Кіріспе

Кливлендтегі аспан қырқасы, Огайо, АҚШ. Терминал мұнарасы – 52 қабаттан тұратын, Кливленд қаласының орталық бөлігіндегі Қоғамдық алаңда орналасқан танымал аспан қырқасы. 1920-1930 жылдардағы аспан қырқастар құрылысының қарқынды дамыған кезінде салынған бұл ғимарат аяқталған кезде әлемдегі екінші биік ғимарат еді. Терминал мұнарасы 1927 жылдан 1964 жылға дейін Нью-Йорк қаласынан басқа Солтүстік Америкадағы ең биік ғимарат болып келді. 1991 жылы Ки Тауэр аяқталғанға дейін Огайо штатындағы ең биік ғимарат болды және штат бойынша екінші биік ғимарат мәртебесін сақтап тұр.

Меншік

1983 жылдан бері Forest City Realty Trust компаниясына тиесілі болған мұнара 2016 жылдың 15 қыркүйегінде Кливленд қаласының K&D Group компаниясымен 38,5 миллион долларға сатып алынды. K&D ғимаратқа көп функциялы элемент қосып, төменгі, кең қабаттардың 11-ін 293 бір және екі бөлмелі пәтерге айналдырып, тұрғын үйге бейімдеді. Қаланың тарихи орталықтағы көптеген басқа ғимараттары да осы сияқты өзгерістерден өтіп жатыр. Аймақтағы пәтер үйлерінің ең ірі жеке меншік иесі және басқарушысы болып табылатын K&D мұнараның жоғарғы қабаттарын кеңселер ретінде сақтап тұрады.

Сәулет

Ван Сверенген ағайындылары 179 миллион долларға салған бұл мұнара қаланың жаңа теміржол вокзалы – Кливленд Юнион Терминалының үстінде кеңсе ғимараты ретінде салынды. Бастапқыда 14 қабатты болу жоспарланған, бірақ құрылыс 52 қабатқа дейін кеңейтіліп, 216 метр (708 фут) биіктікке жетті. Оның негізі 85 метрлік (280 фут) қазықтарға тіреледі. Graham, Anderson, Probst & White фирмасы жобалаған мұнара, McKim, Mead және White фирмаларының салып біткен Нью-Йорк қаласының Beaux Arts стиліндегі муниципалды ғимаратына ұқсас етілді. Терминал мұнарасы 1927 жылы аяқталды және 1928 жылы арендаторларға ашылды, алайда Юнион Терминалы кешені 1930 жылға дейін толыққанды пайдалануға берілмеді. 1953 жылы Мәскеудегі Мәскеу мемлекеттік университетінің бас ғимараты салынып біткенге дейін ол Нью-Йорктан тыс әлемдегі ең биік ғимарат болып сақталды. Бостон қаласындағы Пруденциал орталығы 1964 жылы аяқталғанға дейін Солтүстік Америкада Нью-Йорктен тыс ең биік ғимарат осы мұнара болды. 1960 жылдардың соңынан 1980 жылдарға дейін WCLV FM радиостанциясы (Кливлендтің көркем өнер станциясы) 15-ші қабатта студияларын орналастырды. Трансляциялық құрал 43-ші қабатта орналасқан, ал трансляция желісі ғимараттың сыртынан өтіп, ғимараттың үстіндегі мачтаға орнатылған антенна жиынтығына дейін жеткен. Шағын күмбезде, техникалық жағынан алғанда 52-ші қабатта, антенналық жылытқыштар мен кішкентай телефон орналасқан. WHK радиостанциясы 1420 кГц жиілігіндегі сигналының таралу аймағын кеңейту үшін ғимаратқа антенналар орналастырды. 1980 жылдары құрылыс компаниялары BP ғимаратын Terminal Tower-ден биік салуға рұқсат алуға тырысты, бірақ қала әкімдігі оларды жобаны кішірейтинге мәжбүр етті. Terminal Tower 1991 жылы Society Center (қазіргі Key Tower) аяқталғанға дейін Огайо штатындағы ең биік ғимарат болып сақталды.

