Кіріспе

Гатчина (Га́тчина) — Ресей Федерациясының Ленинград облысындағы Гатчинск ауданының әкімшілік орталығы. Санкт-Петербургтің оңтүстік-батысында, Санкт-Петербург пен Псковты байланыстыратын E95 тас жолы бойында орналасқан. Бұрын Хочино деп аталған. Гатчинадағы тағы бір танымал туристік нысан — Приоратский сарайы. Гатчина Ресейде өмір сапасы бойынша жоғары көрсеткіштерге ие.

Ерте тарих

Гатчина алғаш рет 1499 жылы Хочино деген атпен Новгород Республикасының иелігіндегі ауыл ретінде жазылған. 17 ғасырда ол бірнеше соғыстар нәтижесінде Ливонияға, содан кейін Швецияға қарады, бірақ 1700 жылдардың басындағы Ұлы Солтүстік соғысының алғашқы жылдарында Ресейге қайтарылды. 1765 жылы ол граф Орловтың меншігіне өтті. Гатчина сарайының сәулетшісі Антонио Риналдидің жобасы бойынша монументалды кіреберіс құрайтын триумф аркасы салынды. 1783 жылы Орловтың қайтысынан кейін Гатчина сарайын Екатерина оның мұрагерлерінен сатып алып, ұлы, Ұлы князь Павел Петровичке, болашақ патша Павел I-ге сыйлады.

19 ғасыр

1854 жылы Гатчина мен Санкт-Петербургты байланыстыратын темір жол ашылды, сондай-ақ Гатчина аумағы кеңейтіліп, маңындағы бірнеше ауылдар қала құрамына қосылды. Келесі жылы Гатчина сарайы Александр II патшаның меншігіне өтті, ол оны екінші резиденциясы ретінде пайдаланды. Александр Гатчинаның оңтүстігіндегі аңшылық ауылды ол және оның қонақтары Солтүстік-Батыс Ресейдің табиғатымен сусындай алатын сарай резиденциясына айналдырды. 1881 жылы Александр II қаза болғаннан кейін Гатчина сарайы оның ұлы, жаңа патша Александр III-ге берілді. Оған Санкт-Петербургтағы Қысқы сарайға қарағанда Гатчинада оның және оның отбасының қауіпсіздігіне кепілдік берілді. Александр өмірінің көп бөлігін Гатчина сарайында өткізді, патшаның консервативтік саясатынан кейін ол «Автократияның бекінісі» деп аталды. Осы жерде ол жарлықтарға қол қойды, дипломатиялық қабылдаулар, театрлық қойылымдар, маскарадтар мен костюмдік кештер, сондай-ақ түрлі шаралар мен ойын-сауықтар ұйымдастырды. Александр III Гатчина сарайында Ресей үшін жаңа технологиялық жетістіктерді енгізді, мысалы, ішкі жылытқыштар, электр шамдары, телефон желісі, судың қатып қалмауына арналған құбырлар және заманауи кәріз жүйесі. Оның ұлы, болашақ патша Николай II және соңғы орыс патшасы, Гатчина сарайында өскелгенімен, ол және оның отбасы Царское Селоны өз үйі етті. Оның анасы, император Мария Федоровна, Александр III-нің жесірі, Гатчина қаласының, сарайының және оның парктерінің қамқоршысы болды.

20 ғасыр

Гатчина 1900 жылы Парижде өткен Дүниежүзілік көрмеде (Exposition Universelle) Ресейдің ең жақсы сақталған қаласы деп танылды. Гатчинадағы өмір сүру деңгейі, білім беру, медициналық көмек және қоғамдық қауіпсіздік үздік деп бағаланып, Ресейдегі басқа қалаларға үлгі ретінде ұсынылды. 1910 жылы Гатчинада Ресейдегі алғашқы әуежайлардың бірі ашылды, соның арқасында қала Ресейдегі авиация және қозғалтқыш технологиясының даму орталықтарының біріне айналды. 1918 жылдан 1941 жылға дейін Гатчина сарайы мен парктері ұлттық мұражай ретінде жұртшылыққа ашық болды. 1923 жылдың 14 ақпанында жаңа совет үкіметі Гатчина қаласын Леон Троцкийдің құрметіне Троцк (Троцк) деп атады. Иосиф Сталин Ресей Коммунистік партиясының (б) Бас хатшысы болғаннан кейін Троцкий біртіндеп елден қуылды (кейін Сталиннің бұйрығымен өлтірілді), ал 1929 жылдың 2 тамызында қала Красногвардейск (Красногварде́йск, Қызыл гвардия қаласы) деп қайта аталды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Гатчина қаласы 1941 жылдың 13 қыркүйегінде Екінші дүниежүзілік соғыста Ресейге Германияның басып кіруінен кейін нацистік Германия тарапынан оккупацияланды. Немістер қалаға Вермахт генералы Георг Линдеманның құрметіне Линдеманштадт деп ат қойды және Гатчина сарайының өнер жинақтарын тонады. 1944 жылдың 26 қаңтарында немістер шегіну кезінде Линдеманштадтты тастап кетіп, Гатчина сарайына өрт қойып, парктің көп бөлігін қиратты. Қала Қызыл Армия тарапынан тез қайта басып алынды, екі күннен кейін оның атауы бұрынғы Гатчина деп өзгертілді. 1999 жылы Гатчина Ресейдің ең жайлы қаласы атағын алды, бұл Ресей қалаларының өмір сүру сапасы бойынша өткізілген сайыс еді, және 100 000-нан аз халқы бар қалалар санатында (III санат) бірінші орынға ие болды. 2010 жылы Гатчинаның Ресейдің тарихи қаласы мәртебесі алынып тасталды.

Әкімшілік және муниципалдық бөлімдер

Әкімшілік-әкімшілік бөліністер жүйесінде Гатчина Гатчин ауданының әкімшілік орталығы есептеледі. Әкімшілік бөлініс ретінде ол Гатчин ауданы құрамында Гатчинское муниципалдық құрылымы ретінде кіреді.

Өнеркәсіп

Гатчинада ағаш өңдеу және тамақ өнеркәсібі салаларында, соның ішінде қағаз фабрикасы бар бірнеше кәсіпорын жұмыс істейді.

Көлік

Гатчина маңызды теміржол түйіні болып табылады. Солтүстіктен оңтүстікке қарай жүретін бір теміржол Санкт-Петербургтегі Балтийский теміржол вокзалын Дно және Невельмен байланыстырады. Қала шегінде осы бағыттағы қала маңы пойыздары Татьянино аялдамасында және Гатчина Варшавская станциясында тоқтайды. Тағы бір теміржол, сондай-ақ Балтийский теміржол вокзалынан, солтүстік-батыстан Гатчинаға келіп, екі аялдамасы бар: Мариенбург және Гатчина Пассажирская Балтийская. Көлемі бойынша үшінші теміржол қала орталығының оңтүстігінде шығыстан батысқа қарай өтеді және Мга арқылы Ульяновканы Волосовомен байланыстырады. Гатчинадағы осы бағыттың теміржол станциясы – Гатчина Товарная Балтийская. Санкт-Петербург пен Псковты байланыстыратын M20 тас жолы Гатчинаны солтүстіктен оңтүстікке кесіп өтеді. Гатчинаның оңтүстігінде ол Санкт-Петербургты айналатын A120 тас жолымен қиылысады. Гатчинаны Волосово арқылы Кингсеппен байланыстыратын асфальтталған жол бар. Сондай-ақ, жергілікті жолдар да бар.

Ғылым

Гатчинада Санкт-Петербург ядролық физика институты орналасқан.