Кіріспе
Егін жинау – өсімдіктерді, жануарларды немесе балықтарды (соның ішінде саңырауқұлақты) тағам ретінде жинау процесі, әсіресе піскен егінді жинау, ал "егін" – жиналған дақылды да білдіреді. Орақ – астық немесе бұршақ дақылдарын жинау үшін кесу, көбінесе орақ, тырнақ немесе орақ машинасы қолданылады. Шағын және аз механизацияланған шаруашылықтарда егін жинау өсіру маусымындағы ең көп күш жұмысын қажет ететін шара. Ірі механизацияланған шаруашылықтарда егін жинау үшін комбайн сияқты шаруашылық машиналары пайдаланылады. Автоматтандыру егін себу және жинау процестерінің тиімділігін арттырды. Арнайы жинау жабдықтары, жұмсақ ұстап, көп мөлшерде тасымалдауға арналған конвейерлік ленталарды пайдаланады, бұл әр өсімдікті қолмен жинау қажеттігін жояды. "Егін жинау" термині кең мағынасында жинаудан кейінгі дереу өңдеуді, оның ішінде тазалауды, сұрыптауды, қаптауды және салқындатуды қамтиды. Егін жинаудың аяқталуы өсу маусымының немесе белгілі бір дақылдың өсу циклының соңына жеткенін көрсетеді, ал осы оқиғаның әлеуметтік маңызы оны көптеген мәдениеттер мен діндерде кездесетін егін жинау тойы сияқты маусымдық мерекелердің орталық нүктесіне айналдырады.
Harvesting is the process of collecting plants, animals, or fish (as well as fungi) as food, especially the process of gathering mature crops, and "the harvest" also refers to the collected crops. Reaping is the cutting of grain or pulses for harvest, typically using a scythe, sickle, or reaper. On smaller farms with minimal mechanization, harvesting is the most labor intensive activity of the growing season. On large mechanized farms, harvesting uses farm machinery, such as the combine harvester. Automation has increased the efficiency of both the seeding and harvesting processes. Specialized harvesting equipment, using conveyor belts for gentle gripping and mass transport, replaces the manual task of removing each seedling by hand. The term "harvesting" in general usage may include immediate postharvest handling, including cleaning, sorting, packing, and cooling. The completion of harvesting marks the end of the growing season, or the growing cycle for a particular crop, and the social importance of this event makes it the focus of seasonal celebrations such as harvest festivals, found in many cultures and religions.
Этимология
"Жем-жырақ" есімдік ескі ағылшын тіліндегі hærf est сөзінен шыққан (англистер Ангелден Ұлыбританияға көшіп келгенге дейін пайда болған), "күз" (маусымы), "жем-жырақ кезі" немесе "тамыз" деген мағынаны білдіреді. (Бұл сөз британдық диалектте "күз" мағынасын сақтайды және жалпы "егін жинау маусымы" дегенді білдіреді.) "Жем-шөп жинау" термині егін мен басқа да өнімдерді күзде жинау, жинап, сақтау процесін де білдіретін болды, сондай-ақ жиналған егін мен өнімдердің өзін де атау үшін қолданылады. "Жем-жырақ" сөзі сондай-ақ этистікке айналды: "Жем-жырақ жинау" – егін (немесе өнімді) жинау, жинап, сақтау мағынасын білдіреді. Егін жинайтын адамдар мен жабдықтар – орақшылар; олар осы жұмысты істеп жатқанда, олар жем-жырақ жинауда болады.
