Кіріспе

Америка құрылтайшысы және саясаткер (1745–1819)

Кейлеб Стронг (9 қаңтар 1745 – 7 қараша 1819) – американдық заңгер, саясаткер және құрылтайшы, 1800 және 1807 жылдар аралығында Массачусетс штатының алтыншы және оныншы губернаторы, сондай-ақ 1812 жылдан 1816 жылға дейін осы лауазымда қызмет еткен. Ол 1779 жылы Массачусетс штатының конституциясын жасауға көмектесті, алғашқы АҚШ Сенатына сайлану алдында штат сенаторы және Массачусетс губернаторының кеңесінде қызмет етті. Массачусетс федералистік партиясының жетекші мүшесі болғандықтан, оның саяси жетістіктері Массачусетс федералистерінің құлдырауын кейінге қалдырды. 1774 жылға дейін Нортгемптонның сәтті заңгері болған Стронг, Америка Тәуелсіздік соғысы кезінде көтерілісшілердің ісіне белсенді қатысты. Ол 1787 жылғы Филадельфия конвенциясында АҚШ Конституциясының дамуында және АҚШ сенаторы ретінде оның 11-ші түзетуді қабылдауда маңызды рөл атқарды. Сондай-ақ, ол 1789 жылғы сот жүйесі туралы заңның қабылдануына жетекшілік етті, ол федералды сот жүйесін құрды. Массачусетс штатында федералистер мен демократиялық республикашылар арасындағы кейде қатал саяси қақтығыстарды реттеуге шебер болған ол, 19-ғасырдың басында елдің қалған бөлігі республикашыл бағытқа бет бұрған кезде штатты федералистік бағытта басқарды. 1807 жылғы губернатор сайлауында жеңілгеннен кейін саясаттан шығуды жоспарласа да, 1812 жылғы соғыс оны соғысқа қарсы оппозициялық көзқарастағы губернатор ретінде қайтадан осы лауазымға әкелді. Ол АҚШ армиясының штаттық милицияны өз бастығына бағыну туралы өтініштерін қабылдаудан бас тартты және 1814 жылы Нова-Шотландия губернаторы Джон Коуп Шербрукпен бейбіт келіссөздер жүргізуге тырысты. Стронгтың өкіметтік кезеңінде штат пен федералды үкіметтердің Массачусетстің солтүстік шекарасын әлсіз қорғауы Мэн штатының құрылуына ықпал етті, ол 1820 жылы мақұлданды.

Алғашқы жылдар

Кейлеб Стронг 1745 жылдың 9 қаңтарында Массачусетс шығанағындағы Коннектикут өзені бойында орналасқан Хэмпшир округінің маңызды қалаларының бірі – Нортгемптон қаласында дүниеге келді. Оның ата-анасы Фебе Лайман Стронг және Кейлеб Стронг болды, соңғысы Массачусетстің алғашқы қоныс салушыларының ұрпағы, мысалы, 1630 жылы Массачусетске көшіп келген Джон Стронг, ол Нортгемптон қаласын құрушылардың бірі және көп жыл бойы шіркеудің бас ақсақалы болды. Кейлеб – олардың жалғыз ұлы еді. Ол алғашқы білімін пастор Сэмюэл Мудиден алды және 1760 жылы Гарвард колледжіне түсіп, төрт жылдан кейін үлкен құрметпен бітірді. Одан кейін көп ұзамай шешекке шалдығып, уақытша соқыр болды, нәтижесінде бірнеше жыл бойы заң оқумен айналыса алмады. Ол Джозеф Хоулиден заңды оқыды, 1772 жылы адвокаттыққа қабылданды және Нортгемптон қаласында заңгерлік тәжірибесін бастады.

