Кіріспе
Сату үшін дереу берілетін бонус
"Спайф" немесе "шпив" – сату үшін дереу төленетін бонус сленгі. Әдетте, спайфтар өндіруші немесе жұмыс беруші тарапынан белгілі бір өнімді сатқан үшін сатушыға тікелей төленеді. Кейде ол SPIF немесе SPIFF деп белгіленеді, бұл акроним, әріптерге сәйкес ойлап табылған сөздерден құралған, бірақ олар оның бастапқы мағынасы емес (төменде қараңыз).
Шығу тегі
Шпиф туралы алғашқы сілтеме 1859 жылғы сленг сөздігінде кездеседі; "Ескі немесе сатылымға жарамсыз тауарларды сатқанда мата сатушылардың жас жігіттеріне төлейтін сыйақы." 1890 жылы Pall Mall Gazette газетінде Лондон дүкендеріндегі сауда тәжірибелері туралы мақалада бұл термин қолданылады: әдетте "спиф" жүйесі қабылданады, спифтер – соңғы сәндік емес, белгілі бір тауарларға қосымша төлем, олар баға таңбасына ерекше белгімен белгіленеді. Бұл белгілер сатушыға жақсы таныс, ал көз жасымен байқалмайтын құпия белгі, неліктен мүлдем қолайсыз зат шаршаған клиентке "тап дұрыс нәрсе" ретінде ұсынылатынын түсіндіреді. Оксфорд ағылшын тілінің сөздігі (нақты сөздің бұрмалануынан басқа) бұл сөздің сол кезеңде әдемі киінетін адамды немесе сәнді киінген біреуді білдіру үшін қолданылуымен байланысты болуы мүмкін деп санайды (содан "сәндеу" және бір орынның немесе адамның сыртқы түрін жақсарту үшін "сәндеу"), бірақ ешкім бұл сөздің алғашқы пайда болуын, неге әсер еткенін, немесе оның бастапқы қайдан шыққандығын анықтап шығара алмады.
a "spiff" system is usually adopted, spiffs being premiums placed on certain articles, not of the last fashion, indicated by a marvelous hieroglyphic put on the price ticket. These marks are well known by the assistant, and the almost invisible mystic sign explains why an article, wholly unsuitable, is foisted on the jaded customer as "just the thing." The Oxford English Dictionary suggests that (apart from a corruption of specific) it could be connected with the use of the word in that period to mean a dandy or somebody smartly dressed (hence spiffy, and to spiff up to improve the appearance of a place or a person), but nobody seems to have been able to disentangle the threads of which came first, or what influenced what, or where the word originally came from.
Практика
1936 жылы Рекс Стоут бұл сөзді Неро Вулфтың "Қызыл қорап" жұмбағының үшінші тарауында қолданды: "Ол тоқтады, Вулфтан маған, содан маған қайта күлімдеп, үлкен сыйлықпен ескі тауарды сатуға тырысқан дүкеншіге ұқсады". 1947 жылы хабарланғандай, электр тауарларын өте көп сатқан қызметкерлерге сыйлықтар берілді. 2019 жылы Dell EMC SPIF (Sales Performance Incentive Fund) терминін бәсекелестерге кетіп бара жатқан бизнесті бағыттап, жасалған бағдарламаларды білдіру үшін қолданады.