Кіріспе

Көп ритуалдарсыз христиандық тармақтары

Англикан христиандығында "төмен шіркеу" термині ритуалға аз мән беретін жандарды білдіреді. Бұл термин көбінесе діни қызметтерге қатысты мағынада қолданылады, протестанттық бағытты көрсетеді, ал "жоғары шіркеу" ритуалға, көбінесе англо-католиктік бағытқа басымдық беретінін білдіреді. Бастапқыда бұл термин сыни мағынада қолданылған. 17 ғасырда орнаған шіркеуге қарсы доктриналық және шіркеулік шақырулар кезінде, Англикандық теологияны, құдайға сыйынғанды және иерархиялық құрылымды (мысалы, епископтық) христиандықтың нағыз түрі деп санаған комментаторлар мен басқалар, осы көзқарасты (және оған байланысты амалдарды) "жоғары шіркеу" деп атауды бастады. Ал 18 ғасырдың басында Англия шіркеуінде көбірек реформалар мен шіркеу құрылымын либералдауды көздеген теологтар мен саясаткерлер, керісінше, "төмен шіркеу" деп аталды.

Тарихи қолданысы

Төмен шіркеу термині 18 ғасырдың басында Латитудинарлық терминнің баламасы ретінде қолданылды, себебі ол тәртіп және сенім мәселелерінде кең еркіндік беретін құндылықтарды білдіру үшін пайдаланылды. Бұл термин жоғары шіркеу немесе жоғары шіркеушілер деген терминге қарама-қайшы болды, ол бекітілген шіркеудің, епископтық және қасиетті дұғалар жүйесінің ерекше билігін бағалайтындарға қатысты. Төмен шіркеушілер Англия шіркеуінің ішінде пуритандық пікірлерге төзімділік танытуды қалаған, бірақ олар пуритандық құлшылық тәжірибелерімен келіспеуі мүмкін. Сепаратистерді, әсіресе пресвитериандарды Англия шіркеуіне қайтаруға бағытталған қозғалыс көбінесе 1689 жылғы Толеранттылық заңымен аяқталды. Төмен шіркеу термині диссиденттерге көбірек либералды көзқарас ұстаған дін қызметкерлеріне қатысты қолданыла берсе де, ақырында ол қолданыстан шықты. Екі термин де 19 ғасырда трактаторлар қозғалысы «жоғары шіркеу адамы» терминін танымал ету арқылы қайта жаңғыртты. Бұл терминдер қайтадан өзгертілген мағынада қолданылды, енді олар шіркеуді Мәсіхтің денесі ретіндегі католиктік бірлік және қасиетті дұғалар жүйесін Құдайдан берілген рақым құралы ретінде жоғарылатушыларға қатысты қолданылды. Енді төмен шіркеу адамы евангелистік англиканға теңестірілді, бұл қозғалыс Чарльз Симеон есімімен байланысты, ол жеке түрленудің қажеттілігін басты маңызға ие деп санды. 1982 жылы Біріккен реформатор шіркеуі келісімді мақұлдады, бұл оның ақсақалдары мен модераторларын епископтар ретінде қайта құруды және оның қызметін елшілік мұрагерлікке қосуды білдіретін еді. Англия шіркеуі бұл келісімді қабылдамады. Әңгімелесулер мен ынтымақтастық жалғасып, 2003 жылы Англия шіркеуі мен Ұлыбритания методистік шіркеуі арасында келісімге қол қойылды. 1970-ші жылдардан бастап методист шіркеуі бірнеше «жергілікті экуменикалық жобаларға» (LEP) қатысты, әдетте Англия шіркеуімен, баптистермен немесе Біріккен реформатор шіркеуімен, бұл шіркеулерді, мектептерді және кейде дін қызметкерлерін бірлесіп пайдалануды қамтыды. Англия шіркеуінде ағылшын католиктері протестанттармен бірігуге қарсы, бұл Рим католик шіркеуімен бірігу үмітін азайтуы мүмкін. Протестанттық әйелдерді дін қызметкерлері етіп қабылдау Рим тақтымен бірлікті қиындатады. 1990 және 2000-жылдардың басында Шотландия епископтық шіркеуі (Англикан), Шотландия шіркеуі (Пресвитериан), Ұлыбритания методистік шіркеуі және Біріккен реформатор шіркеуі үлкен бірлікке ұмтылу үшін «Шотландия шіркеулерінің бірігу бастамасы» (SCIFU) құрамына кірді. Бұл әрекет 2003 жылы Шотландия шіркеуінің бас тартуынан кейін тоқталды. 2002 жылы Ирландия шіркеуі, әдетте әлемдік англикандық спектрдің төмен шіркеу соңында, Ирландиядағы методист шіркеуімен кеңірек ынтымақтастық және мүмкін болатын түпкілікті бірлік туралы келісімге қол қойды.