Кіріспе

"Сақиналардың Иесі" романындағы Гондордың басқарушысы, Ектелион II-нің ұлы Денетор II – Дж. Р. Р. Толкиннің "Сақиналардың Иесі" романындағы ойдан шығарылған кейіпкер. Ол Гондордың 26-шы басқарушысы болды және Пеленнор шайқасы кезінде қоршауда қалған Минас Тирит қаласында өз-өзіне қол жұмсады. Денетор Мордор күштері Гондорға жақындағанда ашулы және үмітсіз болып бейнеленген. Сынаушылар Денетор мен Роханның жақсы патшасы Теоденнің, сондай-ақ Гондордың нағыз патшасы Арагорнның арасындағы қарама-қайшылықты атап өтті. Кейбірлер Денеторды Шекспирдің "Лир патшасымен" салыстырды, екеуі де қауіпті үмітсіздікке түсіп кеткен билеушілер. Питер Джексонның фильмдер трилогиясында Денетор Толкиннің күшті басшысынан мүлдем өзгеше, ашкөз және жеке басына құмар адам ретінде көрсетілген.

Қасиет-сипаттың кемшіліктері

Денетордың ақымақтығы мен үмітсіздігі Шекспирдің "Лир патшасы"мен салыстырылады. Екеуі де бастапқыда балаларының (Фарамир мен Корделия сәйкесінше) оларға көмектесуден бас тартуына ашуланып, кейін балаларының қазасына қайғырады – бұл Фарамир жағдайында ғана сезіледі. Майкл Д. С. Дроуттың сөзіне қарағанда, Денетор мен Лирдің екеуі де "Құдайдың мейірімінен үмітін үзді", бұл өз мемлекетін қорғауы тиіс көшбасшы үшін ең қауіпті нәрсе. Саурон Денеторды Палантирде Гондорға жақындап келе жатқан Қара флотты көрсету арқылы өзіне-өзі қол жұмсауға итермелейді, бірақ кемелерде Арагорнның әскерлері бар екенін және олар Гондорды құтқару үшін келгенін жасырады. Алекс Дэвис, Дж.Р.Р. Толкин энциклопедиясында, көптеген сыншылар оның құлдырауын және бұзылған басшылығын зерттегенін, ал Ричард Пуртилл Денетордың мақтаныш пен жеке басын жоғары қоюын, Гондорды өзінің жеке мүлігі деп санайтын адамды анықтайды деп жазады.

Ерте нұсқалары

Денеторды Уильям Конрад 1980 жылы Rankin/Bass компаниясының "Патшаның оралуы" анимациялық бейімдемесінде, ал Питер Вон 1981 жылы BBC радиосының сериалдық нұсқасында дауыстаған.

Питер Джексонның фильмдері

Денеторды Питер Джексонның "Сақиналардың иесі: Патшаның оралуы" фильмінде Джон Нобл сомдайды. Фильмде Денетор романдағыдан гөрі әлдеқайда теріс бейнеленген. Толкин Денеторды "өте шебер адам, сол заманғылардың барлығынан да дана және білімді, сондай-ақ, ерік-жігері күшті, өз күшіне сенімді және қайсар" деп сипаттайды. Ол мақтанды, бірақ бұл жеке бастық емес еді: ол Гондорды және оның халқын жақсы көретін, сондай-ақ өзін осы қиын уақытта оларды жетектеуге тағдыр белгілеген деп санайтын. Дэниел Тиммонс Дж.Р.Р. Толкин энциклопедиясында Джексон Денеторды және басқаларын "Толкиннің мәтінінен мүлдем өзгеше" сипаттайды, бірақ фильмдегі нұсқа "жамандыққа ұмтылуды сәтті көрсетеді", ал "Саруманның, Денетордың және Сауронның құлауы арқылы билікке құмарлықтың және оның жемқорлық әсерінің ащы жемісін көреміз" деп жазады.