысы мен Шығыс Зора арасында Губернатор Уоррен Э. Хернс еске алу тас жолы деп аталды.

Өлім

2009 жылғы 16 тамызда қайтыс болды. Ол 2023 жылы қайтыс болған әйелімен бірге Миссури штатының Чарльстон қаласындағы IOOF зиратында жерленген. Сонымен қатар, ол 2009 жылдың 31 желтоқсанында болған автокөлік апатында қаза тапқан қызы Линн Купер Хернспен де бірге жерленген, бұл оның әкесі қайтыс болғаннан кейін бірнеше ай өткен соң орын алды.