Америка революциясы

1774 жылы Стронг пен Хоули екеуі де Массачусетс провинциялық конгресіне сайланды. 1775 жылы Азаттық соғысы басталғанда, Стронг көзінің нашарлауына байланысты әскери қызметке қабілетсіз болды, бірақ ол патриоттардың қозғалысында белсенді қатысты. Ол Нортгемптон қауіпсіздік комитетінде және басқа да жергілікті лауазымдарда қызмет етті, бірақ Континенттік конгресте қызмет етуден бас тартты. Стронг 1779 жылғы Массачусетс конституциялық конвенциясына делегат болды және 1780 жылы бекітілген штат конституциясын жазған комиссияға сайланды. Стронгтың заңгерлік тәжірибесі соғыс жылдарында гүлденді және Хэмпшир округындағы ең табыстылардың бірі болды. Ол 1775 жылы Жалпы соттың судьясы болып тағайындалды және келесі жылы Хэмпшир округының прокуроры болып тағайындалды, ол 1800 жылға дейін осы лауазымды атқарды. Оған штаттың жоғарғы сотында бірнеше рет орын ұсынылды, бірақ ол лауазымның жеткіліксіз жалақысы үшін бас тартты. Бір замандасы Стронгты заңдық құжаттарды дайындауда ерекше мұқияттықпен және қазылар алдында шешендікпен сөйлейтін адвокат ретінде сипаттады. 1781 жылы Стронг адвокаттардың бірі болды (басқасы – Вурчестердегі адвокат және болашақ АҚШ Бас прокуроры Леви Линкольн аға), ол Квок Уокердің бостандығын талап етуге тырысқан құл азаттығына қатысты бірқатар сот ісінде жұмыс істеді. Аталған істердің бірі – Массачусетс штаты мен Натаниел Дженнисон арасындағы сот процесі, ол құлдықтың жаңа штат конституциясына қайшы екенін нақтылады.

Филадельфия конвенциясы және АҚШ сенаторы

Стронг 1787 жылғы Конституцияны әзірлеген Филадельфия конвенциясына делегат ретінде сайланды. Мұқтаж федералист болған Стронг президентті сайлау құралы ретінде сайлаушылар алқасының идеясына қарсы болды, оның орнына заң шығарушы орган оны таңдау керек деген пікірді қолдады. Бастапқыда барлық штат үшін сенаторлардың саны тең болуы керек деген ұсыныстарға қарсы болғанмен, ол ақырында пікірін өзгертті, соның нәтижесінде Коннектикут келісімі қабылданды. Штаттардың билігін шектеу үшін ол салық заңнамасының Өкілдер палатасынан басталуын талап ететін қағиданы енгізді. Әйелінің ауруына байланысты жұмысты аяқтамай Массачусетс штатына қайта оралуға мәжбүр болды, сондықтан ол құжатқа қол қоймады. Ол штаттың ратификациялық конвенциясынан құжатты қабылдауын белсенді түрде қолдады. Ол 1792 жылы қайта сайлауға түсті және тағы да сайланды. Ол 1789 жылғы Әділет актісінің негізгі авторларының бірі болды, ол федералдық соттарды құрды. Сондай-ақ, ол 1793 және 1794 жылдары Америка Құрама Штаттары Конституциясына 11-ші түзетуді әзірлеуге және Конгресс қабылдауына үлкен үлес қосты. Бұл шара Жоғарғы Соттың «Чишолмға қарсы Джорджия» ісі бойынша шешіміне жауап ретінде қабылданды, онда жеке тұлға Джорджия штатына сотқа шағымданған. Түзету штаттардың егемендік иммунитетін кеңейтіп, басқа штаттардан келген жеке тұлғалардың оларға қарсы талаптарын шектеді. Стронг 1794 жылы президент Джордж Вашингтонды соғыстың алдын алу үшін Ұлыбританияға арнайы елші жіберуге көндірген және Джон Джейді осы рөлді қабылдауға иктерген сенаторлардың шағын тобының мүшесі болды. Джей екі ел арасындағы бірқатар мәселелерді шешкен, бірақ бұл Революциялық Франция басшылығын ашуландырды және республикашылдар тарапынан кеңінен сынға түсті, ұнатпады және қарсылыққа ұшырады. Стронг 1796 жылы мандатын тастап, Нортгемптон қаласындағы жеке өміріне оралды.

