Кіріспе

Морис Хьюберт Станс (22 наурыз 1908 – 14 сәуір 1998) – американдық бухгалтер, мемлекеттік қызметкер және саяси ұйымдастырушы. 1969 жылдан 1972 жылға дейін АҚШ-тың 19-шы сауда министрі қызметін атқарды. Ол Ричард Никсонды қайта сайлау үшін жұмыс істеген Президентті қайта сайлау комитетінің қаржы төрағасы болды. Уотергейт жанжалына қатысты тергеу кезінде анықталған Федералдық сайлау науқаны заңының техникалық бұзушылықтары үшін бес айыпталу бойынша өзін кінәлі деп таныды.

Ерте өмір және білім

Станс 1908 жылғы 22 наурызда Миннесота штатының Шакопи қаласында Джеймс Хьюберт Станс пен Матильда Станстың (қыз есімі Ниссен) ұлы болып дүниеге келді. Оның әкесі 1880 жылы АҚШ-қа көшіп келген бельгиялық Ян Хендрик Стэнс пен Мария Катарина Крийнстің жалғыз баласы еді. Станс 1925 жылы Шакопи орта мектебін бітірді. Чикагоға жұмыс іздеп, досы Отто Ф. Шульцбен бірге барғанға дейін ол жергілікті құю зауытында жұмыс істеді. Сол жылы ол Чикагодағы импорттаушы фирмада стенограф және бухгалтер болып жұмыс істей бастады, сонымен қатар түнгі сабақтарға қатысты. 1928 жылы ол Чикагодағы Александр Грант және Компания фирмасына, сертификатталған бухгалтерлерге қосылды, және фирманың Нью-Йорк кеңсесінде жұмыс істеп жүріп Колумбия университетінде жартылай оқуын жалғастырды.

Эйзенхауэр мен Никсонның мемлекеттік қызметшісі

Кейін ол 1955 жылдан 1957 жылға дейін Дуайт Эйзенхауэр әкімшілігінде АҚШ пошта басшысының орынбасары қызметін атқарды. 1957 жылдан 1958 жылға дейін Бюджет бюросының директорының орынбасары, ал 1958 жылдан 1961 жылға дейін Бюджет бюросының директоры болды, бәрі Эйзенхауэр басшылығымен. Ол 1969 жылдан 1972 жылға дейін Никсон әкімшілігіне сауда хатшысы ретінде қосылды. 1961 жылы Стэнс Африка жабайы табиғатын қорғау қорының негізін қалаушылардың бірі болды.

Уотергейт

1972 жылдың ақпан айының ортасында Станс сауда министрі қызметінен кетіп, Ричард Никсонды қайта сайлау комитетінің (CRP) төрағасы болды. Ол науқан үшін жинаған ақшалар Уотергейт іс-қимылының бірқатар заңсыз әрекеттерін қаржыландыруға қолданылды. Станс ақшаның не үшін жұмсалғанын білмейтінін, тек оны жұмсауға рұқсат берілгенін мәлімдеді. 1975 жылдың 12 наурызында Стэнс Федералдық сайлау науқаны заңының үш бабын бұзғаны және заңсыз сайлау үгітіне қаржылай көмек көрсеткені үшін өзін кінәлі деп таныды. Оған 5000 доллар айып салынды. Оның кінәлі танылуы Г. Гордон Лиддиге науқан қаражатын дұрыс емес берумен байланысты болды, бірақ Стэнс өзінің кінәсі сонда ғана шектелгенін және Лиддидің ақшаны Уотергейт бұзушылығына айналған жоспарларын білмейтінін айтты. Кейін ол "Әділеттің қорқынышы: Уотергейт оқиғасының жасырын жағы" атты кітап жазды, онда ол Уотергейт оқиғасының өзінің көзқарасын баяндады. Станс сондай-ақ "Президенттердің адамы: Эйзенхауэр мен Никсонмен өткен жиырма жыл" атты кітап жазды, онда ол екі президент әкімшілігінде қызмет еткен кезеңі туралы айтты.

Жеке өмір

Станс 1998 жылдың 14 сәуірінде 90 жасында Калифорния штатының Пасадена қаласындағы Хантингтон мемориалдық ауруханасында жүрек жеткіліксіздігінен туындаған асқынулар салдарынан қайтыс болды.