Кіріспе

Жапондық бизнесмен (1930–2011)

Норио Ога (大賀 典雄), сондай-ақ Норио Ога деп те жазылады (29 қаңтар 1930 – 23 сәуір 2011), Sony Corporation компаниясының бұрынғы президенті және төрағасы, коммерциялық тұрғыдан пайдалы аудио формат ретінде компакт-дискіні дамытуға үлкен үлес қосты.

Ерте мансап

Ога Шизуока префектурасының Нумадзу қаласында дүниеге келген. Бала кезінде туберкулезбен ауырып, ұзақ уақыт төсекте жатты, сол кезде танысы оған физика және музыканы үйретті. Жас шағында Ога кәсіби опера әншісі болуға ниеттенді және беделді Токио ұлттық көркем өнер және музыка университетінде оқып, 1953 жылы бітірді. Оның Sony компаниясымен байланысы Токио Цушин Когё КК (Тотсуко деп те белгілі, кейіннен Sony болып өзгерді) компаниясына олардың магнитофонының көптеген кемшіліктері туралы өткір сын хат жазғанда басталды, бұл Масару Ибука, Акио Морита және басқа Totsuko басшыларының назарына ілікті. Музыка мен технология туралы терең білімі болғандықтан, компания оны жарты күндік кеңесші ретінде жұмысқа алды. Ога Мюнхен мен Берлинде музыкалық білімін жетілдірді, онда дирижер Герберт фон Караянмен достық қарым-қатынас орнатты. Оганың дыбыс және электротехника саласындағы білімі Sony үшін құнды болды, нәтижесінде ол 1964 жылы 34 жасында Sony атқарушы директоры, ал 1970 жылы CBS/Sony Records Inc. (қазіргі Sony Music Entertainment Japan) президенті болып тағайындалды. Осындай жас тағайындамалар жапон компаниясының тарихында бұрын-соңды болған емес.

Кейінгі мансап

1982 жылы ол Sony компаниясының президенті, ал 1989 жылы – бас директоры болды. Сол жылы ол Coca-Cola компаниясынан Columbia Pictures Entertainment (қазіргі Sony Pictures Entertainment) компаниясын 3,4 миллиард долларға сатып алды. Бір жыл бұрын Sony, Columbia Broadcasting System компаниясынан CBS Records Group (қазіргі Sony Music Entertainment) компаниясын сатып алған. Ога 1993 жылы Sony Computer Entertainment (қазіргі Sony Interactive Entertainment) құруда да маңызды рөл атқарды. Ол Кен Кутарагиге PlayStation-ды Sony-ға тиесілі консоль ретінде дамытуға қолдау көрсетті. 1994 жылы Ога Sony компаниясының негізін қалаушыларының бірі Акио Моританың орнына төраға болды. Келесі жылы ол компанияның келесі президенті ретінде Нобуюки Идейді таңдады, бұл шешімді кейіннен жазушы Джон Нейтанға айтқанда, компаниядағы жүз адамның тоқсан тоғызы қорқынышпен қабылдады, содан кейін компанияда кең ауқымды қайта ұйымдастыру болды. Идей 1998 жылы Огамен бірге бас директор, ал 1999 жылы жалғыз бас директор атанды. 2000 жылы Ога жартылай зейнеткерлікке шығып, басқарма төрағасы қалды, ал Идей атқарушы төраға болды. 2001 жылдың 7 қарашасында Ога Пекинде өткен төртінші Пекин музыка фестивалінің жабылу концертінде оркестрді дирижерлік етіп жатқанда миға қан құйылып, сахнада құлдырап қалды. Үш айлық комадан кейін ол сөйлеу және қимыл-қозғалыс қабілетін қайта алды. 2003 жылы 73 жасқа толғанда Ога басқармадан кетіп, құрметті төраға атанды. Ол Токио филармониялық оркестрінің төрағасы болды. 2011 жылдың 23 сәуірінде Токиодағы ауруханада көптеген органдарының жұмысы тоқтағаннан қайтыс болды. Ол 81 жаста еді.

Марапаттар

Оның халықаралық деңгейдегі танылуына 1988 жылы Жапонияның Көк лентасы бар Құрмет медалі, 2001 жылы "Киелі қазына" орденінің Ұлы кордоны және Францияның "Құрмет легионы" кірді.