Бақылау палубасы

Ашық күндері көрермендер көру алаңынан Кливленд қаласының орталығына дейін 48 шақырымды көре алады. 1976 жылы қарулы адаммен болған оқиғадан кейін, еденге тікелей кіру мүмкіндігі алынып тасталды. Чесси ғимараттан кеткеннен кейін бақылау алаңы қайта ашылды. 2001 жылдың 11 қыркүйегіндегі шабуылдардан кейін бақылау алаңы тағы да жұрттан жабылды. 2007 жылы Forest City компаниясына палубаны қайта ашу туралы ұсыныс енгізілді. Ұсынысқа палубаны жаңарту және келушілерді тікелей алып келетін жылдам лифт орнату кірді. Бұл жұмыс жоғарғы қабаттар жөнделгеннен және құрылыс қаңқасы алынғаннан кейін жасалатын болды. 2010 жылы Forest City Enterprises кешеннің лифтілерін, жоғарғы қабаттарын және мұнарасын жаңартты. Бақылау палубасы 2010 жылдың 10 шілдесінде шектеулі мерзімге қайта ашылды, сонымен қатар, оған қоғамның қолжеткізуін кеңейту жоспарланды. Көру алаңына бару үшін келушілер лифтпен 32-ші қабатқа көтеріліп, содан кейін тағы бір лифтпен 42-ші қабатқа ауысады. Алғашқы жабылудан бұрын, палуба тек демалыс күндері ғана ашылатын, бұл 32-ші қабатта орналасқан заң фирмасының жұмысына кедері келтірмеу үшін жасалған.

Сыртқы жарықтандыру

Терминал мұнарасы 1930 жылы ашылған кезде жарықтандырылды. Мұнараның үстіндегі строб жарығы 360 градусқа айналды. Ол Кливленд портындағы кемелерге және Кливленд Хопкинс халықаралық әуежайына қонды. Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда, мұнараның сыртқы жарықтары қауіпсіздік шаралары ретінде өшірілді. Олар 1974 жылдың 22 қыркүйегінде ғана қайтадан іске қосылды. Олар жыл сайынғы Кливлендтің Ұлы Кливленд Біріккен ұлыттық науқанының (Біріккен жолдың алдағысы) басталған күні қайтадан жағылды. Бұл ғимараттың 44-ші, 48-ші және 52-ші қабаттарына жарық орнатылды. 1960 жылдары строб жарығы тоқтатылып, оның орнына әдеттегі ұшақтарға ескерту шамдары орнатылды. Мұнара 2003 жылғы тоқ кесілу кезінде бір рет ғана қараңғыланды. Бүгінде мұнараның сыртқы жарықтарына 508 LED диоды орнатылған, оларды әр түрлі түстерге, мысалы, Рождество мезгілінде қызыл және жасыл, ал түрлі федералды мерекелерде қызыл, ақ және көк түстерге баптауға болады. Көптеген Кливленд әлеуметтік және медициналық ұйымдары өздерінің мақсаттары үшін Терминал мұнарасын жарықтандырады. Ақпан айында Терминал мұнарасы Американдық жүрек қауымдастығының «Қызыл жүрек» науқаны үшін қызыл түске, ал қазан айында сүт безі ісігі туралы хабардар ету айы үшін – қызғылт түске боялады. Кливлендтің кейбір этникалық топтары Терминал мұнарасын дәстүрлі түстермен жарықтандырады, мысалы, Сент-Патрик күні жасыл түспен. Польша Конституциясы күні, әдетте 3 мамыр күні, Кливлендтің Pol Am қауымы мұнараны ақ және қызыл түстермен (Польша туының түстері) жарықтандырады, ал Колумб күні үшін мұнара қызыл, жасыл және ақ түске (Италия туының түстері) боялады. Терминал мұнарасы сонымен қатар қаладағы түрлі спорт командаларының түстерін көрсетеді, мысалы, Кливленд Гвардианс үшін қызыл, ақ және көк, Кливленд Браунс үшін қызғылт сары және қоңыр, Кливленд Кавальерс үшін шарап және алтын түстері. 2014 жылғы Гей-ойындар кезінде мұнара жаңбырлы бояумен (гей-флагты бейнелейтін) жарықтандырылды. 2015 жылдың қаңтар айында Терминал мұнарасы Кливлендтің үлкен OSU жанкүйерлері мен түлектерінің көптігі болғандықтан, футбол командасының Ұлттық чемпионат кезінде Огайо штатының Букиз командасын қолдап, қызыл және сұр түсте жарықтандырылды. Терминал мұнарасы 2020 жылы Куяхога қауымдастық колледжінің түлектерінің құрметіне 15 мамыр, жұма күні көк түсті жарықпен жарықтандырылды. Мұнара 2022 жылы Ресейдің Украинаға шабуыл жасауы кезінде Украинаны қолдауға көк және сары түстермен жарықтандырылды.