Кіріспе

Көптеген юрисдикцияларда қолданылатын компания түрі. Жеке шектеулі компания – көптеген юрисдикцияларда қолданылатын, "жеке" меншіктегі кез келген бизнес ұйымы, ол акциялары биржада саудаланатын компаниядан өзгеше, және елдер арасында кейбір айырмашылықтар бар. Мысалдарға АҚШ-тағы LLC, Ұлыбританиядағы акциялармен шектеулі жеке компания, Германия мен Австриядағы GmbH, Нидерландыдағы Besloten vennootschap, Франциядағы Société à responsabilité limitée және испан тілінде сөйлейтін елдердегі Sociedad de responsabilidad limitada жатады. Жеке шектеулі компанияның артықшылығы – мүліктік жауапкершіліктің шектеулі болуы.

Қысқартулар

Ел / Аумақ Бизнес формасы Қысқартуы
Албания sq sh. p. k.
Аргентина sociedad de responsabilidad limitada SRL, S. R. L., S. de R. L.; o Ltda.
Боливия
Чили
Доминика Республикасы
Мексика
Парагвай
Перу
Испания
Уругвай
Армения hy (sahmanap'ak pataskhanatvut'yamb ənkerut'yun) ՍՊԸ (SPƏ)
Австралия жеке меншік шектеулі серіктестігі Pty Ltd
Әзірбайжан məhdud məsuliyyətli cəmiyyət MMC
Жеке меншік серіктестігі Pvt. Ltd. (OPC)
Үндістан
Непал društvo s ograničenom odgovornosti d. o. o.
Хорватия
Черногория
Сербия
Солтүстік Македония društvo so ograničena odgovornost
Словения Družba z omejeno odgovornostjo
Бразилия sociedad limitada Ltda., Lda.
Брунейдің Ширкати Синдирин Берхад (Syarikat sendirian berhad) Sdn. Bhd.
Sendirian Berhad
Болгария Дружество с ограничена отговорност ООД (OOD)
Еднолично дружество с ограничена отговорност ЕООД (EOOD)
Колумбия compañía limitada Ltda.
Словакия spoločnosť s ručením obmedzeným s. r. o., spol. s r. o.
Дания anpartsselskab ApS
Эстония osaühing OÜ
Финляндия (Yksityinen) osakeyhtiö (швед. aktiebolag) Oy, Ab
Грекия Εταιρεία Περιορισμένης Ευθύνης Ε.Π.Ε.
Ιδιωτική Κεφαλαιουχική Εταιρεία Ι.К.Ε.
Жеке меншік серіктестігі Ltd.
Ирландия
Кения
Ұлыбритания
Венгрия korlátolt felelősségű társaság kft.
Индонезия Perseroan Terbatas PT
Иран Ba Masooliat Mahdood
Израиль חברה בערבון מוגבל בע"מ or Ltd.
Италия società a responsabilità limitata S. r. l., Srl
Жапония 合同会社 (gōdō kaisha) GK
Латвия Sabiedrība ar ierobežotu atbildību SIA
Литва Uždaroji akcinė bendrovė UAB
Нидерланды Корольдігі besloten vennootschap (met beperkte aansprakelijkheid) bv
Бельгия bv société à responsabilité limitée SRL
Франция SARL
Люксембург
Швейцария
Австрия
Лихтенштейн
Германия Gesellschaft mit beschränkter Haftung GmbH
Unternehmergesellschaft (haftungsbeschränkt) UG (haftungsbeschränkt)
Жаңа Зеландия жауапкершілігі шектеулі компаниясы Ltd
Пакистан акциялармен шектелген жеке компания (көп мүше немесе бір мүше (SMC)) (Pvt.) Limited (SMC Pvt.) Limited
Польша spółka z ograniczoną odpowiedzialnością sp. z o. o.
Португалия sociedade por quotas Lda.
Румыния Societate cu răspundere limitată SRL
Ресей общество с ограниченной ответственностью ООО
Сингапур (exempt) private company limited by shares Pte Ltd
Оңтүстік Африка жеке компания (Pty) Ltd
Оңтүстік Корея 유한책임회사 (有限責任會社, yuhan chaeg im hoesa) LLC
Шри-Ланка жеке компания акциялармен шектелген (PVT), Ltd
Швеция privat aktiebolag AB
Таджикистан ҷамъияти дорои масъулияти маҳдуд ҶДММ
Украина Товариство (з обмеженою відповідальністю) ТОВ (TOV) or ТзОВ (TzOV)
АҚШ жауапкершілігі шектеулі компания (мүшелері бар, акциялар шығармайды, жеке меншікте) LLC, LC, "Ltd. Co."
Жеке компания (акционерлері, акциялар шығарылады, жеке меншікте болуы мүмкін) Co., Corp., Inc., Ltd.
Мемлекеттік корпорация PBC
Өзбекстан Masʼuliyati cheklangan jamiyati MChJ
Вьетнам Công ty trách nhiệm hữu hạn (Cty) TNHH
Зимбабве private company limited by shares (Pvt) Ltd

