Кіріспе

1934 жылы В. С. Ван Дайк түсірген фильм. Фильмнің сценарийін Альберт Хакетт пен Франсис Гудрих жазған, олар шаңырағы бірге құрылған жұбайлар. 1934 жылы фильм «Үздік фильм» сыйлығына ие болу үшін ұсынылған. Атағымен белгілі «Жұқа адам» – Ник Чарльз емес, Чарльз бастапқыда табуға шақырылған адам – Клайд Уайнант (фильмнің ортасында Чарльз Уайнантты «ақ шашы бар жұқа адам» деп сипаттайды). Көптеген көрермендер «Жұқа адам» деген лақаптың Ник Чарльзге қатысты деп ойлады, және кейіннен ол Чарльз туралы сияқты, жалғастырылған фильмдердің атауларында қолданылды. Одан кейін бес жалғасы түсірілді.

Сюжет

Дороти Уайнент әкесі Клайдпен алдағы үйлену тойын талқылайды. Ол күйеуінің отбасы туралы барлығын білгеніне қарамастан, оған үйленгісі келетініне таңғалады. Кейін әкесі қызының үйлену тойына сыйлық ретінде арналған 50 мың долларлық облигациялардың жоғалып кеткенін біледі. Олар сақталған сейфтің құпия кодын тек оның хатшысы Джулия ғана біледі. Ол Джулиядан жоғалған облигациялар туралы сұрағанда, ол оларды сатқанын және тек 25 мың доллары қалғанын мойындайды. Әкесі қалған 25 мың долларды әкелмесе полицияға шақырамын деп қорқытады. Ник Чарльз – зейнеткер детектив, ол бір кезде Клайдқа қызмет көрсеткен. Ник пен оның бай әйелі Нора Сан-Францискода тұрады, бірақ Рождество қарсаңында Нью-Йоркке келеді және Норманди қонақүйіндегі люкс сарайындай сәнді пәтерде орналасады. Нью-Йоркте Ник Доротидің өтінішімен қайта жұмысқа кіріседі, өйткені оның әкесі, фильм атауындағы «Жұқа адам», қызының үйлену тойынан бұрын үйге оралуға уәде беріп, құпия сапарға кеткен еді, бірақ ол күтпеген жерден жоғалып кетті. Ол Никті іске араласуға көндіреді, ал оған әлеуметтік өмірге құштар әйелі Нора да көмектеседі. Жоғалған адам туралы мәлімдеме тез арада кісі өлтіруге айналады, өйткені Клайдтың бұрынғы хатшысы және сүйіктісі Джулия Вольф өлтірілген күйде табылады және дәлелдер Клайдты басты күдікті деп көрсетеді. Дороти әкесінің кінәлі екеніне сенгісі келмейді. Ник пен полиция лейтенанты Гилд лейтенанттың көбінесе ақпарат алатын Нунхаймға барады. Одан мәлімет сұрағаннан кейін Нунхайм сәтке шығып кетеді, бірақ өрттен төмен қашып кетеді. Ол әлі танылмаған кісі өлтірушімен (беті көрсетілмеген адаммен) кездесуді ұйымдастырып, одан 5000 доллар алуды жоспарлайды. Бірақ Нунхайм келгенде, оған дереу төрт рет оқ атылып, қаза табады. Бір сезіміне сеніп, Ник түнгі уақытта Уайненттің жабық дүкеніне барып, еден астында көмілген, толық киінген қаңқаны табады. Қараңғы дүкенде Уайненттің бухгалтері Таннер кенеттен пайда болады. Содан кейін полиция – Ник дене табылып, шақырғаннан кейін – Уайнент Джулияны және енді табылған денеге де кінәлі деп шешеді. Олар сүйектердің «Жұқа адамның» бұрынғы жауы болған «Семіз адамға» тиесілі екенін болжайды, өйткені үлкен киімдерінде «R» әрпі бар белбеу тілмесі (атақты тұлғаның тегі «Роузбрин») бар. Бірақ Ник істің шешімін табуға жақын және барлық күдіктілерді сәнді кешкі асқа шақырады. Сол жерде, жоспарланғандай, кісі өлтіруші әшкереленеді. Ник, медициналық сарапшымен бірге жерленген денені рентгенге түсіргенде, киімдердің дене тілінің нағыз есімін жасыру үшін кигізілгенін болжайды, өйткені рентген сәулесі бір аяқта, бәлкім, ескі соғыс жарақатынан қалған, дәл сол жарақатты «Жұқа адамда» болғанын көрсетті: жоғалған Уайнент. Ник кінәлі адам Клайдтың ақша жымсағанын білгеннен кейін оны өлтіргенін, содан кейін Клайдтың өлімі туралы білген серіктесі Джулия Вольфты өлтіргенін және содан кейін Джулияның өлімін көрген және оны шантажлаған Нунхаймды өлтіргенін анықтайды. Ник кешкі асқа жиналған қонақтарға теориясын толық айтады. Клайдтың адвокаты Герберт МакКоули қорқып, Никке оқ атуға тырысады. Ник оны ұрып, МакКоулиді кісі өлтіруші деп жариялайды. Соңында Ник пен Нора, Дороти мен оның жаңа күйеуі Томми Калифорнияға сәнді пойызбен қайтып, қуанышпен тойлайды. Төменгі төсектегі Нора Астамен бірге ұйықтағысы келеді, бірақ Ник Астаны жоғарғы төсекке лақтырып, өзі Нораның жанына жатады. Аста оларға қарап, тығылып, көзін жабады.