Өсімдіктің бұзылуы
Егін нашарлауы (сондай-ақ, егін жинаудың нашарлауы деп те аталады) – өсімдіктердің зақымдануы, қырылуы немесе жойылуы, немесе олардың күтілген мөлшерде жеміс, тұқым немесе жапырақ түзіп өндіруіне кедерес келтіретін жағдайлардың нәтижесінде, күтілген өнімнің болмауы немесе күрт төмендеуі. Егін нашарлауына өсімдік ауруларының (мысалы, Ирландиядағы Ұлы ашаршылық), жанартау жарылыстарының (мысалы, Жазсыз жыл), ауыр жаңбырлардың, дауылдардың, су тасқындарының немесе құрғақшылық сияқты апаттық жағдайлар, сондай-ақ топырақтың құлдырауының, топырақтың тым тұзды болуының, эрозияның, шөлдеудің, әдетте дренаждың, суару үшін суды артық пайдаланудың, тыңайтудың немесе топырақтың шамадан тыс пайдаланудың салдарынан туындаған баяу, жинақы әсерлер себеп болуы мүмкін. Тарихта егін нашарлауы мен одан кейінгі ашаршылықтар адамдардың көшіп кетуіне, ауылдық жерлерден қашуға әкеп соқты. Өнеркәсіптік монокультуралардың кеңеюі, олардың егін әртүрлілігін азайтуы және жасанды тыңайтқыштар мен пестицидтерді көптеп қолдануға байланысты топырақтардың шамадан тыс пайдаланылуына алып келді, олардың қайта жаңарту қабілеті жоқ. Жылдар бойына жерді ұстамсыз өңдеу топырақтың құнарлылығын төмендетеді және егін өнімділігін азайтады. Әлем халқының үнемі өсуімен және жергілікті халықтың тығыздығымен тіпті өнімнің аздап төмендеуі де жартылай егін нашарлауымен теңеседі. Тыңайтқыштар топырақтың қайта жаңарту қажеттілігін болдырмайды, ал халықаралық сауда жергілікті егін нашарлауының ашаршылыққа ұласуына кедерес жасайды.
Басқа қолданыстар
Жинау көбінесе астық пен өнімге қатысты айтылады, бірақ басқа да қолданыс алады: балық аулау мен орман шаруашылығы да жинау деп аталады. Жүзім жинау термині шарап жасау үшін жүзімді жинауға да қолданылады. Жабайы жинау – егілмеген өсімдіктер мен басқа да тағамдық өнімдерді жинау. Суару контекстінде су жинау – ауыл шаруашылығы немесе тұрмыстық қажеттер үшін жаңбыр суын жинап, ағызу. Жинаудың орнына, балық шаруашылығы немесе су ресурстарын игеру сияқты "игеру" термині де қолданылады. Энергия жинау – күн энергиясы, жылу энергиясы, жел энергиясы, тұздылық градиенттері және кинетикалық энергия сияқты, әйтпесе пайдаланбауға тиіс энергияны жинап, сақтау процесі. Дене жинау немесе мәйіт жинау – анатомиялық зерттеулер үшін мәйіттерді жинау және дайындау процесі. Осыған ұқсас, орган жинау – трансплантация мақсатында донордан тіндерді немесе органдарды алу. Егіншілікпен байланысты емес мағынада "жинау" сөзі – экономикалық принципті білдіреді, ол шығу оқиғасы немесе өтімділік оқиғасы деп аталады. Мысалы, егер адам немесе кәсіпкер компаниядағы үлесін сатуды немесе өнімге салған инвестициясын тоқтатуды жоспарласа, бұл жинау стратегиясы деп аталады.
Канада
Канадада орып-жыю немесе жергілікті орып-жыю – бұл аборигендер немесе келісімдер құқығы туралы талқылауларда алғашқы халықтар, метистер және инуиттердің аң аулау, балық аулау және өсімдіктер жинауын білдіреді. Мысалы, Гвичин толыққанды жер иелігі туралы келісімде «Орып-жыю – жинау, аң аулау, тұзаққа түсіру немесе балық аулау» деп айтылған. Сол сияқты, Тличо жер иелігі және өздік басқару туралы келісімде «Орып-жыю» дегені, жануарларға қатысты – аң аулау, тұзаққа түсіру немесе балық аулау, ал өсімдіктер мен ағаштарға қатысты – жинау немесе кесу дегенді білдіреді.