Кіріспе
Ғылыми фантастика үстел үстіндегі рөлдік ойын.
"Рингворд" ғылыми фантастикалық рөлдік ойыны 1984 жылы Chaosium компаниясымен жарық көрді, оның ережелері үшін "Базалық рөлдік ойын" жүйесі және Ларри Нивеннің "Рингворд" романдары қолданылды.
Орнату
Оқиға алыс болашақта Нивеннің қолжетімді ғылымына негізделген болжамдар арқасында жасалған. Нақтырақ айтқанда, бұл 29-ғасыр. "Белгілі кеңістік" (Ларри Нивеннің болашақ тарих ғылыми-фантастикалық сериясының көп қолданылатын атауы) диаметрі 80 жарық жылы, 10 000 жұлдызды қамтиды, оның ішінде Адам кеңістігі (диаметрі 40 жарық жылы, 357 жүйеде 524 жұлдыз, 30 миллиард адам, олардың ⅔-сі Жерде), сондай-ақ көршілес шетелдік өркениеттер бар. Маңызды шетелдік өркениеттерге параноидалық, бейбітшіл, шөппен қоректенетін кентаврлар мен жүздеген жылдар бойы адамдармен соғысып, әрқашан жеңілген, ет жейтін, соғысқұмар мысықтар (Кзинти) жатады. Адамдардың одақтастары – интеллектуалды дельфиндер мен косаткалар. "Белгілі кеңістік" тек ойын үшін фон ретінде ғана қызмет етеді. Ойынның өтуі "Сақина әлемінде" болжанады – Белгілі кеңістіктің шетінде табылған алып әлем, Жер орбитасындағы Күннің айналасындағы сақина. Оның ені 997 000 миль, шамамен Жер диаметрінің 125 есесі. Сақинаның ішкі бетінің жалпы ауданы 3 миллион Жердің ауданына тең. Сақина ішкі жағында 0,992G гравитациясын қамтамасыз ету үшін айналады, ал Меркурий орбитасындағы 20 алып көлеңкелік алаң Күнді жауып, түнді тудырады. Оны Пак қорғаушылары салған, қазір көбінесе жойылған, олардың тегі адамдармен ортақ. "Сақина әлемінде" 2000-ға дейін гоминидтер түрінен 30 триллионға жуық саналы тұрғын бар. Бұл әлем Нивеннің "Сақина әлемі", "Сақина әлемінің инженерлері" романдары мен ойын жарық көргеннен кейін жазылған "Сақина әлемінің тағы" және "Сақина әлемінің балалары" кітаптарында сипатталған. Рөлдік ойында оқиға орнының техникалық егжей-тегжейі, оқиғаның өзінен де көп. Ойын орнатуының толықтығы соншалық, рөлдік ойындарға қызығушылық танытпаған "Сақина әлемі" жанкүйерлері оны тек фондық материал үшін сатып алады. Рөлдік ойыннан алынған ақпарат, сондай-ақ Рөлдік ойын авторы Хьюитт Нивенмен бірге жазған жазбалар кейін "Адам-Кзин соғыстары" сериясын жазған авторларға берілген "Киелі кітапты" құру үшін пайдаланылды. Нивен Хьюиттке алғашқы екі MKW кітабының біреуі үшін әңгіме жазуды ұсынған, бірақ бұл жоспар іске аспады.
Ойын процесі
Ойыншылар бастапқыда Белгілі кеңістіктен барлаушылар ретінде Рингверлдке жіберіледі. Олар антропологтар, суретшілер, дәрігерлер, полиция қызметкерлері, тіпті фанатиктер болуы мүмкін, олар осы алып жасанды әлемнің және оның тұрғындарының құпияларын зерттейді. Негізгі кейіпкерлер Адам кеңістігіндегі ондаған планетадан келген адамдар, Қуыршақшылар немесе Кзин болуы мүмкін. Кейінірек ойында Рингверлдке тән (сондай аталған) Гулдар, Вампирлер, Гиганттар, Теңіз халықтары және басқа да түрлерден кейіпкерлер пайда болуы мүмкін. Осы Рингверлдке назар шоғырландыру ойынды сынауға себеп болды. Рингверлд рөлдік ойыны "Саяхатшы" сияқты толыққанды ғылыми-фантастикалық РЛГ емес, мысалы, ғарыш кемесін құрастыру, ғарыштағы шайқас, түрлі планеталар мен жүйелерге саяхаттау сияқты ережелерді қамтымайды. Оның орнына, ойын мен ережелер Рингверлдті зерттейтін кейіпкерлер тобына бағытталған. Оның аумағы өте кең болғанымен (Белгілі кеңістіктің барлық мекенделген планеталарының жиынтық ауданынан асып түседі), ойынды сатып алған көптеген адамдар осы бір ғаламдық шектеуге тап болды.
