Кіріспе

Түркияның Мерсин қаласындағы екінші деңгейдегі әкімшілік бірлік.

Этимология

Анамур ежедегі грекше "Анемурион" (Ἀνεμούριον) сөзінен, латынша "Анемуриум" деп өзгеріп, "жел тегершігі" деген мағынаны білдіреді.

Тарих

Анемриум Хетттер мен Ассириялықтардың үстемдік еткен аймағында орналасқан. Хетт дәуірінде, б.з.д. XII ғасырында, билеуші Туталия IV өзінің мемлекетінде пана тапқан Маттуватаға Анемриумды сыйлады. Маттувата Хетттердің әлсіздігін пайдаланып, Анемриумды астана етіп, өз мемлекетін құрды. Оның билігі Орталық Анатолиядағы Афионға дейін созылды. XII ғасырдың соңында бұл аймақты Кавказ таулары арқылы келген көшпелі тайпа басып алды. Ежелгі гректер бұл тайпаны "Жел халқы" (Ἀνέμου γένος) деп атады, осы атқа байланысты қала аталды. Бұл атаудың нақты себептері уақыттың құшағында жоғалып кетті. Дегенмен, ең ықтимал түсіндірме – олар жел құдайына, мүмкін гректердің Эолосына ұқсас, басты құдай ретінде табынды. Содан кейін қала Финикиялықтардың, одан кейін Парсылықтардың билігіне көшті. 333 жылы Ұлы Александр осы жағалауды Македония империясына қосты, одан кейін Селевкидтер, сосын Ежелгі Римдіктер биледі. Марк Антоний бұл жағалауды Клеопатраға үйлену тойына сыйлық ретінде берді, қазба жұмыстары барысында императорлар Титтің (79-81 жж.) және Валерианның (253-259 жж.) кезеңіне жататын римдік монеталар табылды. Римдіктерден кейін Византиялықтар биледі. Қала алғаш рет Ислам әскері Умар ибн әл-Хаттаб тұсында басып алынды. XI-XIII ғасырларда Киликия Корольдығының құрамына кірді. Түрік халқы XI-XII ғасырларда бұл қалаға жетті. XIII ғасырда Орталық Анатолиядағы Караманидтер тайпасы өз шекараларын қалаға қарай кеңейтіп, Алакөпір көпірін (қазірге дейін Анкараға баратын жолда көрініп тұр) салып, 1290 жылы Киликия Армяндарынан қаланы жаулап алды. Сондай-ақ, 1075-1099 жылдар аралығында және 1228-1246 жылдар аралығында Рум Сұлтандығының билігінде болды.

Климат

Анамурдың жаз айларында ыстық, Жерорта теңізі климаты (Кеппен климаттық жіктелімі Csa) басым, жаздар ұзақ, ыстық және құрғақ, ал қыстар салқын және жаңбырлы болады.

