Кіріспе

Виктория Кресінің иегері Найджел Грей Лики (1 қаңтар 1913 – 19 мамыр 1941) – британдық солдат және Виктория Кресімен марапатталған, британдық және Достастық әскерлеріне жаудың қарсы тұрғандағы батылдығы үшін берілетін ең жоғары награда.

Ерте өмір

Лики Кенияның Киганжо қаласында ағылшын ата-анасының отбасында дүниеге келді. 1926 жылы Ликидің анасы Елизавета қайтыс болды. Оның әкесі Арунделл Грей Лики, Англиядағы дін қызметкері Джон Арунделл Ликидің ұлы болды. Ол археологтар Луис Лики мен Ричард Ликидің туысы еді. Ликидің кіші інісі Реа Лики Екінші дүниежүзілік соғыста Корольдік танк полкінде қызмет етті, кейін генерал-майор атанды. Оның әпкесі Агнес Лики (кейін Агнес Хофмейр) Кенияда түрлі нәсілдік топтардың татуласуы үшін жұмыс істеді. 1900 жылдардың басында Корнуолл герцогының жеңіл жаяу әскерінде қызметтенгеннен кейін, Ликидің әкесі Найри станциясында фермерлікпен айналысты, бұл станция Орталық Провинциядағы Кенья тауының батысында, Киганжодан шамамен 6 км, ал Найробиден 161 км қашықтықта орналасқан. Оның әкесі құрметті кикуйу тайпасының мүшесі ретінде "Морунгару" ("ұзын және тік") деп белгілі болды; ол 1954 жылғы қазан айында Мау Мау жасақтары тарапынан ұрланып, қатыгездікпен өлтірілді, ал оның екінші әйелі Мэри де қаза тапты. Лики Кенияда білім алып, содан кейін Англиядағы Бромсгроув мектебінде оқыды. 1939 жылы соғыс басталғанда Кенияға оралғаннан кейін, ол Кения полкіне қосылды және оқудан кейін Корольдің Африкалық атқыштарына бекітілді.

Викторияның айқасы

Лики Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде 1/6-шы батальонның сержанты болған және осы ерлігі үшін Виктория кресімен марапатталған. Ликидің 1/6-шы батальоны 22-ші (Шығыс Африка) бригадасының (12-ші Африка дивизиясының) құрамына кірген. 1941 жылдың 19 мамырында, Әбіссинияда (қазіргі Эфиопия) Колитода, одақтас әскерлер күшті итальяндық қарсылыққа қарамастан, көпірдің басын жасаған кезде, жау жеңіл және орташа танктермен күтпеген қарсы шабуыл жасады. Қатты атыс кезінде сержант Лики танктердің бірінің үстіне секіріп, мұнарасын ашып, жүргізушіден басқа барлық экипажды атып өлтірді және оны танкті жасыруға мәжбүр етті. Ол тағы үш сарбазбен бірге басқа танкты да осылай бағындыруға тырысты, бірақ мұнараны ашқанда қаза тапты. Лики жасаған шатақ және бронетехниканың жоғалуы итальяндықтардың осы шайқаста жеңілуіне үлкен үлес қосты. Капитан Дэвид Хайнс және басқа сарбаздар оқиғаны бинокль арқылы көрді. Ликинің қабірі белгісіз, бірақ ол Кениядағы Найроби қаласының жанындағы Шығыс Африка ескерткішінде мәңгі есте қалды. Оның алыс туысы Джошуа Лики де 2013 жылы Ауғанстандағы қызметі үшін Виктория кресімен марапатталды. Ликидің медалі Англиядағы Лики отбасының бір мүшесінде сақталады.