Ойын жүйесі
Персонаж бастапқыда оның түріне немесе туған әлеміне байланысты анықталады, бұл оның қасиеттеріне әсер етеді (мысалы, ол үйренген гравитацияны анықтау арқылы). Содан кейін ойыншылар кейіпкердің жасы, кемшіліктері мен қасиеттерін анықтау үшін белгілі бір сандарды кездейсоқ таңдайды. Қолданылатын жүйе – Chaosium-ның «Негізгі рөлдік ойын» жүйесі, онда сегіз негізгі қасиет бар: Күш, Денсаулық, Салмақ (басқа BRP ойындарындағы Өлшеммен тең), Зият, Энергия, Шапшаңдық, Сыртқы түрі және Білім. Бұл қасиеттер зақым модификаторлары, өмірлік нүктелер және дағдыларды анықтайтын екіншілік атрибуттарды құрайды. Кейіпкер жасалған кезде, әрбір ойыншы қызығушылықтарына немесе таңдалған мансабына байланысты дағдыларға белгілі бір ұпайларды жұмсай алады (негізінен жасқа, Білімге және Зиятқа байланысты). Ойналатын үш нәсілдің әрқайсысы кейіпкерлерді құру үшін арнайы кестелерге ие. Кейіпкердің дағдылары пайыздық көрсеткіштермен өлшенді. Дағдыны игеру үшін ойыншы тиісті дағды деңгейінен төмен пайыздық көрсеткіштерді шығаруы керек, сондай-ақ модификаторларды ескеруі тиіс. Ойын жүйесіне тағы бір сын – кейіпкердің жасының дағдыларға тигізетін үлкен әсері, олар әдетте кейіпкердің ең маңызды қасиеттері саналады. Нивеннің болашақ әлемінде қартаю процесі көбінесе кері қайтарылған, сондықтан адамдар жүздеген жылдар бойы өмір сүреді. Сондықтан 200 жастағы кейіпкердің 20 жастағы кейіпкерге қарағанда әлдеқайда көп дағды ұпайлары болады, ал жас кейіпкерге бұл айырманы өтеуге жеткілікті артықшылықтар берілмейді.
Жарияланымдар
Тек екі басылым жарық көрді: «Рингворд» рөлдік ойын жиынтығы және «Рингворд серігі», екеуі де 1984 жылы Chaosium баспасынан шықты. «Different Worlds» журналының 37-ші санында «Луис Ву және оның түрлі-түсті тобы» атты «Рингворд» оқиғасы жарияланды. «Dragon» журналының 95-ші санында «Белгілі ғарыштағы дельфиндер: «Рингворд» ойыны үшін жаңа нәсіл» деген мақала жарық көрді.
Сақина әлемінің қорапшасы
Рингвордтың рөлдік ойын қорапты жинағы "Ларри Нивеннің Рингворд: Үлкен арканың астындағы рөлдік оқиға" деп аталды, бұл Рингвордтың ішкі бетінен көрінісін көрсетеді. Авторлары: Грег Стаффорд, Джон Хьюит, Шерман Кан, Линн Уиллис, Сэнди Петерсен, Руди Крафт, Чарли Кранк, Эд Гор және Джефф Окамото. Жинаққа төрт кітап кірді: "Зерттеуші кітабы", "Технология кітабы", "Ойын жүргізуші кітабы" және "Жандар кітабы", сонымен қатар картоннан жасалған миниатюралар, анықтамалық және кейіпкерлердің жазбалары, және төрт түрлі ойын сүйекшесі: 2d20 (әдетте 0-ден 9-ға дейінгі екі жиынталған сан бар), 1d8 және 2d6.
Explorer кітабы
Бұл кітап кейіпкерлер парағымен басталады. Ол рөлдік ойындармен таныстырады, кейін кейіпкер жасау, дағдыларды қолдану және жақпару туралы мәліметтер келтіреді. 20-шы мен 29-шы ғасырлар аралығындағы адамзат тарихының толыққанды суреттемесі ұсынылады. Содан кейін, он бір адам мекендейтін әлемдер сипатталады: Белт (астероид белдеуі), Каньон, Даун, Гумидги, Home, Джинкс, Маргрейв, Плато, Сильверэйз, "Біз жасадық" және Вундерленд. Адам емес, Кзин немесе Құмырсқашы ойыншы кейіпкерлері үшін ережелер мен сөздік берілген.
Ойын шебері кітабы
"Ойын шеберінің кітабы" сақина әлеміне арналған техникалық мақалалармен басталады, физикалық құрылысынан бастап сақинадағы өмірге дейін, суреттермен қоса. "Қала құрушылар" деп аталатын бөлімде сақина әлемін бақылаған, су жаятын қалалар салған және басқа әлемдерді зерттеу үшін ғарыш кемелерін жіберген тайпа туралы айтылады, бірақ олардың империясын құпия технологиялық вирус жойды. Тағы бір бөлімде сақина әлемі туралы жауапсыз қалған сұрақтар тізімі келтірілген. Сценарийлер мен кампанияларды жасау бойынша ұсыныстар, сондай-ақ сақина әлемінің әртүрлі адам тектес түрлерінің технологиясы және гравитация, несие рейтингі және псионика сияқты қосымша ережелер туралы ақпарат берілген. Сондай-ақ, "Мысықтың көзінің саяхаты" ("The Journey of the Catseye") атты кіріспе сценарийі сақина әлеміне арналған кампанияны бастауға арналған. Кейіпкерлерді әйгілі саяхатшы капитан Грегор Лопес сақина әлеміне сапарға шақырады, бірақ сапар жоспарланғандай өрмейді.