Анамұр бүгінде

Жергілікті экономика ауыл шаруашылығына, әсіресе банан мен құлпынайға байланысты. Жазда ыстық болады, және бұл Түркияның банан өсіруге жарамды жалғыз аймағы. Банан өсіруге арналған жылыжайлар кеңінен таралған; папайя, ананас және авокадо сияқты басқа тропикалық жемістер де өсіріледі. Анамур Түркияның құлпынайының 40%-ын өндіреді. Жергілікті дәстүрлі тағам – таро (жергілікті тілде gölevez деп аталады). Тарихи маңызы бар орындар, ұзын жағажайлар мен таза теңіз болғанымен, бұл жағалау бөлігінде ірі туризм дамымаған, себебі жағалау жолы екі бағытта да қиылыстарға толы және жүруі өте баяу. Бірақ қазір Мерсин және Анталия бағытында ірі жол жұмыстары жүріп жатыр. Көптеген километрлерде ені төрт жолақты жол салынды. Мерсин немесе Анталиядан автобуспен жетуге 5 сағат уақыт кетеді. Газипаша әуежайы (Аланья маңында) 2011 жылдың ортасында ашылды, Амстердамнан (Нидерланды) аптасына екі рет тікелей чартерлік рейстер орындалады. 2012 жылы неміс әуекомпаниялары да осы әуежайға ұша бастайды. Анталия мен Аданада да басқа әуежайлар бар. Орталық Анатолиядан және Еуропадан (немістер, австриялықтар, голландтар) келген кейбір адамдар мұнда демалыс үйлері салғанмен, Анамур өзі тыныш, шалғай орналасқан қала, түнгі ойын-сауық орындары жоқ, ал қыста тым тыныш. Анамур Искеле – осы аймақтағы жағажай курорты. Жағажайға жақын немесе ішкі аймақта көптеген демалыс пәтерлері мен виллалар орналасқан. Шағын және ірі қонақүйлер жақсы қызмет көрсетеді, сондай-ақ шағын бульвар маңындағы мейрамханалар да жақсы тамақ ұсынады. Жағажайлар теңіз тасбақаларының (caretta caretta) көбеюі үшін маңызды орын, ал жартасты жағалау аймақтарында Жерорта теңізінің монахтық тырнасы мекендейді. Түрік әскерінің жағалауда базасы бар. Кипр аралы көрінеді, бірақ Кирения/Гирнеге теңіз арқылы қатынайтын кемелер жоқ, себебі Ташуку паром компаниясы оны тоқтатқан. Қазір Ташуку, Анамурдан шығысқа қарай 2 сағаттық жерде орналасқан, Кипрге пароммен қызмет көрсететін ең жақын паром терминалы. Теңіз тұманы болмағанда Кипр аралының силуэті көрінеді. Ол Анамурдан шамамен 65 шақырым қашықтықта.

Баруға болатын жерлер

Мамуре қамалы, ортағасырлық қамал, жақсы сақталған, Анамурдың оңтүстік-шығысында орналасқан. Алғашында б.з. III немесе IV ғасырында римдіктер салған, кейін Византия империясы мен крестшілер кеңейтті. 1221 жылы Селжұқ түрік сұлтаны `Ала' ад Дин Кей Кубад қамалды басып алып, қазіргі түрінде қайта жаңартты. Ол 39 мұнарасы бар үш ауладан тұрады және қамалмен қоршалған. Бір аулада 1300-1308 жылдары Қараманның Махмуд бегі салған минареті бар ежелгі мешіт орналасқан, ол әлі де дұға етуге ашық. Қарсы бетінде ваннаның қираған қалдықтары бар. Қамал екі бөлікке бөлінген, олардың арасында екі қатар қамал бар, ал қамал бойындағы жол екі жақты байланыстырады. Анемурий, ежелгі қаланың қалдықтары, б.з.д. 100 және б.з. 600 жылдары аралығында Анамурдың оңтүстік-батысында, жағалауда салынған. Қаланың тас қабырғалары ішінара сақталған және көптеген мозаикалар кездеседі. Кішкентай театр немесе одион үлкен, нашар сақталған театрдың қарсысында жақсы сақталған, сондай-ақ бірнеше ванна ғимараттары бар. Қаланың екі қабатты римдік ваннасының қалдықтары оның гүлденген кезіндегі көрінісін жақсы көрсетеді, кіріктіру бөлмелері, ыстық бөлім, жылы бөлім және бассейні бар зал бар. Кіреберіс қақпасында латын тілінде «Ваннаға қош келдіңіздер, жақсы тамашалаңыз» деп жазылған. Қала күрделі сумен жабдықтау жүйесіне ие болған, бұл су құбырының қалдықтарымен дәлелденген. Сондай-ақ, сарайдың қираған қалдықтары бар акрополь де жеке сумен жабдықтауға ие болған. Қала қабырғаларының айналасында римдіктер салған көптеген қабірлер бар, олардың кіреберісінде тіпті кішкентай залдар да бар. Бұл жерді Канаданың Торонто және Британдық Колумбия университеттерінен келген экспедициялар қазып зерттеген. Çukurpınar (1420 м) – әлемдегі ең ұзын үңгірлердің бірі және Köşekbükü (ауасы астма немесе безгекке емдік қасиеті бар делінеді) сияқты көптеген үңгірлер бар.