Губернатордың бірінші өкілеттігі

1800 жылғы сайлауда Стронг федералистердің губернаторлыққа үміткері ретінде көрсетілді; оның негізгі қарсыласы демократ-республикашылдар ұсынған Элбридж Джерри болды. Стронг әскери қызметтен өтемегені және заңгер болғаны үшін қарсыластары тарапынан сынға ілікті; ол Жозеф Хоулимен байланысы арқылы патриотизмін көрсетуге тырысты. Штаттың батыс бөлігіндегі оның үлкен беделі шешуші болды: ол ол жерде жеңіске жеткенінің нәтижесінде Джерри шығыста алған аз артықшылықты басып өтті. Уақытша губернатор Мұса Гилл Стронг май айының соңында қызметке кіріспес бұрын он күн бұрын қайтыс болды. Стронг 1807 жылға дейін губернаторлық таққа жыл сайын қайта сайланды. Осы кезеңде штат жаңа жазалау жүйесін енгізіп, сот жүйесін реформалады, судьялардың санын азайтты. Стронгтың губернаторлық мерзімі штаттағы қатыгез саяси пікірталаспен де ерекшеленді, негізінен Массачусетстің теңіз саудасына британдықтардың араласуына қатысты сыртқы саясат мәселелері бойынша. Бұл араласу Еуропаны қамтыған Наполеон соғыстарының салдары болды. Стронгтың билікте болған жылдары республикашылдар ұлттық және Массачусетс штатында біртіндеп күш алды. 1806 жылғы сайлауда республикашылдар Массачусетс штатының ассамблеясында көпшілікті қамтамасыз етті, ал губернаторлық сайлау өте тартысты болды. Басты қарсыласы Джеймс Салливан болған Стронг дауыстардың көпшілігін аз ғана алды. 200-ден аз дауыс айырмасымен республикашылдар бақылап отырған заң шығарушы орган партиялық көзқараспен сайлау қорытындыларын тексерді, Стронгтың есімін дұрыс жаза алмаған бюллетеньдерді жойып, Салливанның есімін дұрыс жаза алмағандарын сақтап қалды және санауды өз кандидаттарына пайдалы бағытта жүргізді. Бұл процестің нәтижесінде Стронгтың сайлауды жеңу үшін қажетті көпшілік дауысы жоқ екендігі анықталды, бұл қазіргі заманғы көпшілік дауыс талабынан өзгеше. Стронгтың федералистік одақтастары заң шығарушы органдағы талдаудың жақтастық сипатын жариялады, бұл жағдайға наразылық тудырды. Ол одан әрі, бейтарап талдаудан кейін, дауыс санағы түзетілгеннен кейін жеңіске жеткені жарияланды. Алайда, 1807 жылғы сайлауда республикашылдықтың күшеюі Стронгты (басқа Жаңа Англия федералистерімен бірге) биліктен қуғызды. Федералистер одан 1808 жылы сайлауға түсуді сұрады, бірақ ол "өз міндетін орындағанын" және Гэмпшир округіндегі оның негізгі базасының берік федералисттікке бейім екенін айтып бас тартты.

