Кіріспе

Лиссабондағы футбол стадионы, Португалия. Бұрынғы стадион.

Эштадиу Жозе Алваладе (;) – Лиссабондағы футбол стадионы, Португалия, "Спортинг Клубының" үй стадионы. Ол ескі стадион орнының жанына салынған. Стадион ХХ ғасырдың басында "Спортинг" клубын құрған және алғашқы мүшесі болған Хосе Алваладе (1885–1918) құрметіне аталған.

Шығу тегі

Бұрынғы Хосе Альваляде стадионы 1956 жылдың 10 маусымында ашылды. 1990 жылдардың соңында Sporting CP клубын жаңғырту жоспарлары Португалияға УЕФА Еуро-2004 турнирін өткізу құқығы берілгенімен бірге келіп жатты, содан кейін жаңа стадион салу туралы шешім қабылданды және құрылыс 2001 жылдың 15 қаңтарында басталды. Клуб жарғысында стадионның аты Estádio José Alvalade деп қойылуы тиіс делінген. Бұл клубтың жетінші стадионы болды.

Тарих

Стадион португал сәулетшісі Томас Тавейра жобалаған Alvalade XXI деп аталатын кешеннің орталығы болып табылады. Бұл кешенде 12 экранды кинотеатр, денсаулық клубы, клуб мұражайы, спорт павильоны, емхана және кеңсе ғимараты бар Alvaláxia сауда орталығы орналасқан. Кешеннің жалпы құны 162 миллион евроны құрайды, ал стадионға жұмсалған шығын шамамен 120 миллион евроға жетеді. Стадион сыртында түрлі-түсті плиткалармен әсемделген, бірақ кейіннен олар алынып тасталды. 2021 жылы клуб президенті Фредерико Варандас басқаратын Sporting CP клубы Estádio José Alvalade стадионының түрлі-түсті трибуналарындағы орындықтардың түсін жасыл түске (клубтың негізгі түсі) өзгертетінін хабарлады. Түс өзгерту жұмысы 2022 жылы аяқталды. Алғашқыда орындықтар әртүрлі түстердің ретсіз мозаикасынан тұрған, бірақ пайдаланудың екінші онжылдығында олардың барлығы біртіндеп қою жасыл түске боялды. Шатырды қолдау тіректері мен кіру жолдарының сатылары да бастапқыда ашық сары болған, сонымен қатар жасыл түске боялды. Стадион УЕФА-ның 5 жұлдызды стадионы мәртебесіне ие болғанымен, бастапқыда УЕФА-ның 4 жұлдызды стадионы ретінде жіктелген. Бастапқы жоба бойынша 40 000 көрерменге арналған стадионның сыйымдылығы 50 095 адамға дейін жетті және ірі концерттер өткізу үшін акустикалық тұрғыдан жобаланған. Стадионда сондай-ақ 1315 жер асты паркинг орыны бар, оның ішінде 30 орын мүмкіндігі шектеулі көрермендерге арналған. Жаңа стадионның ресми ашылуы 2003 жылғы 6 тамызда өтті, сол күні Sporting клубы Manchester United командасын 3:1 есебімен жеңді. Сол достық ойында Луис Филипе жаңа Estádio José Alvalade стадионындағы алғашқы голды соқты, ал 18 жастағы Криштиану Роналду, Sporting Portugal командаласымен бірге, осы күні португалиялық клуб сапында соңғы ойынын өткізді. Стадион 2004 жылғы УЕФА Еуропа чемпионатының бес матчына және Португалия мен Нидерланды арасындағы жартылай финалға қабылдады, онда Португалия 2:1 есебімен жеңіске жетті. 2005 жылғы мамыр айында стадион УЕФА-ның 5 жұлдызды стадионы мәртебесіне ие болды, сондай-ақ сол айда Sporting пен ЦСКА Мәскеу арасындағы 2005 жылғы УЕФА кубогының финалына қабылдады, онда ЦСКА Мәскеу 3:1 есебімен жеңді. 2019-20 жылғы УЕФА Чемпиондар лигасының ширек және жартылай финал матчтары осы стадионда өтті. Стадион 2030 жылғы ФИФА Әлем чемпионатының өткізілуіне үміткерлік алаңдардың бірі болып табылады, осы чемпионатты Португалия Марокко және Испаниямен бірлесіп қабылдауды жоспарлап отыр.

Көлік

Стадионға Лиссабон метросының Кампо-Гранде станциясы және бірнеше компаниялар қызмет көрсететін автобус терминалы қолжетімді. Лиссабонның маңызды айналма жолы – Сегунда Циркуляр стадионнан жақын жерде өтеді, ал стадионға Estádio de Alvalade шығу арқылы баруға болады. Стадион төңірегінде бірнеше тұрақ орны бар. Бұл стадион бәсекелес «С. Л. Бенфика» клубының үй стадионы – «Эштадиу да Луштан» салыстырмалы түрде жақын қашықтықта (3 км) орналасқан.