Бутанның Лхунтсе ауданы: мәдениет, экономика және дәстүрлер
Lhuntse District
Лхунтсе – Бутанның солтүстік-шығыс аймағындағы аудан. Аз дамыған, инфрақұрылымы нашар, жолдары аз, газ станциясы 2005 ж. ашылды. Ауыл шаруашылығы қиын.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бутанның Лхуенце ауданы (дзонгкха: ལྷུན་རྩེ་རྫོང་ཁག་; Wylie: Lhuen rtse rdzong khag; бұрын "Lhuntshi", және ресми түрде Лхуенце деп жазылады) – Бутанды құрайтын 20 дзонгхагтың (ауданның) бірі. Онда 2506 шаңырау бар. Солтүстік-шығыста орналасқан Лхуенце – Бутанның ең кем дамыған дзонгхагтарының бірі. Мұнда жолдар аз, алғашқы жанармай құю станциясы 2005 жылдың қыркүйегінде ашылды, электр энергиясы жеткілікті түрде таралмаған, сонымен қатар қиын жер бедері әлеуметтік көмекті таратуды қиындатады. Қолайлы климатына қарамастан, шаруашылық инфрақұрылымның жетіспеуінен шектеледі.
District of Bhutan
Lhuentse District (Dzongkha: ལྷུན་རྩེ་རྫོང་ཁག་; Wylie: Lhuen rtse rdzong khag; previously "Lhuntshi", and officially spelled Lhuentse ) is one of the 20 dzongkhag (districts) comprising Bhutan. It consists of 2506 households. Located in the northeast, Lhuentse is one of the least developed dzhongkhags of Bhutan. There are few roads, the first gas station was opened in September 2005, electricity is not well distributed, and the difficult terrain makes distribution of social welfare problematic. Despite its favorable climate, farming is hindered by the lack of infrastructure.
Мәдениет
Лхуенце мәдени тұрғыдан шығыс Бутанның бір бөлігі болып табылады. Оның тұрғындарының тілі мен өмір салты батыс Нгалоп мәдениетінен ерекшеленеді. Бұл аймақ тоқыма өнімдерін өндірумен және Бутан королінің әулетінің бастау отаны ретінде әйгілі. Сингье Дзонг, Сангвай Драдук, Ринчен Бумпа, Такила, Ямалунг, Раваби Лхаканг, Кампалунг/Ней Цачу және Фунингла сияқты ішкі туризмге арналған танымал орындар да осы жерде орналасқан.
Lhuentse is culturally part of eastern Bhutan. The languages and lifestyle of its inhabitants may be contrasted against the dominant western Ngalop culture. This region is renowned as a textiles producing region and as the ancestral homeland of the Bhutanese royal family. It is also well known for the domestic tourism spots such as Singye Dzong, Sangwai Draduk, Rinchen Bumpa, Takila, Yamalung, Rawabee Lhakhang, Kampalung/Ney Tshachu and Phuningla.
Алкоголь
Шығыс Бутан мәдениеті Бутанның басқа аймақтарына қарағанда алкогольді көп тұтынуымен ерекшеленеді. Бутанның дәстүрлі спирті – ара, көбінесе күріш немесе жүгеріден ашыту немесе дистилляциялау арқылы жасалады. Оны заңды түрде жеке тұтыну үшін ғана өндіруге болады. Ара өндірісінің әдісі мен сапасы реттелмеген. Бутан елінде оның сатылуына тыйым салынған және қатаң бақылау жүргізілуде. Бірақ ара жүгеріден басқа да өнімдерге қарағанда көбірек пайда әкелетіндіктен, көптеген бутандық шаруалар заңдық реформа талабын қойып отыр. Ал Бутан үкіметі салық салу және реттеу арқылы алкогольді шамадан тыс тұтынуды, зиянды әдеттерді және оларға байланысты ауруларды болдырмауға тырысуда. Лхуенце ауданында ара өндірісі мен тұтынуын азайту бойынша үкіметтің күш-жігерінен кейін, 2011 жылы жергілікті тұрғындар шығыс Бутанға тән, көп мөлшерде ішімдік ішу дәстүрін тоқтату қажеттігін мойындады. Үкімет стратегиясы – ара өндірісі мен тұтынуын біртіндеп азайту, содан кейін толығымен жою. Алкоголизм және ара өндірісі Бутанның саяси талқылауларындағы маңызды тақырыптардың бірі болды, әсіресе жергілікті деңгейде. Дегенмен, ара діни және емдік мақсаттарда қолданылады. 2011 жылы үкімет Алкогольді Бақылау Ережесін қабылдады, ол алкогольге бұрынғыдан үш есе көп салық салды. Осының нәтижесінде алкоголь сатылымы төмендеп, бағасы өсті.
Eastern Bhutanese culture is distinctive in its high alcohol consumption in relation to other parts of Bhutan. Ara, the traditional alcohol of Bhutan, is most often home made from rice or maize, either fermented or distilled. It may only be legally produced and consumed privately. Ara production is unregulated in method and quality. Its sale has been prohibited in Bhutan and enforced since a severe crackdown. However, because ara returns far more profit than other forms of maize, many Bhutanese farmers have pressed for legal reform. The Bhutanese government, meanwhile, is intent on discouraging excessive alcohol consumption, abuse, and associated diseases through taxation and regulation. Through government efforts to reduce ara production and consumption in Lhuentse District, locals conceded in 2011 that something should be done to curb the distinctly eastern Bhutanese tradition of heavy drinking. The government's strategy is to reduce ara production and consumption gradually until it is eliminated. Alcoholism and ara production have been notable topics of political discussion Bhutan, especially at the local level. Ara, however, is culturally relevant for its religious and medicinal uses. In 2011, the government passed its Alcohol Control Regulation, which imposed up to three times the previous taxes on alcohol. As a result, alcohol sales have dropped and prices have risen.
Тілдер
Лхуенцте әртүрлі тілдер тобының отаны. Шығысында шығыс бодиш тіліне жататын дзала тілінде сөйлейді. Лхуенцтедің оңтүстігінде дзонкха тілімен туыс чокангакаха тілінде сөйлейді. Ауданның солтүстік және батыс бөліктері Курто аймағы деп белгілі, ондағы тұрғындар шығыс бодиш тіліндегі Куртоп тілінде сөйлейді.
Lhuentse is home to a variety of language groups. In the east, Dzala an East Bodish language, is spoken. In southern Lhuentse, Chocangacakha, a sister language to Dzongkha, is spoken. The northern and western parts of the district are known as the Kurtö region, where inhabitants speak the East Bodish Kurtöp language.
География
Лхуенце ауданының көп бөлігі Бутанның қоршаған ортаны қорғау аймақтарының құрамына кіреді. Ауданның солтүстігінде Вангчук жүз жылдық паркінің (Гангзур, Хома және Куртоед гевогтары), оңтүстігінде Трумшингла ұлттық паркі (Гангзур, Джарей және Мецхо гевогтары), ал шығысында Бумделинг жабайы табиғат қорығы (Хома және Минжай гевогтары) орналасқан. Бұл үш парк ауданның орталық және оңтүстік аймақтарымен байланысты биологиялық дәліздер арқылы қосылған.
Most of Lhuentse District is part of the environmentally protected areas of Bhutan. The district contains parts of Wangchuck Centennial Park in the north (the gewogs of Gangzur, Khoma and Kurtoed), Thrumshingla National Park in the south (the gewogs of Gangzur, Jarey and Metsho), and Bumdeling Wildlife Sanctuary in the east (the gewogs of Khoma and Minjay). These three parks are connected by biological corridors that crisscross the central and southern regions of the district.