Кіріспе

Жапон манга суретшісі (1920–1992)

Мачико Хасегава (長谷川町子) – жапон манга суретшісі және алғашқы әйел манга суретшілерінің бірі. Ол 1946 жылы «Сазаэ-сан» комиксін жасай бастады. 1949 жылы «Асахи Шимбун» газеті арқылы ол бүкіл елге таралды және Хасегава 1974 жылдың ақпан айында зейнетке шыққанға дейін күн сайын жарияланды. Оның барлық комикстері Жапонияда жинақталған комикстер түрінде басылды. 1990 жылдардың ортасына қарай Хасегаваның мұрагерлері тек Жапонияда 60 миллионнан астам дана сатты.

Өмір және мансап

Мачико Хасегава 1920 жылдың 30 қаңтарында Сага префектурасының Таку қаласында дүниеге келген. 15 жасында әкесі қайтыс болып, отбасы Токиоға көшіп келді, онда ол карикатура салуға кірісті. Ол (サザエさん), (いじわるばあさん), (エプロンおばさん) сияқты журналдар мен газеттерде бірнеше туындыларын сәтті жариялады, сондай-ақ қысқа ғана уақытқа жарық көргендері де болды. Оның комикстері тұрақты төрт панельдік макетті алғаш рет қолданды, ол кейіннен стандартқа айналды. Хасегава ешқашан үйленбеді, үлкен әпкесі Марикомен бірге өмір сүрді. Екеуі де өнер коллекционерлері болды, ал олардың жинағы Хасегава Мачико атындағы өнер мұражайында сақталады. Екеуі «Шимайша» баспасын құрды, осы баспа арқылы оның комикстерінің 20 миллион данасы жарық көрді. Хасегава 1992 жылдың 27 мамырында 72 жасында жүрек жеткіліксіздігінен қайтыс болды. Өмірінің соңында ол көпшілік алдында және теледидарда пайда болмайтын болды, ал оның өлімі жеке жерлеуден кейін 35 күн бойы құпия сақталды, бұл оның өсиетімен сұралған болатын. Комикстің сюжеті 1955 жылы драмалық радиосериалға, ал 1969 жылы апталық анимациялық сериалға айналдырылды, ол 2024 жылға дейін көрсетілуде. Хасегава автобус компаниясының Сазаэ сан және оның кейіпкерлерін рұқсатсыз жарнамалық мақсаттарда пайдаланғаны және «Сазаэ сан Турс» деген бизнес атауын қолданғаны туралы сот ісіне қатысты. Осы істің нәтижесінде, жаңа авторлық құқық заңдары қабылданды, олар шығарған кейіпкерлерді тек олардың туған сериясында ғана емес, жеке тұлға ретінде де қорғауға мүмкіндік берді. Таңдалған комикстер «Сазаэ санның ғажайып әлемі» деген атпен ағылшын тіліне аударылды.

Марапаттар

Хасегава 1962 жылы "Сазае сан" туындысы үшін 8-ші "Бунгеишунжу" манга сыйлығын жеңіп алды. 1982 жылы ол Жапонияның "Құрмет медалімен" және "Көгілдір лентамен" марапатталған алғашқы манга суретшісі болды. Ол сондай-ақ 1988 жылы 4-ші Токио мәдени сыйлығын, 1992 жылы 10-шы Халықтың құрмет сыйлығын және 2020 жылы 24-ші Тедзука Осаму мәдени сыйлығының арнайы сыйлығын алды.