Қазақстан

Албанияда жауапкершілігі шектеулі серіктестік – жеке немесе заңды тұлғалар құрған коммерциялық компания болып табылады, олар серіктестік үшін жауапты емес және шығындарды тек өздерінің міндеттемелерінің шегінде жеке көтереді. Серіктестердің жасалған салымдары жауапкершілігі шектеулі серіктестіктің тіркелген капиталын құрайды. Әр серіктестің компаниядағы үлесі олардың капиталға салған үлесіне пропорционалды болады, сондықтан серіктестіктің тіркелген капиталы серіктестер арасында олардың салымдарының пропорционалды қатынасына сәйкес бөлінеді. Албанияда жауапкершілігі шектеулі серіктестіктің капиталы 100 лектен кем болмауы тиіс.

Аргентина

Нақты эквиваленті болмаса да, Аргентинадағы ЖШС-нің түрі Sociedad de Responsabilidad Limitada (S. R. L.) деп аталады және ол мүшелерінің жауапкершілігін компанияға салған капиталының мөлшерімен шектейді. Компанияның капиталы тең үлестерге бөлінеді (бірақ оларды "акциялар" деп атауға болмайды), олардың әрқайсысы компаниядағы үлесті көрсетеді және оларды қор биржасында саудалауға болмайды. Олардың ішкі регламенті N° 19550 заңымен реттеледі, ал коммерциялық серіктестіктегі серіктестердің саны 50-ден аспауы тиіс.

Боливия

Боливияда ЖШС түрі Sociedad de Responsabilidad Limitada (S. R. L.) деп аталады. Осы компаниялардың құқықтық негізін Сауда кодексі (1977 жылдың 25 ақпанындағы № 14379 Жарлық-заң), оған енгізілген өзгерістер және басқа да қосымша заңдар құрайды. Мүшелер капиталдық үлестер арқылы қатысады, ал олардың жауапкершілігі салған үлестерінің мөлшерімен шектеледі. Мүшелердің саны кемінде 2, ал көптеген саны 25 адамнан аспауы керек.

Босния және Герцеговина

Босния және Герцеговина заңнамасы, Сербия, Черногория, Солтүстік Македония заңнамасындағы сияқты, ЖШС-ді "društvo s ograničenom odgovornošću" (d. o. o.) деп қарастырады. Осы құрылымды пайдаланатын компаниялар өздерінің компания атауына d. o. o. деген қысқартуды қосады. D. o. o. компанияның акционері немесе мүшесі компанияға салған инвестициясының құны шегінде ғана жеке жауапкершілікке ие болады.

Бразилия

Бразилия заңнамасында американдық ЖШС-ке ең ұқсас корпоративтік құрылым – 2002 жылғы жаңа Бразилия азаматтық кодексіне сәйкес Sociedade Limitada ("Ltda."). Sociedade limitada – бұл шектеулі жауапкершілігі бар үлестік қоғамның жаңа атауы. Ол осы жаңа кодекс бойынша empresária немесе simples түрінде құрылуы мүмкін, бұл шартты түрде Коммерциялық кодекстің "коммерциялық" және "коммерциялық емес" нысандарына сәйкес келеді. Бразилиядағы жаңа заң жеке кәсіпкерге екі түрде ЖШС құруға мүмкіндік береді: Empresa Individual de Responsabilidade Limitada (қысқаша Eireli) немесе Sociedade Unipessoal Limitada ("Ltda."). Eireli үшін негізгі талап – қазіргі ең төменгі жалақының 100 еселенген сомасы, 2015 жылғы мәлімет бойынша R$ 78.800,00 (АҚШ долларымен 26.267,00 АҚШ доллары); ал Sociedade Unipessoal Limitada үшін басқа Sociedades Limitadas-қа қолданылатын ережелердің барлығы қолданылады.

