Хронолиттер: Болашақтың монументтері

Кіріспе

2001 жылы Роберт Чарльз Уилсонның "Хронолиттер" романы – америкалық-канад жазушысы Роберт Чарльз Уилсонның 2001 жылғы ғылыми фантастикалық туындысы. Ол 2002 жылы "Хьюго" сыйлығының "Ең үздік роман" номинациясына іліккен және 2002 жылы "Джон У. Кэмпбелл" мемориалдық сыйлығының "Ең үздік ғылыми фантастикалық роман" аталымын бөлісіп алды.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Бағдарламалық жасақтаманы жобалайтын Скот Уорден соңғы келісімшарты аяқталғаннан кейін, XXI ғасырдың басында Таиландта отбасымен бірге тұрады. Ол және оның досы Хитч Пейли джунглиде ештен келген орасан зор монолитті тапқандардың біріншілері болады. Жақыннан зерделегенде, ол құпия, бұзылмайтын материалдан жасалған ескерткіш екені анықталады. Онда "Куин" есімді біреудің әскери жеңісін еске түсіретін жазу бар, ол, болжам бойынша, Азиялық әскербасшы. Келесі жиырма жылда Куинге арналған ескерткіштер көбейеді – алдымен Азияда, содан кейін әлемнің көп бөлігінде. Куинді қолдайтын және оған қарсы шығатын саяси қозғалыстар пайда болып, экономикалық қиындықтарға, өлімге сенетін секталарға және ашық соғысқа әкеледі. Скот бұрынғы ұстазы және кеңесшісі Сью Чопрамен байланысады, ол хронолиттерді зерттеу және олардың пайда болуын болжау үшін ғалымдардан команда құраған. Сьюдің командасымен бірге Скот Иерусалимде пайда болған жаңа хронолиттің куәсі болады. Оның қызы Кейтлин гистерияға ұшырап, Куинді қолдайтын жастар сектасына қосылады; оны іздеу кезінде Скот жалғыз ана Ешлимен танысады, оның ұлы Адам Миллс та сол сектаға қосылған. Бұл Скот пен оның серіктерін Мексикада тағы бір хронолиттің пайда болуына куә болуға жетелейді, онда Адам көз жұмады. Скот Сьюмен жұмысын тастап, Ешлиге үйленеді, қалыпты өмір сүруге тырысады. Сью Чопра Куиннің хронолиттерді қорқыныш пен үмітсіздік сезімін ояту үшін жасағанына сенді, осылайша болашақ жеңістерге қолдау табу арқылы оларды алдын ала дайындады. Куиннің күшейіп бара жатқан ықпалына қарсы тұру үшін ол Адамның тірі екенін және Куинге табынушылардың тобын басқарып жүргенін білгенде, Скотты қайта жұмысына шақырып, АҚШ-та пайда болатын алғашқы хронолитті жою жоспарын жасауға көмектеседі. Хронолит пайда болады, бірақ көп ұзамай өзін-өзі жояды, көрінеу, технологияның шегінен асып кеткен жасаушының саботажы салдарынан. Адам Миллс басқаратын радикалды топтар олардың базасына шабуыл жасап, Чопраны тұтқынға алады және Скоттың отбасына қауіп төндіреді. Өзін тұтқынға алуға рұқсат бермес бұрын, Сью Скотқа құпияны тапсырады: ол осы хронолитті саботаждау үшін тұтқынға алынуының тағдыры екеніне сенді. Осыдан кейін жиырма жылдық соғыс басталады. Физикалық Куин есімді ешкім соғысқа қатыспаған топтарға жетекшілік жасамаса да, Скот Адамның ортаңғы есімінің Куин екенін біледі, бұл оның нағыз Куинге ең жақын екенін көрсетеді. Скот Куиндік қозғалыстың құлауын және Чопраның хронолит зерттеулерінен туған ғылыми жаңаруды көреді. Оқиғаның соңында ол мен Кейтлин осы зерттеулерге негізделген жұлдызаралық зондтың ұшырылуын бақылайды.

Software designer Scott Warden is living with his family in early twenty first century Thailand after his latest contract has ended. He and his friend Hitch Paley are among the first to find an enormous monolith which appears out of nowhere in the jungle. On closer examination, it is found to be a monument made of a mysterious, indestructible substance. It bears an inscription commemorating a military victory by someone named "Kuin", presumably an Asian warlord—twenty years in the future. Over the next twenty years, increasingly grand monuments to Kuin continue to appear—first in Asia, then in much of the rest of the world. Pro Kuin and anti Kuin political movements spring up, leading to the rise of economic problems, fatalistic cults, and open war. Scott has become entangled with his former teacher and mentor Sue Chopra, a scientist who has assembled a team of fellow researchers to investigate the chronoliths and learn to predict their appearances. With Sue's team, Scott witnesses a new chronolith that appears in Jerusalem. Kaitlin, his daughter, becomes caught up in the hysteria and joins a pro Kuin youth cult; while trying to find her, Scott meets Ashlee, a single mother whose son Adam Mills joined the same cult. This leads to Scott and his companions being on hand to witness yet another chronolith appearance in Mexico in which Adam apparently dies. Scott quits his work with Sue and marries Ashlee, trying to live a normal life. Sue Chopra comes to believe that Kuin has made the chronoliths in order to inspire fear and defeatism, making the future victories inevitable by gaining support ahead of time. In an effort to fight Kuin's growing influence, she uses the revelation that Adam is alive and leading a Kuin worshipper group to recruit Scott back into her work, with the plan to destroy the first chronolith predicted to appear in the United States. The chronolith appears, but shortly after, it self destructs, apparently sabotaged by a maker who exceeded the limits of the technology. A militant faction led by Adam Mills attacks their base of operations, takes Chopra hostage, and menaces Scott's family. Before allowing herself to be taken hostage, Sue entrusts Scott with a secret: she believes it's her fate to be made prisoner in order to be able to sabotage this chronolith. After this, a twenty year long war ensues. While no physical Kuin ever appears to led the factions fighting on his name, Scott finds out by chance that Adam's middle name was Quinn, which may hint to him being the closest to a real Kuin. Scott lives to see the collapse of the Kuinist movement and a scientific renaissance sparked by Chopra's chronolith research. At the end of the story he and Kaitlin watch the launch of an interstellar probe that seems to be based on this research.

Жариялану тарихы

Бірінші қатты мұқабалы басылым, 2001, Tor Books, Бірінші жұмсақ мұқабалы басылым, 2002, Tor Books.