Екінші мерзім және 1812 жылғы соғыс

1812 жылы Стронгты Массачусетс федералистерінің басшылары тағы бір рет губернаторлыққа үміткер болу үшін зейнеттен қайтуға көндірді. Ұлыбританиямен соғыс жақындап келе жатқандықтан, федералистер бұрынғы екі сайлауда Кристофер Горға қарсы жеңіске жеткен Элбридж Джерриге қарсы тұра алатын күшті үміткер іздеді. Джерри бастапқыда орташа көзқараста болғанмен, өкілеттік мерзімінде партиялыққа ұмтылысын күшейтті, ал федералистер Стронгтың бұрынғы жетістіктерін және қарапайым мінез-құлқын артықшылықтар деп есептеді. Стронгтың сайлаудағы жеңісі, федералистердің заң шығарушы органға қайта бақылау құруымен бірге, бірнеше факторға байланысты болды: федералистер штаттың соңғы қайта аудандастыруындағы партиялық ұстанымды пайдаланды, нәтижесінде «жерримандер» термині пайда болды, сондай-ақ штатта соғысқа қарсы күшті сезім болды. Стронг соғыс жылдарында үлкен басымдықпен қайта сайланды. Стронг 1812 жылғы соғысқа қарсы қағидалы ұстанымды сақтады, әдетте соғысты жүргізу үшін федералды үкіметтің күш-жігеріне көмектесуден бас тартты. Стронг Массачусетс (және жалпы Жаңа Англия) федералистерінің наразылықтарына қосылды, олар «Мэдисон мырзасының соғысында» федералды үкімет штаттық және жеке құқықтарды таптап жатқанын айтты. Ол штаттық милицияны тұрақты армия қолбасшылығымен қызмет етуге міндеттеуге болмайды деген пікірде болды. АҚШ армиясының генералы Генри Дирборн алғашқы рет осындай өтініш жасағанда, Стронг бас тартты және оны Губернатор Кеңесі, сондай-ақ Жоғарғы Сот қолдады. Ол милицияны шақыру қажеті жоқ екенін, өйткені жауапты шабуыл күтілмейтінін мәлімдеді. Оның тұрақты армияға қарсы ұстанымынан мемлекетке қару-жарақ жеткізілмеді, олар шекаралық аймақтарға және соғыс майданына бағытталды. Сондай-ақ Стронг штаттың көршілес британдық провинцияларымен шекарасында контрабанданың кең таралуын болдырмау үшін ешқандай шаралар қабылдамады. Стронгтың тұрақты армияны бақылауға қарсылығы көршілес Коннектикут штатының губернаторы Джон Коттон Смиттен гөрі күрделірек болды, ол өзінің милициясының әрқашан штаттың бақылауында болуын қамтамасыз етті. Стронг штаттық милицияны тек штаттың шекарасын қорғау үшін ғана пайдалануға көңіл бөлді және қолбасшылық мәселесінде келісімге келді. 1812 жылы генерал Дирборнның өтінішіне қарсылық білдіргеннен кейін көп ұзамай ол штаттың шығыс ауданына (қазіргі Мэн) АҚШ армиясының қолбасшылығымен милиция бөлімдерін жіберуге рұқсат берді. Британдық теңіз блокадасы 1814 жылдың басында штаттың жағалау қауымдастықтарына күшейіп, қауіп төндірген кезде Стронг бригадир генерал Томас Х. Кушингке Бостон портын қорғауда милиция күштеріне басшылық етуге уәкілеттік берді. Кушинг Коннектикут штатына ауыстырылды, ал генерал Дирборн Массачусетс штатындағы тұрақты армияға қайтадан басшылық етті. Дирборн Стронгтың Кушингпен жасаған келісімін бүкіл штатқа таратуға түсіндірді және тұрақты армия тәжірибесіне сәйкес келетін милиция бөлімдерін қайта ұйымдастыра бастады. Бұл милиция арасында наразылық тудырды, ал Стронг Дирборнның қолбасшылығына қосымша жұмылдыруды жүргізуден бас тартты. Алайда, Мэнды қорғау қиындық тудырды. Стронгтың көмекшісі Уильям Х. Самнер Портлендті қорғау үшін армия қолбасшылығымен келісім жасады, бірақ республикалықтардың басымдығы бар аудандық милиция алдымен кез келген тұрақты армия басшылығымен қызмет ету идеясына қарсылық білдірді, содан кейін келісімге қол қойылғаннан кейін Портлендке басшылық еткен салыстырмалы түрде төмен дәрежелі офицердің (лейтенант-полковниктің) басшылығымен қызмет етуге қарсылық білдірді. Жергілікті милицияның бірнеше бөлімдері өздеріне жүктелген міндеттерді орындаудан бас тартты. Осы даудың салдары ретінде штаттың көптеген милициясы штаттың бақылауында қалды және ай сайын шамамен 200 000 долларлық шығынмен штаттық қазынадан төленді. Бұл британдық блокададан зардап шеккен штат экономикасын одан әрі қиындатты. 1814 жылдың қыркүйегінде британдықтар Кастинді басып алғаннан кейін Стронг қазан айының басында заң шығарушы органды шақырып, жауап беру үшін отырыс өткізді. Федералды үкімет өзінің бақылауында емес милицияны қаржыландыруға дайын болмағандықтан, заң шығарушы орган Стронгқа милицияны кеңейту үшін қарыз алуға рұқсат берді, бірақ алынған қаражаттың көп бөлігі Бостонның қорғанысын жақсартуға жұмсалды. Арнайы сессияның тағы бір нәтижесі – соғысқа қарсы штаттардың кездесуін шақыру туралы шешім, ол «Хартфорд конвенциясы» деп аталды. Ол сондай-ақ Мэннің республикалықтарынан наразылық тудырған Кастинді қайтаруға бағытталған федералдық экспедицияға Массачусетстің уақытша қаржыландыруын ұсынудан бас тартты. Гент шарты соғысты аяқтады, ал Нова-Скотиядағы келіссөздер ешқайда жетпеді. 1816 жылы соғыс аяқталғаннан кейін Стронг тағы бір рет саясаттан зейнетке шығуға шешім қабылдады. Стронг 1819 жылдың 7 қарашасында Нортгемптонда қайтыс болды және оның денесі Bridge Street зиратына жерленді.

Отбасы, қайырымдылық және мұра

1777 жылы Стронг жергілікті пастордың қызы және Коннектикут штатының негізін қалаушы және алғашқы губернаторы Томас Хукердің ұрпағы Сара Хукерге үйленді. Олардың тоғыз баласы болды, олардың төртеуі тірі қалды. Ол Америка өнер және ғылым академиясының негіздеуші мүшесі және Массачусетс тарихи қоғамының мүшесі болды. 1813 жылы Стронг Америкалық ежелгі заттар қоғамының мүшесі болып сайланды. 1801 жылы құрылған Мэн штатының Стронг қаласы Стронгтың құрметіне аталған, ал Огайо штатының Портадж округіндегі Виндхэм елді мекені бастапқыда оның құрметіне Стронгсбург деп аталды. Стронгсбург жері Стронгке Огайо компаниясындағы үлесінің бір бөлігі ретінде берілген, ол 1810 жылы өзі және бірнеше кіші серіктестерімен бірге сатылды.