Сценарий

Фильм 1934 жылғы қаңтарда жарық көрген Дашилл Хамметтің осы аттас романы негізінде түсірілген. Хамметтің романы Монтана штатының Бютте қаласында кәсіподақтарды таратумен айналысқан Пинкертон детективі ретіндегі тәжірибесіне сіңірген. Хаммет Ник пен Нораның әзіл-қалжыңдарын драматург Лилиан Хеллменмен арадағы адыра-төңкерілі қарым-қатынасына негізделген етіп берді. MGM Хамметке романның экрандық құқықтары үшін 21 000 доллар төлеген. Сценарийді үш жылдан бері үйленген Альберт Хакетт пен Фрэнсис Гудрих жазды. Режиссер В. С. Ван Дайк оларға Хамметтің шығармаларын тек қана негіз ретінде пайдалануға және Ник пен Нораның өткір әңгімелеріне көбірек назар аударуға кеңес берді.

Кастинг

Ван Дайк MGM басшыларын Пауэлл мен Лойға басты рөлдерді ойнауға көндірді, тіпті Пауэлл Ник Чарльз рөліне тым егде және консервативті, ал Лой экзотикалық femme fatale рөлдеріне тым үйреніп қалған деген алаңдаушылықтар болғанына қарамастан. Скиппи Ник пен Нораның иті Аста рөлін ойнады. Кейіннен Скиппи екі классикалық комедияда – «The Awful Truth» (1937) және «Bringing Up Baby» (1938) фильмдерінде түсті.

Марапаттар

Наградалар санаты Тұңғыш үміткер(лер) Нәтижесі Академия сыйлығы Үздік фильм Хант Стромберг Үздік режиссер В. С. Ван Дайк Үздік актер Уильям Пауэлл Альберт Хакетт және Фрэнсис Гудрич

Кассалық жинақ

«Жұқа адам» киносы жалпы театрларда $1,423,000 табыс әкелді, оның $818,000 АҚШ және Канададан, ал $605,000 басқа елдерден түсті, нәтижесінде $729,000 пайдаға ие болды.

Үй медиасы

VHS және DVD форматында ұзақ уақыттан бері қолжетімді болған «The Thin Man» фильмі 2019 жылдың 30 шілдесінде Warner Archive Collection арқылы Blu-ray Disc форматында жарық көрді. 1080p жоғары ажыратымды нұсқасы фильмнің ең жақсы сақталған түпнұсқа элементтерінің жаңа көшірмелері негізінде жасалған 4K қалпына келтіруден құрастырылды, сондай-ақ бұрынғы үй медиасында байқалған көптеген кемшіліктер цифрлық түрде түзетілді. Blu-ray.com сайты фильмнің «көрінісі керемет, және шынайы 4K нұсқасы болмаса, үйге арналған видеожазбалардың арасында одан жақсысы болмайды» деп хабарлады. Қосымша материалдарға кинотрейлер, 1936 жылғы Lux Radio Theatre хабарламасы және 1958 жылғы NBC телесериалының екінші маусымының тұсаукесері кіреді.

Танымал мәдениетте

Телесериал "Жұқа адам" 1957 жылдан 1959 жылға дейін Питер Лоуфорд пен Филис Кирк бас рөлдерде ойнап, көрсетілді. 1976 жылғы комедиялық пародиалық фильм "Өліммен өлтіру" ("Murder by Death") Ник пен Нора Чарльз кейіпкерлерін Дэвид Нивен мен Мэгги Смит ойнаған Дик пен Дора Чарльстон ретінде бейнеледі. 2005 жылғы "Hoodwinked!" анимациялық фильмінде Дэвид Огден Стайерс дауыстаған бақа детектив Ники Флипперс кейіпкері Ник Чарльзға негізделген. Рейчел Кохн мен Дэвид Левитан 2008 жылғы "Нек пен Нораның шексіз плейлісі" фильміндегі басты кейіпкерлерін "Жұқа адам" кейіпкерлеріне құрмет көрсету мақсатында атады. 2022 жылы жарық көрген Мэри Робинет Ковалдың "The Spare Man" ғылыми-фантастикалық романы – Ник пен Нора кейіпкерлерінің ғылыми-фантастикалық нұсқасы, бірақ оқиғасы ғарышта өтеді.