Кіріспе
Жұқартқышпен жасалған ойық. Толықтырғыш – пышақтың (мысалы, қылыш, пышақ немесе найзашаба) жазық бетіндегі дөңгелек немесе қисайтылған бойлық ойық немесе саңылау. Ол, салмағы азайтылғанда, пышақты жеңілдетіп, нығайтуға қызмет етеді. Дайын пышаққа толықтырғыш ойып немесе тегістеп жасағанда, материал алынып тасталғандықтан абсолютті беріктігі төмендейді, бірақ пішінінің геометриясы есебінен көп бөлігі сақталады. Егер ойық металл балқыту кезінде жасалса, материал ысырапталмай, салмақ салыстырмалы түрде аз азайтылады. Ол теміршінің толықтырғыш деп аталатын құралымен де жасалуы мүмкін, ол серіппелі жұмырша. Дұрыс дистальды бұрыштар, ыстықпен өңдеу және пышақтың қатайтылуымен үйлестірілгенде, толықтырғышты пышақ толықтырғышсыз пышақтан 20%-дан 35%-ға дейін жеңіл болуы мүмкін. Толықтырғыш жасағандағы қырлар мен ойықтар I-тұлғалы конструкцияның қанаттары мен тірегіне ұқсас; бұл пішін белгілі бір мөлшердегі материал үшін, әсіресе кесу бағытында, беріктік пен нығайтуды оңтайландыруға бағытталған. Толықтырғыш көбінесе балқыту немесе соғу кезінде пышақты кеңейту үшін қолданылады. Толықтырғыштар кейде қақпақтар немесе қан ағызу ойықтары деп қате айтылады. Толықтырғыштың мақсаты – қанды тарату емес.
A fuller is a rounded or beveled longitudinal groove or slot along the flat side of a blade (e. g., a sword, knife, or bayonet) that serves to both lighten and stiffen the blade, when considering its reduced weight. Cutting or grinding a fuller into an existing blade will decrease its absolute stiffness due to the removal of material, but much of the strength remains due to the geometry of its shape. When the groove is forged into the blade, it achieves a similar reduction in weight with a relatively small reduction in strength without the wasted material produced by grinding. When impressed during forging, it may be made using a blacksmithing tool that is also called a fuller, a form of spring swage. When combined with proper distal tapers, heat treatment and blade tempering, a fullered blade can be 20% to 35% lighter than a non fullered blade. The ridges and groove created by the fuller are comparable to an I beam's flanges and web; this shape aims to optimize the strength and stiffness for a given quantity of material, particularly in the cutting direction. A fuller is often used to widen a blade during smithing or forging. Fullers are sometimes inaccurately called blood grooves or blood gutters. Channelling blood is not the purpose of a fuller.
Этимология
"Фуллер" термині көне ағылшын тіліндегі fuliere сөзінен келген, ол "матаны бүктеуші" деген мағынаны білдіреді. Бұл сөз латынша fullo сөзінен туындаған. Металл өңдеу саласында бұл термин алғаш рет 1587 жылы қолданылған. Ал, пышақ жүзіндегі ойық немесе арнаны сипаттау үшін бұл термин алғаш рет 1967 жылы жазылған.
Құрал
Теміршілік құралы ретінде фуллер – металға ойықтар салуға арналған, цилиндрлі немесе қисайған беті бар құрал. Фуллерлер әдетте үштен алты дюймға дейін ұзын болады. Егер болаттың екі жағына да ойық жасау қажет болса, бір уақытта екі фуллер қолданылып, жұмыс дайындамасы олардың арасына салынады. Көбінесе бір фуллерде аңқрау болады, ол оны нақылдағышқа берік ұстайды, ал екіншісінде сап және тегіс басы болады, оны балғамен соғу үшін пайдалануға болады. Фуллерленетін пышақ әдетте балғамен соққанда фуллерлер арқылы баяу тартылады, материалды жаққа ығыстырады (оны алып тастамай), соның нәтижесінде ойықтың екі жағында да қабырғалар пайда болады. Бұл қабырғалар тегістеліп, пышақты кеңейтуге болады немесе олар көбінесе басқа шүберектермен пішінделеді, бұл пышақтың көлденең қимасындағы қалыңдықтарды және бойлық иілуге қарсы тұратын бүйірлік қабырғаларды жасау арқылы оның беріктігін арттырады. Фуллерлер болатты "созу" үшін, қысқа бөліктен ұзын таяқша жасау үшін ғана емес, сонымен қатар ілгектер мен құлыптар, тырма бөлшектері және аттың жалатындары сияқты бұйымдарды жасауда да қолданылады.
Кукрилер
Непалдық кукридің өзіндік терминологиясы бар, оның ішінде "aunlo bal" (күш/энергия саусағы), — қақпақтың омыртқасына жақын орналасқан салыстырмалы түрде терең және тар ойық, ол (көбінесе) саптама мен қақпақтың ұшы арасында созылады, және "chirra", — қақпақтың ішкі бөлігіндегі беткей ойықтарға немесе жиектің қуыс тістеуіне қатысты қолданылатын термин. Қақпақтың әр жағында мұндай ойықтардың екеуі немесе үшеуі болуы мүмкін.