Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Сисмә – Финляндия муниципалитеті. Ол Пяйят-Хяме аймағында орналасқан. Сисмә – Жоройнендегі көл, сондай-ақ Иломанцидегі тағы бір көл.
Sysmä is a municipality of Finland. It is situated in the Päijät Häme region. The municipality has a population of
Sysmä is also a lake in Joroinen and another lake in Ilomantsi.
Тарих
Бұл аймаққа алғашқы қоныс аударушылар Сääксмәкиден келді, мұны Войпала сияқты ауылдардың аттары дәлелдейді, ол Сисмәдегі Войпааланың атымен аталған. Рапала да Раполаның атымен аталған болуы мүмкін. Сисмә алғаш рет 1442 жылы айтылды, ол кезде ол жеке приход болған. Сол жылы Ямсе одан бөлінді. Сисмә үлкен приход болды, бірақ оның көптеген солтүстік жерлерінде тұрақты тұрғындар болмады. Солтүстік бөліктері ақырында Савондықтармен қоныстанды, ал 1561 жылы бұл аймақ Рауталампи приходына айналды, оған Пейянненің солтүстігіндегі қазіргі Орталық Финляндияның көп бөлігі кірді; Тоиваккадан Пихтипудасқа дейін. Сисмәде сөйленген бастапқы диалект Тавастия диалектісі болды. Ивар Тауаст Кудгель соғысы кезінде Падашокиде Сисмә, Ямсе және Кухмойненнен 400 шаруаны өлтіргеннен кейін ол Савон диалектісімен ауыстырылды. Сисмәдегі көптеген шаруашылықтар иесіз қалды, сондықтан оларды Савон қоныс аударушылары иеленді. Сисмә кейде құжаттарда Сисмәки деп те аталатын, өйткені ол "мәки" (төбе) сөзімен байланысты, мысалы, бұрынғы Кярсяма болған Кярсямәки. Хартола 1784 жылға дейін Сисмәнің бір бөлігі болды. Ол кезде Хартола приходына Джоутса, Луханка, Лейвонмяки және Пертунмааның батыс бөлігі де кірді.
The first settlers in the area came from Sääksmäki, as evidenced by village names such as Voipala in Sysmä, which is named after Voipaala in Sääksmäki. Rapala may also be named after Rapola. Sysmä was first mentioned in 1442, when it was already a separate parish. Jämsä was separated from it on the same year. Sysmä was a large parish, though most of its northern lands lacked a permanent population. The northern parts were eventually settled by Savonians and in 1561, the area became the Rautalampi parish which included most of modern Central Finland north of the Päijänne; from Toivakka to Pihtipudas. The original dialect spoken in Sysmä was a Tavastian dialect. It was replaced by a Savonian dialect soon after Ivar Tawast killed 400 peasants from Sysmä, Jämsä and Kuhmoinen in Padasjoki during the Cudgel War. Many farms in Sysmä were left without owners, so they were taken by Savonian settlers. Sysmä was also occasionally known in documents as Sysmäki due to association with the word mäki (hill), compare Kärsämäki which used to be Kärsämä. Hartola was a part of Sysmä until 1784. At the time, the Hartola parish also included Joutsa, Luhanka, Leivonmäki and the western part of Pertunmaa.
Халық саны
Сысмэ соңғы 50 жыл ішінде үнемі халық санының азаюына ұшырады. Онда, негізінен демалыс үйлері ретінде қолданылатын көптеген қосымша үйлер бар.
Sysmä has suffered chronic, steady population decline over the last 50 years. It has many alternative homes, used principally as holiday homes.