Технология кітабы
Технология кітабы 29-ғасыр зерттеушілері қолданған жабдықтардың ережелерін және сипаттамаларын қамтиды. Олар генераторлар, компьютерлер, медициналық құралдар, аспаптар, көлік құралдары, қару-жарақ және қорғаныс жүйелеріне бөлінген.
Жаратылыс кітабы
Жаратылыстар кітабында жаратылыстардың ережелері мен сипаттамалары келтірілген, олар шетелдіктер, адам тәріздестер, жануарлар және өсімдіктер деп бөлінген. Көптеген нәсілдерге арнайы соққы орналасқан жерлер кестелері, ерекшеліктерінің ең жоғарғы және ең төменгі шектері, дағдылары мен қасиеттері берілген.
Сақиналық әлемнің серігі
Бұл қосымша жинақтан кейін көп ұзамай жарық көрді. Авторлары – Грег Стаффорд, Джон Хьюитт, Шерман Кан, Линн Уиллис, Сэнди Петерсен, Руди Крафт және Чарли Кранк. Кітап Сақиналы әлемнің және оның жұлдызы EC 1752-нің схемасымен, жаңа адам тәрізділер, шетелдіктер, өсімдіктер мен жануарлар, технологиялық заттар және түпнұсқалық қателіктер туралы ақпараттармен басталады. Ғарыш кемелері (Адам және Қала Салушы), гиперғарыш, Адамдық кеңістіктің картасы және Сақиналы әлемде қолданылатын көлік құралдарының статистикасы туралы мәліметтер келтірілген. Содан кейін "Агаман" деген жаңа тайпа, шөлдегі көшпелілер, және оларға қатысты "Құм жегіштер" атты сценарий ұсынылады. Ақырында, "Каладиандар" деп аталатын үш бөлімнен тұратын сценарий бар, ол саяхатшы саудагерлерді қорғау туралы. Екі сценарийді де негізгі жинақтағы науқанға енгізуге болады. Бұл үш қосымша тайпаның ешқайсысы да "Сақиналы әлем" романдарының бірінде кездеспейді.
Қабылдау
Фил Мастерс "Ақ жұлдыз" журналының 59-шы нөмірінде "Рингворлд" ойынын қарап шығып, оған 10 баллдан 6 баға берді және былай деді: "Бұл ойын тамаша идеяны қабылдап, оған жақсы механикалық жүйені қолданады, бірақ көңіл көншітпейтін нәтижеге әкеледі". Стив Питерсон "Space Gamer" журналының 71-ші нөмірінде "Рингворлд" ойынын қарады. Питерсон: "Нивеннің жанкүйерлері эсселер мен түсіндірме материалдары үшін оны міндетті түрде сатып алуы керек. Рөлдік ойыншылар сценарийлерді жасауға дайын болуы керек, бірақ егер олай істесеңіз, өте егжей-тегжейлі әлемде керемет рөлдік ойынға қатысасыз. Ғылыми-фантастикалық ойындарды ойнағысы келетіндер оны бастапқы материал ретінде пайдаланса, ақшаларына ақталмайды" деді. Стив Натт "Imagine" журналында "Рингворлд" ойынына шолу жасап, "Жалпы алғанда, "Рингворлдтың" артықшылықтары мен кемшіліктері оның кампаниялық ортасына байланысты. Ойынның өзінің механикасы жоғары сапалы, бірақ кампанияны жасау немесе жою – астарындағы атмосфера, ал "Рингворлдта" бұл жаңадан бастаушылар үшін біршама қиын болуы мүмкін" деді. 1990 жылы жарық көрген "Рольдік ойындарға толық нұсқаулық" кітабында ойын сыншысы Рик Сван оны "тамаша орта, бірақ орташа ойын" деп атады. Сван: "Ойын жүйелері жеткілікті болғанымен, ерекше ештеңе жоқ" деп ойлады. Сван сондай-ақ көптеген түсіндірме материалдары болғанына қарамастан, "Рингворлд төрешісіне ешқандай көмек көрсетілмейді; оның қолы шамамен 3 миллион Жердің көлеміндегі планетаны басқарумен ғана емес, сонымен қатар ойын физика, эмбриология және басқа ғылымдар туралы негізгі білімге ие деп есептейді. Егер ол түпнұсқа романмен таныс болмаса, төреші оқиғаны қалай қоюға болатынын білмейді". Сван ойынды 4 баллдан 2,5 бағамен бағалады.