Болгария

Болгария заңнамасында ЖШС (Ltd, GmbH, SARL және т.б.) "Дружество с ограничена отговорност" (Druzhestvo s ogranichena otgovornost; жауапкершілігі шектеулі серіктестік) деп қарастырылады. Осы құрылымда тіркелген компаниялар өздерінің атына кириллицадағы ООД (латын әрпімен: OOD) деген қысқартуды қосады. Егер ЖШС жалғыз акционермен/мүшесімен (жалғыз меншікпен) құрылса, онда ол "Еднолично дружество с ограничена отговорност" (Ednolichno druzhestvo s ogranichena otgovornost; жауапкершілігі шектеулі жеке меншік серіктестік) деп аталады және ЕООД (EOOD) деп қысқартылады. ЕООД ерекше жағдайда, шешім қабылдау үшін жылдық, жалпы немесе кезектен тыс отырыстар өткізуден босатылады және жазбаша қаулылар шығаруға құқылы.

Чили

Чили заңдары "Sociedad de Responsabilidad Limitada" (Шекті жауапкершілік қауымдастығы) деп аталатын ЖШС-ның белгілі бір түрін қарастырады. Көбінесе "SRL", "S. R. L." немесе "Ltda" деп қысқартылады. Бұл компаниялар N 3.918 заңмен реттеледі. Олардың ең маңызды ерекшеліктерінің бірі мыналар: Олар коммерциялық немесе коммерциялық емес мақсатты жүзеге асыра алады (Sociedad Comercial de Responsabilidad Limitada / Sociedad Civil de Responsabilidad Limitada). Олар екі немесе одан көп серіктеспен құрылуы тиіс және ең көп дегенде елу серіктеске дейін болуы мүмкін. Олардың жарғылық капиталы "квоталарға" (акциялар емес) бөлінеді, олардың әрқайсысы компанияның пайыздық үлесін көрсетеді. Оларды бір немесе бірнеше басқарушы (қажет болған жағдайда сыртқы) немесе директорлар кеңесі басқара алады. Олардың жарғылары басқа серіктестердің келісімісіз өзгертілмейді және серіктестері ауыстырылмайды. Салық салу тұрғысынан, олар ЖШС-тен ерекшеленеді, себебі олар табыстарынан корпоративтік салық төлейді, олардың иелері бұл соманы төлейтін салықтарынан жеңілдік ретінде есепке ала алады. Чили заңдары сонымен қатар E.I.R.L. белгілемесін қолданатын "Empresa Individual de Responsabilidad Limitada" (Шекті жауапкершілігі бар жеке компания) деп аталатын жеке меншік иесі ЖШС-нің ерекше түрін қарастырады. 2022 жылдың наурыз айына дейін Чилиде құрылған компаниялардың барлығының 10,2% SRL компаниялары, ал 18,3% E.I.R.L. компаниялары болды.

Колумбия

Колумбия заңнамасы жоғарыда Чили мысалында айтылған сияқты ұқсас құрылымды көздейді. "Ltda." аббревиатурасы Колумбияда да қолданылады.

Қазақстан

Хорватияда жеке жауапкершілігі шектеулі серіктестік "društvo s ograničenom odgovornošću" (сөзбе-сөз: жауапкершілігі шектеулі серіктестік) деп аталады, қысқартылған d. o. o. Акционерлік қоғам "dioničko društvo" (сөзбе-сөз: акционерлік қоғам) деп аталады, қысқартылған d. d.

Чехия

Чех заңнамасында ЖШҚ (шешімтал жауапкершілігі бар компания) spółka z ograniczoną odpowiedzialnością (s. r. o. немесе spol. s r. o.) ретінде қарастырылады. S.r.o. техникалық тұрғыдан ЖШҚ-мен толық салыстыруға келмейді, себебі пайда екі рет салық салынады. Чех заңнамасы екі рет салық салудан қашу мүмкіндігі болмай, шешімтал жауапкершілігі бар компания құруға мүмкіндік бермейді. 2014 жылдан бастап Чехияда жауапкершілік шектелмейді, өйткені басқарушы директор (jednatel, чех ЖШҚ-сында міндетті кеңес мүшесі) өзінің барлық мүлкіне, соның ішінде жеке мүлкіне де толық жауапкершілікке ие.

Дания

Даниядағы ЖШС нысаны – коммандитсеріктестік (K/S) болып табылады. Ең төменгі капитал талабы жоқ. Коммандитсеріктестікте (K/S) екі түрлі серіктес болады: толық жауапкершілікке ие комплементар және жауапкершілігі шектеулі коммандитист. K/S салық төлеу тұрғысынан ашық компания, яғни табыс компания арқылы тікелей серіктестерге беріледі.